Czwartek 24.10.2019

Sikora bogatka - opis, występowanie i zdjęcia. Ptak sikora bogatka ciekawostki

Jest niewiele mniejsza od wróbla, ale różni się od niego bogatym ubarwieniem. Sikora bogatka, to najliczniejszy i najbardziej wszędobylski gatunek sikor zamieszkujących Polskę. Gdzie spędza zimę i czym się żywi sikora bogatka? Na te i inne pytania postaramy się odpowiedzieć w poniższym artykule.



Bogatka w locie, fot. shutterstockBogatka w locie, fot. shutterstock
  1. Jak wygląda sikora bogatka?
  2. Ojczyzna sikory bogatki
  3. Życie rodzinne sikory bogatki
  4. Co je sikora bogatka?
  5. Ciekawostki o sikorach bogatkach
  6. Krwiożercze sikory bogatki
  7. Sikor bogatek śpiew

Jak wygląda sikora bogatka?

Sikora bogatka nazywana także zwyczajną (łac. Parus major) jest niewiele mniejsza od wróbla − długość jej ciała mieści się w granicach 13-16 cm. Ma czarny łepek z białą plamą na policzku. Przez brzuszek koloru żółtego lub żółto-zielonego przebiega czarny krawat. Skrzydła i ogon są niebieskawe. Nie ma wyraźnego dymorfizmu płciowego – samca od samiczki odróżnia dłuższy i szerszy krawat.

Ojczyzna sikory bogatki

Sikora bogatka występuje na terenie prawie całej  Europy (za wyjątkiem północy), a także w północno-zachodniej Afryce i w umiarkowanych regionach Azji. Ptaki te są pospolicie i licznie zamieszkuje Polskę, zasiedlając lasy, parki, skwery i ogrody. Część sikor bogatek zimuje w naszym kraju – niektóre decydują się odlecieć dalej, w cieplejsze rejony Europy. Do naszego kraju dolatują bogatki z zimnej północy i wschodu.

Życie rodzinne sikory bogatki

Okres lęgowy u sikor bogatek rozpoczyna się w marcu i kwietniu – wtedy ptaki tworzą monogamiczne „małżeństwa” i zaczynają szukać wygodnych miejsc na gniazdo. Bogatka jest bardzo elastyczna jeżeli chodzi o miejsca gniazdowania – gnieździ się w dziuplach, budkach lęgowych, a także w słupkach ogrodzenia czy szczelinach budynków. Sikory bogatki wyprowadzają dwa lęgi w roku. Samica składa 4-16 białych jaj pokrytych rdzawymi plamami, z których po ok. 14 dniach wykluwają się młode. Po wykluciu pisklęta dosyć szybko się usamodzielniają i po około trzech tygodniach wylatują z gniazda. Jednak do tego momentu potrzebują intensywnej opieki – zarówno samiec, jaki i samica na zmianę karmią żarłoczne pisklęta.
Młode sikorki w budce, fot. shutterstock

Co je sikora bogatka?

Sikora bogatka w ciągu dnia jest w stanie zjeść tyle, ile sama waży. Wiosną i latem sikorki polują na owady, jaja, larwy lub poczwarki owadów. Według szacunków w ciągu jednego sezonu rodzina sikor bogatek (dorosłe i potomstwo) są w stanie zjeść około 75 kg owadów.

Późną jesienią i zimą o pokarm trudniej, dlatego w tym okresie sikory bogatki często odwiedzają karmniki i bardzo chętnie korzystają z nasion słonecznika, rozłupanych orzechów, ziaren pszenicy, prosa czy owsa, które zapewniają im dużo energii. Sikory bogatki przyciąga także wywieszona za oknem słonina. W ramach dokarmiania można sikorom bogatką wywiesić również tzw. kule tłuszczowe, które stanowią mieszankę łoju oraz nasion i owoców. Ornitolodzy szacują, że w okresie zimowym sikora bogatka spędza 3/4 czasu na żerowaniu.

