Monstera dziurawa roślina – sadzenie, uprawa i pielęgnacja monstery dziurawej

Nazwa monstery dziurawej mówi sama za siebie. Roślinę nazywa się monstrualną, bo w naturalnych warunkach może osiągać nawet 10 metrów wysokości! Epitet „dziurawy” odnosi się zaś do fantazyjnie powycinanych wielkich liści – w języku angielskim monstera dziurawa to „Swiss cheese plant”, czyli roślina-szwajcarski ser. Z kolei łacińska nazwa, Monstera deliciosa, odwołuje się do jeszcze jednej cechy tego niezwykłego pnącza – wyjątkowo smacznych, acz niebezpiecznych owoców.



Monstera, fot. pixabay.comMonstera, fot. pixabay.com
  1. Wymagania glebowe monstery dziurawej
  2. Sadzenie i uprawa monstery dziurawej
  3. Podlewanie i nawożenie monstery dziurawej
  4. Rozmnażanie monstery dziurawej
  5. Ochrona monstery dziurawej
  6. Monstera dziurawa w domu
Monstera dziurawa należy do roślin obrazkowatych, w rodzinie żabieńcowych, i jest kuzynką skrzydłokwiatu. Pochodzi z lasów tropikalnych ciągnących się od Panamy do południowego Meksyku, ale jako gatunek wysoce inwazyjny rozprzestrzeniła się także na Seszelach i Hawajach.

Pnącze w warunkach naturalnych rozrasta się do imponujących rozmiarów, a jego liście sięgają nawet do metra długości i 70 cm szerokości. Zanim to jednak nastąpi młoda roślinka płozi się w ciemny podszyciu lasu, aż napotka pień drzewa, po którym może zacząć wspinać się ku słońcu. Kwiaty są równie nietypowe jak liście – kremowe pochwy kwiatowe przypominające żagle otaczają potężną kolbę o zdobnym deseniu w drobne sześciokąty. Z tych obupłciowych kwiatów rozwijają się następnie owoce – długie na 25 cm zielone szyszki, które po obraniu ze skóry ukazują włóknisty biały miąższ, smakujący jak połączenie banana z mango i ananasem. Można je jednak jeść tylko w pełnej dojrzałości, gdyż konsumowane przedwcześnie powodują poważne podrażnienia gardła. Proces dojrzewania owocu trwa nawet do roku!

W klimacie umiarkowanym monsterę hoduje się wyłącznie jako roślinę doniczkową, która zyskała sobie niezwykłą popularność w świecie wystroju wnętrz. Uprawa pod dachem niezmiernie rzadko obejmuje kwitnienie i owocowanie, a i liście są wyraźnie mniejsze (do 45 cm), ale pnącze i tak zachwyca swoją elegancją, wynikającą tak z koloru połyskliwych liści, jaki ich ażurowego deseniu.

Wymagania glebowe monstery dziurawej

Monstera zadomowi się w każdych wnętrzach, gdzie temperatura utrzymuje się stale między 20 a 30 stopniami C, a światło dociera przez większość dnia. Roślina lub słońce, ale młode sadzonki nie mogą być wystawiane na bezpośrednie południowe światło. W półcieniu radzi sobie dość dobrze, choć ograniczona ilość światła może skutkować rozwinięciem mniejszej liczby charakterystycznych dziur w liściach.

