Wichura i tornado w Polsce - anomalie pogodowe

tooltip
Tornado, Fot. Justin Hobson CC
Czy warto inwestować w instalacje solarne?
Tak
Nie
Nie mam zdania
Głosuj

Niepowstrzymane żywioły sieją zniszczenie na całym świecie. Od kilku lat i w Polsce można zaobserwować szalejące wichury i tornada. Analizując anomalie pogodowe, które ostatnio nawiedzają nasz kraj, można zadać sobie pytanie: czy aby pogoda nie oszalała?



Zdaniem klimatolog dr hab. Haliny Lorenc z IMGW w klimacie Polski od zawsze pojawiały się tzw. zjawiska ekstremalne na tle średnich warunków klimatycznych. Już w czasach historycznych niektóre z nich przybierały nawet postać klęsk żywiołowych. W ocenie Haliny Lorenc klimat Polski wykazuje w ostatnim 100-leciu stałą tendencją ocieplania się, stąd w atmosferze znajduje się coraz więcej energii, na skutek czego przemiany fizyczne są bardziej dynamiczne, a zjawiska atmosferyczne coraz bardziej gwałtowne.

Potwierdzeniem tej teorii mogą być wyniki z prowadzonego monitoringu trąb powietrznych na obszarze Polski za okres 1998 – 2010 w roku 2008 i 2010, kiedy to zaobserwowano zdecydowany wzrost częstości występowania trąb powietrznych w Polsce.

Uwaga, nadciąga tornado


Ekstremalne zjawiska atmosferyczne najczęściej występują w okresie wakacyjnym. Trąby powietrzne w Polsce pojawiają się w okresie od kwietnia do października. Według monitoringu IMGW, miesiącem, w którym najczęściej występują te zjawiska jest sierpień – prawdopodobieństwo wystąpienia trąby powietrznej w tym czasie wynosi 7 proc. Na drugim miejscu jest lipiec, gdzie prawdopodobieństwo to wynosi 5 proc.

Przyczyną powstawania ekstremalnych zjawisk pogodowych są nagłe wahania temperatury – wystarczy, by wartość na termometrze spadła o 2-3 kreski, a pogoda zmienia się diametralnie. Podczas takich wahań mogą wystąpić tornada lub trąby powietrzne, które są coraz częstszym zjawiskiem na mapie synoptycznej Polski. Są też niestety coraz bardziej groźne.
  • Maj, 2010 rok: tornado w Sępopolu w woj. warmińsko-mazurskim – kilkaset powalonych drzew, uszkodzone dachy wielu budynków


  • Maj, 2010 rok: „funnel cloud” koło Sochaczewa – trąba uszkodziła kilka budynków gospodarczych.


  • Czerwiec, 2010 rok: „dust devil” w Poznaniu – piękne zjawisko, które dosyć często występuje w Polsce. Bywa też niebezpieczne.



  • 30 czerwca, 2011 roku: „trąba powietrzna” w Bydgoszczy – pozrywane dachy z garaży i zniszczone samochody,  to efekt przejścia tornada szkwałowego, które przetoczyło się nad bydgoskim Szwederowem



  • 14 lipca 2012 „trąba powietrzna” nad północną Polską –  tornada wystąpiły między innymi w Sztumie, Osieku, Pelplinie. Zniszczone zostały 53 budynki, 25 z nich to były domy mieszkalne. Jedna osoba zginęła, a 5 zostało rannych. Z kolei trąba powietrzna, która przeszła nad Borami Tucholskimi połamała około 550 hektarów drzew.






W Polsce tornada szczególnie upodobały sobie tereny podgórskie od Śląska przez Małopolskę aż po Podkarpacie i Lubelszczyznę, gdzie strumienie napływającego powietrza są wyjątkowo skrajne pod względem temperatury. – Faktycznie z naszych obserwacji wynika, że w rejonie Częstochowy, Lubelszczyzny, Podlasia szczególnie dużo tych zjawisk występowało. Ale to nie jest tak, że jeśli tam się pojawiają trąby powietrzne to w następnym roku będzie tak samo – powiedział Artur Surowiecki z organizacji „Łowcy burz”, zajmującej się badaniem i dokumentowaniem ekstremalnych zjawisk pogodowych.