„Podczas krótkich zimowych dni ptaki muszą zgromadzić optymalną ilość zapasów w formie podskórnego tłuszczu, który pozwoli im na przetrwania długiej i mroźnej nocy. Dlatego też pokarm zawierający tłuszcz – zarówno roślinny, jak i zwierzęcy – jest przez nie wysoko ceniony. Decydując się na wywieszenie słoniny musimy pamiętać, żeby robić tylko przy ujemnych temperaturach i najlepiej w zacienionym miejscu. Na cieple lub w słońcu zawieszony kawałek szybko zjełczeje i stanie się dla ptaków szkodliwy. Nawet w prawidłowych warunkach słoninę powinniśmy zmieniać co około 2 tygodnie.” – mówi w wywiadzie dla Ekologia.pl Antoni Marczewski z Ogólnopolskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków.

Ciekawostki o sikorach bogatkach

Sikora bogatka ma bardzo bogate życie towarzyskie, nie boi się ludzi – zdarza się, że je pokarm prosto z rąk spacerowiczów. Sikory bogatki na czas zimy łączą się w stada z innymi gatunkami − można ją spotkać w stadkach razem z raniuszkami, pełzaczami, wróbla czy innymi sikorkami. „W takiej grupie łatwiej przeżyć zimę. Jeśli jeden ptak znajdzie pokarm, pożywi się przy nim i reszta ptasiego drobiazgu.”– czytamy na stronie Ogólnopolskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków.

Sikory bogatki to także bardzo mądre ptaki, które są w stanie uczyć się od siebie nawzajem poprzez naśladownictwo. Dowód? „W latach 40. XX w. pojedyncze osobniki nauczyły się otwierać dostarczane pod drzwi butelki z mlekiem i spijać tworzącą się na wierzchu śmietankę. Wkrótce potem, w podobny sposób zaczęły postępować ptaki w coraz to nowych miejscach, aż w końcu wszystkie sikory bogatki na Wyspach Brytyjskich doszły do wprawy w tym złodziejskim procederze. Zdarzało się nawet, że ptaki nauczyły się kojarzyć mleczarza z dostawą jedzenia i kiedy tylko wykonał swój codzienny obowiązek, przystępowały do dzieła.” – opisuje Antoni Marczewski.
Sikorka na słoninie, fot. shutterstoc

Krwiożercze sikory bogatki

Te słodkie ptaszki mają też swoje mroczne oblicze. Sikory bogatki poza słonecznikiem i orzeszkami, gustują w zwierzętach kręgowych. Gdy brakuje im zwykłego pożywienia, czyli gąsienic lub pająków, ptaki te nie pogardzą też latającymi ssakami.

W 1996 r. w węgierskiej jaskini w Górach naukowcy nagrali przypadki zjadania przez sikory bogatki nietoperzy z rodzaju Pipistrellus. Wielokrotnie obserwowano, jak bogatki karmią się padliną pozostawioną przez wilki czy rysie.

Sikor bogatek śpiew

Sikora bogatka wyróżnia się spośród innych ptaków wyjątkowo bogatym repertuarem głosów. Najbardziej charakterystyczny jest śpiew samca – wiosną, ale także przy ładnej zimowej pogodzie można usłyszeć donośne „cicibej cicibej” lub „si si trn”.
Ekologia.pl (JSz)

Bibliografia

  1. JOHN R. KREBS; “ TERRITORY AND BREEDING DENSITY IN THE GREAT TIT, PAR US MAJOR L”; Department of Zoology, Animal Behaviour Research Group, Oxford University, England;
  2. Andrzej G. Kruszewicz, ; “Ptaki w Polsce”; wydawnictwo MULTICO;
  3. TorbjörnJärviMortenBakken; “The function of the variation in the breast stripe of the great tit (Parus major)”; Animal Behaviour Volume 32, Issue 2, May 1984, Pages 590-596;
  4. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).; “Parus major.”; data dostępu: 2019-10-21
Ocena (4.1) Oceń:
Pasaż zakupowy