Donica musi być przede wszystkim wyposażona w warstwę drenażu, a następnie wypełniona dobrze przepuszczalną ziemią - idealnie jest zmieszać dwie części uniwersalnego substratu z jedną częścią perlitu. Eksperci polecają również dodatek kompostu lub próchnicy z liści. Monstera rośnie najlepiej w alkalicznym podłożu, więc nie dodawajmy żadnych zakwaszających dodatków.
Epitet „dziurawy” odnosi się zaś do fantazyjnie powycinanych wielkich liści, fot. pixabay.com

Sadzenie i uprawa monstery dziurawej

Monsterę wysadzamy do dużej donicy, które pomieści rozwijające się korzenie przez kilka lat – roślina nie lubi częstego przesadzania. Przy sadzeniu należy najpierw umieścić w docelowym naczyniu minimalnie 5-centymetrową warstwę ziemi, a dopiero na niej umieścić roślinę. Dobrą praktyką jest przy tym poluzowanie palcami bryły korzeniowej w jej zewnętrznych partiach. Ustaliwszy pion rośliny, należy zasypać ją ziemią w taki sposób, aby wierzch korzeni sięgał ok. 7 cm poniżej górnego krańca donicy. Jeśli pomiar nie wychodzi, należy dołożyć lub ubrać ziemi spod spodu.
Pamiętając, że monstera w stanie naturalnym jest pnączem, warto zawczasu zaopatrzyć donicę w podpórkę, po której pędy będą mogły się wspinać w górę. Dopuszczalne są zarówno klasyczne drabinki, jak i pojedyncze bambusowe tyczki. Tempo wzrostu monstery jest nieoczekiwanie szybkie i, aby nie dać się zarosnąć tropikalnymi liśćmi, roślinę należy regularnie przycinać, dostosowują wysokość i kształt do swoich potrzeb. Skracamy przy tym zarówno główny pęd, jak i te boczne, ale zawsze pozostawiając minimum 10 cm ponad ziemią. Cięcie dozwolone jest wiele razy w ciągu roku, w dowolnych terminach. Do regularnej pielęgnacji należy także podsypywanie nieco ziemi raz na rok – ok. 2-3 cm na wierzch donicy. Zakurzone liście można bez przeszkód myć ściereczką namoczoną w letniej wodzie z mydłem.

Podlewanie i nawożenie monstery dziurawej

Jako roślina tropikalna monstera potrzebuje dużych ilości wody – ziemia w donicy powinna być więc nieustannie wilgotna. Aby pnącza jednak nie przelać, poleca się wyczekać zawsze z podlewaniem do momentu, aż wierzch podłoża zrobi się suchy. Najlepiej jest przy tym podlewać poprzez spodek umieszczony pod donicą. Uśrednione zalecenia mówią, aby roślinie nalewać 3 cm wody raz w tygodniu. Monsterze sprzyja także wilgotne powietrze wokół, o które można zadbać za pomocą nawilżacza lub tacy z kamykami podlanymi wodą. Poleca się również regularne spryskiwanie liści sprayem z wodą, najlepiej deszczową.

Nawożenie jest również wysoce wskazane, ponieważ monstera preferuje podłoże żyzne, typowe dla lasów tropikalnych. Optymalnie w tej roli sprawdzają się płynne nawozy typu NPK, podawane latem raz na 14 dni, a zimą raz na 6 tygodni. Dla zapominalskich lepszą opcją mogą być pałeczki nawozowe wsadzane bezpośrednio do podłoża według zaleceń producenta. Jeśli temperatura w pomieszczeniu spada poniżej 18 stopni C, nie należy nawozić wcale.

Rozmnażanie monstery dziurawej

Monstery nie należą do roślin tanich, więc dla wszystkich amatorów dziurawej rośliny dobrą wiadomością powinien być fakt, że własny okaz można łatwo wyhodować „pożyczając” materiał od znajomego. Najczęściej rozmnaża się przez pędy – od rośliny matki należy odciąć minimalnie 5-centymetrowy pęd, który ma przynajmniej dwa liście i choć jeden korzeń powierzchny (to brązowe przyrostki na nadziemnej części rośliny, które pomagają się jej czepiać).
Rozmnażanie monstery przez sadzonki pędowe; źródło: National Gardening Association, garden.org
Taki pęd umieszcza się do połowy, korzeniem w dół, w donicy z podłożem do rozmnażania roślin, dokładnie podlewa i przykrywa transparentną folią. Ziemia w doniczce przez cały czas musi być mocno wilgotna, a temperatura otoczenia powinna wynosić od 22 do 25 stopni C. Po ok. 4 dniach pęd się na dobre ukorzeni i można go przetransportować do docelowej donicy.

