Robaczek świętojański. Rytuały godowe według świetlików

Lampyrus noctiluca,By Jasja Dekker [CC BY-SA 2.0], via Wikimedia Commons Lampyrus noctiluca, By Jasja Dekker [CC BY-SA 2.0], via Wikimedia Commons

„Świętojański robaczek” – podobno takiej nazwy używał, opisując świetlika świętojańskiego (Lampyrus noctiluca) polski naturalista XVVIII wieku – kanonik Krzysztof Kluk. Minął czas tradycyjnie nazywany nocą świętego Jana, od której ów „robak” zyskał polską nazwę. To także czas, kiedy możemy byś świadkiem miłosnej gry świateł między tymi niezwykłymi owadami.



Jak wyglądają świetliki? Ich długość, w zależności od płci, wynosi od 1 do 2 centymetrów. Głowa zaopatrzona jest w krótkie czułki, a w trzech ostatnich segmentach odwłoku od strony brzusznej są świecące narządy.

Barwa ciała samca, łącznie ze spodem ciała, jest brunatnoszara (za wyjątkiem ciemnego środka przedplecza). W środkowej części przedplecza jest niewielki przezroczyste pole. Pokrywy skrzydeł posiadają zmarszczki oraz dwa lub trzy słabo widoczne
Dlaczego świetliki świecą?
Obserwowane podczas okresu godowego światło powstaje w wyniku biochemicznej reakcji utleniania związku chemicznego luceferyny, z użyciem enzymu, zwanego lucyfyrazą. Uzyskana energia nazywana jest „zimnym światłem”.
„żeberka”. Z kolei samice są czarnobrunatne nieco jaśniejsze od spodu. Samice wyglądem przypominają larwy, a ich skrzydła zredukowane są do szczątków pokryw. Na ich odwłoku znajdują się świecące organy, które układają się w określony wzór. Po ułożeniu tych plam oraz częstotliwości (a więc również barwie) emitowanego z nich światła rozpoznają je latające i wydające świetlne błyski samce. Samce unoszą się zwykle na wysokości pół metra nad ziemią i także wysyłają sygnały świetlne. Kiedy samica dostrzeże i uzna sygnał emitowany przez samca za charakterystyczny dla własnego gatunku (zauważa go z odległości 3-4 m od niej), zaczyna wydawać własne świetlne błyski. Zauważywszy świetlną odpowiedź samicy, samce zaczynają krążyć wokół niej. Rytuał wzajemnego wabienia się płci jest kilkakrotnie powtarzany.


Samiec świetlika świętojańskiego, By Hectonichus (Own work) [CC-BY-SA-3.0 or GFDL], via Wikimedia Commons
wykop.pltwitter.plfacebook.pl
Oceń: Drukuj
Pasaż zakupowy