Czwartek 14.11.2019

Sójka - opis, występowanie i zdjęcia. Ptak sójka ciekawostki

Ciekawska, hałaśliwa, wystrojona w kolorowe piórka – tak prezentuje się nasza sójka (łac. Garrulus glandarius, ang. Eurasian Jay). I wbrew temu, co sugeruje nam Jan Brzechwa, sojka wcale nie wybiera się za morze.



Sójka zwyczajna Garrulus glandariusI, Luc Viatour [GFDL, CC-BY-SA-3.0 or CC BY-SA 2.5-2.0-1.0], via Wikimedia CommonsSójka zwyczajna Garrulus glandariusI, Luc Viatour [GFDL, CC-BY-SA-3.0 or CC BY-SA 2.5-2.0-1.0], via Wikimedia Commons
  1. Jak wygląda sójka?
  2. Jak rozpoznać sójkę?
  3. Sójka daje głos
  4. Sójka za morze?
Sójka, kojarzona głównie z wierszem Jana Brzechwy, to pospolity ptak z rodziny krukowatych, którego często możemy obserwować jesienią, gdy uwija się nosząc żołędzie do swoich zimowych spiżarni. Co oznacza łacińska nazwa sójki? Pierwszy człon z gatunkowej nazwy sójki Garrulus glandarius oznacza po łacinie gadatliwy, a drugi oznacza rodzący żołędzie. W dosłownym jest to więc gadatliwy ptak rodzący żołędzie.

Jak wygląda sójka?

Sójka to średniej wielkości ptak, rozmiarem przypominający gołębia. Masa jej ciała wynosi 150-175 g, a długość waha się w granicach od 32 do 35 cm. Sójka zamieszkuje lasy, parki, miejskie zieleńce i coraz częściej zwarte zabudowy miast. Żywi się owadami, owocami, a nawet pisklętami z plądrowanych gniazd. Sójki bywają też gośćmi w przydomowych karmnikach. Ale największym przysmakiem sójek są żołędzie. Sójki potrafią transportować żołędzie nawet odległość kilku kilometrów. Uważa się, że te praktyki przyczyniają się do rozsiewania dębów. Dlatego leśnicy traktują sójkę jako swojego sprzymierzeńca w sadzeniu lasów.
Na zimę sójki gromadzą pod ziemią zapasy ulubionych żołędzi, By Hans-Jörg Hellwig (Own work) [CC BY-SA 3.0], via Wikimedia Commons

Jak rozpoznać sójkę?

W ubiorze sójki dominuje kolor brązowy. Charakterystycznym elementem upierzenia sójki są białe i niebieskie lusterka na bokach skrzydeł. Co ciekawe, błękitna barwa piór nie jest wynikiem obecności barwnika, ale efektem odpowiedniej struktury pióra, w których ma miejsce rozszczepienie wiązek światła i odbicie widma niebieskiego. Sójka często też stroszy pióra na głowie.

Sójka daje głos

Sójkę nietrudno rozpoznać też po charakterystycznym, skrzeczącym głosie. To właśnie z powodu tego donośnego „krzaach!” sójka nazywana jest „strażniczką lasu”. Gdy w zasięgu wzroku sójki pojawia się drapieżnik, natychmiast krzyczy, alarmując wszystkich wokoło. Ptaki te – jak wiele krukowatych − są również doskonałymi naśladowcami głosów innych ptaków – szpaka, jastrzębia, myszołowa. Cecha ta sprawiła, że w starożytnej Grecji trzymano młode sójki w domu, tak jak wielu z nas dziś trzyma papugę lub kanarka.

Tryb życia sójki zmienia się wraz z porami roku. W trakcie lęgów, które odbywają się wiosną i latem, życie sójek ogranicza się do gniazda i do opieki nad potomstwem. Natomiast na jesieni ptaki te zaczynają gromadzić zapasy na zimę.

Sójki lęgi rozpoczynają dosyć późno, bo dopiero pod koniec kwietnia. Ptaki wiją gniazdo w koronie iglastych drzew − budową gniazda i opieką nad potomstwem zajmują się oboje rodzice. Samica składa 7-8 jaj, z których po 16-17 dniach wykluwają się młode. Pisklęta przebywają w gnieździe przez 3 tygodnie.
Zdjęcie - Jan Leśniewski/Konkurs Zdjęcie Miesiąca - ekologia.pl

Sójka za morze?

Sójki, wbrew temu co sugeruje nam Jan Brzechwa, nie wybierają się wcale za morze. Sójki prowadzą tryb osiadły i koczujący. Młode ptaki, okresowo przemieszczają się na odległość kilkuset kilometrów na cieplejszy zachód Europy, na ich miejsce pojawiają się czasami stada sójek z zimniejszego wschodu i północy kontynentu. Podczas bardzo srogich zim można zauważyć nalot pobratymców ze wschodu. Natomiast starsze osobniki prowadzą osiadły tryb życia.
Ekologia.pl

Bibliografia

  1. Andrzej G. Kruszewicz; “Spotkania z przyrodą. Ptaki w Polsce”; MULTICO Oficyna Wydawnicza, 2008;
  2. Antonio Rolando; “Factors affecting movements and home ranges in the jay (Garrulus glandarius)”; Journal of Zoology, Volume 246, Issue 3, November 1998 , pp. 249-257;
  3. HBW Alive; “Eurasian Jay (Garrulus glandarius)”; data dostępu: 2019-11-13
  4. Goodwin, Derek. (2008). ; “Some aspects of the behaviour of the Jay Garrulus glandarius. ”; Ibis. 93. 414 - 442. 10.1111/j.1474-919X.1951.tb05444.x. ;
Ocena (4.1) Oceń:
Pasaż zakupowy