Ochrona monstery dziurawej

Monstery dziurawe rzadko zapadają na choroby - najczęściej po prostu bywają zmęczone nieprawidłową pielęgnacją. I tak, przy nadmiarze wody liście robią się żółte, zaś przy zbyt niskiej temperaturze pojawiają się na nich brązowe plamy.

Większym problemem bywają za to szkodniki, zwłaszcza owady tarcznika i przędziorki. Te pierwsze, brązowe i pozostawiające na liściach białą, klejącą spadź, mogą doprowadzić nawet do śmierci całej rośliny, wysysając z niej soki i trując ją swą śliną. Zwalczać je można specjalnymi środkami chemicznymi w postaci pałeczek lub olejkiem neem. Przędziorki z reguły żyją na spodniej stronie liści i roztaczają wokół białą pajęczynkę, pod wpływem której liście tracą barwę, a potem brązowieją. Dobra wiadomość jest taka, że można się ich łatwo pozbyć dokładnie myjąc roślinę pod letnim prysznicem, a następnie zamykając ją szczelnie w plastikowy worek. Po 3 dniach szkodniki powinny wymrzeć.

Monstera dziurawa w domu

Monstera dziurawa to roślina z natury duża i ekspansywna, która potrzebuje przestrzeni wokół. Należy więc ustawiać ją w obszernych częściach salonu czy sypialni, gdzie łatwo dochodzi światło. Jako taka może być doskonała dekoracją pustych kątów, jak również służyć jako zielony parawan – np. odgradzając sofę z telewizorem od stołu jadalnego.

Bardzo modną współczesną dekoracją są również ścięte liście monstery ustawione w dużych, szklanych naczyniach z wodą – to doskonałe dopełnienie minimalistycznych i skandynawskich wnętrz.

Uprawiając monsterę w domu, należy zdawać sobie sprawę z jej toksyczności. Wszystkie jej części zawierają szczawian potasu i są trujące, tak dla ludzi, jak i dla zwierząt – nawet pod wpływem dotyku mogą powodować wysypkę na skórze.

Przy zachowaniu środków ostrożności, monstera jest jednak rośliną niezwykle wdzięczną i łatwą w hodowli, która potrafi naprawdę odmienić domowe wnętrze i pozytywnie wpływa na samopoczucie. Jej egzotyczny charakter doskonale komponuje się z innymi tropikalnymi roślinami, m.in. yuką, draceną czy areką. Miłośnikom oryginalnych deseni można jeszcze polecić odmianę „Variegata”, która co prawda rośnie wolniej, ale ma piękne, biało-zielone liście o atrakcyjnie wysokim stopniu nieregularności. Taka dekoracja to coś znacznie więcej niż zwykła zieleń domowa!
Agata Pavlinec

Bibliografia

  1. “https://www.gardenista.com/posts/gardening-101-monstera-deliciosa-tropical-plant-guide/”; data dostępu: 2019-05-01
  2. “http://www.plantsrescue.com/monstera-deliciosa/”; data dostępu: 2019-05-01
  3. “https://www.plantopedia.com/monstera-deliciosa/”; data dostępu: 2019-05-01
  4. “https://www.apartmenttherapy.com/monstera-deliciosa-growing-care-and-propagation-tips-235449”; data dostępu: 2019-05-01
  5. “https://www.gardeningknowhow.com/houseplants/swiss-cheese-plant/repotting-cheese-plants.htm”; data dostępu: 2019-05-01
  6. “https://herbaria.plants.ox.ac.uk/bol/plants400/Profiles/MN/Monstera”; data dostępu: 2019-05-01
Ocena (5.0) Oceń:
Pasaż zakupowy