Żywioł może jednak także pustoszyć tereny centralnej Polski, a w szczególności okolice Łodzi, oraz Kujawy. Do tej pory największe szkody wyrządziła seria tornad, które przeszły nad Polską w sierpniu 2008 roku nad woj. śląskim, opolskim i łódzkim. Ocenia się, że trąba powietrzna, która przeszła w okolicach Strzelec Opolskich mogła mieć siłę nawet F4. W skali intensywności tornad (skala Fujity) jest to prędkość wiatru przekraczająca 330 km/h. Trąba powietrzna dokonała spustoszeń na autostradzie A4, unosiła samochody i zrywała  piętra domów.



Polska jak Stany Zjednoczone?

W Stanach Zjednoczonych co roku odnotowuje się 800 uderzeń tornad. Jakie są konsekwencje? Setki zabitych i rannych oraz oczywiście miliardy dolarów strat. Taki scenariusz w Polsce raczej prędko nie nastąpi, ale już wiadomo, że z czasem będziemy mieli coraz więcej problemów z szalejącymi wichurami.

– U nas jest to rzadsze zjawisko niż w USA, a tylko dlatego, że mamy blokadę w postaci Alp. Łańcuch górski blokuje napływy
Charakterystyczne parametry prędkości trąby powietrznej:
- prędkość przemieszczania się 30-45 km/h, - prędkość wiatru w wirze 30 – 120 m/s, - czas trwania nad danym miejscem - kilka sekund do kilku minut, po czym trąba nagle „rozpływa” się bez śladu.
gorących mas powietrzna, które mogłyby się zetknąć z masą chłodniejszą polarno-morską. W związku z tym jest mniejsze prawdopodobieństwo, że powstanie gwałtowny front atmosferyczny, w którym często dochodzi do zafalowań i wytworzenia nowych układów niskiego ciśnienia, co potęguje tworzące się na nim burze – wyjaśnia Artur Surowiec.

– Jako społeczeństwo musimy, niestety, zaakceptować groźne zjawiska pogodowe występujące na obszarze kraju i starać się z nimi współżyć i do nich dostosować, bowiem, jak wykazały badania, będą one coraz bardziej intensywne i będą występowały coraz częściej. Natura pokazuje nam swoją siłę. A zatem więcej pokory dla natury. – apeluje Halina Lorenc.

Najsilniejsze tornado w historii przeszło w 1925 roku przez stany Missouri, Illinois i Indiana. Tri-State Tornado miało prawdopodobnie siłę F5 (co w skali Fujity oznacza, że wiatr wiał z prędkością od 419 do 512 km/h). Wiatr przemieszczał się z niespotykaną dotąd prędkością: 117 km/h.



Dust devil – wir pyłowy lub wir piaskowy. Jest to zjawisko stanowiące zbiór uniesionych z powierzchni Ziemi cząsteczek pyłu lub piasku (w przypadku wiru piaskowego), niekiedy wraz z drobnymi przedmiotami, mający kształt wirującej kolumny o małej średnicy (do około 10 m), wysokości od kilku do ponad tysiąca metrów. (Źródło: Wikipedia)

Skala Fujity – siedmiostopniowa skala oceniająca poziom intensywności tornad na podstawie zniszczeń zabudowy i rzadziej roślin. Opracował ją w 1977 Tetsuya „Ted” Fujita z uniwersytetu w Chicago. Rozwinął ją razem z Allenem Pearsonem 1973 o długość i szerokość ścieżek. (Źródło: Wikipedia)

Funnel cloud – nie do końca rozwinięty lejek trąby powietrznej, związany z ruchem obrotowym wiatrum który ciągnie się od podstawy chmury (zwykle Cumulonimbus lub wysoki Cumulus), ale nie dotyka ziemi i wód powierzchniowych. Trąba powietrzna ma zazwyczaj kształt stożka lub igły. (Źródło: Wikipedia)

Ekologia.pl
Źródło: „Groźne zjawiska pogodowe w Polsce występujące w okresie letniej pory roku” Dr hab. Halina Lorenc, Prof. nazw. (IMGW)
wykop.pltwitter.plfacebook.pl
Oceń: Drukuj
Polskie plaże otrzymują certyfikat Błękitna FlagaPolskie plaże otrzymują certyfikat Błękitna FlagaCzy polskie plaże i mariny mogą spełniać najwyższe kryteria w zakresie jakości wody oraz...
Lasy – czy naturalne płuca ziemi są zagrożone?Lasy – czy naturalne płuca ziemi są zagrożone?Zapewne każdy słyszał, iż tropikalne lasy deszczowe nazywane są „płucami ziemi”. Te ważne dla...

Pasaż zakupowy