Awenturyn kamień ‒ opis, właściwości i występowanie awenturynu

Nazwa awenturynu pochodzi od włoskiego wyrażenia „a ventura” czyli „szczęśliwym trafem”. Jest to faktycznie kamień powszechnie kojarzony ze sprzyjającym losem i powodzeniem, którego zastosowania wykraczają jednak poza klasyczne wykorzystanie kamieni szlachetnych i sięgają nawet orientalnej fizykoterapii! Sam awenturyn, zwany czasem indyjskim jadeitem, nawet pod względem estetycznym jest kamieniem bardzo wyjątkowym.



Zielone awenturyny. Źródło: shutterstockZielone awenturyny. Źródło: shutterstock
  1. Skąd biorą się awenturyny?
  2. Historia awenturynu
  3. Właściwości awenturynu
  4. Zastosowania awenturynu
  5. Symboliczne znaczenie awenturynu
  6. Dla kogo awenturyn?
Awenturyn jest odmianą kwarcu (Si02), który kojarzy się zwykle z zieloną barwą, ale w rzeczywistości częściej bywa srebrny, biały, brązowo-czerwony czy żółty. Jego odcień zależy bezpośrednio od ilości i rodzaju mineralnych zanieczyszczeń, a najbardziej ceniony szmaragdowy kolor jest rezultatem obecności drobnych inkluzji miki.

Skąd biorą się awenturyny?

Największe złoża awenturynu znajdują się w rosyjskich górach Ural, gdzie wydobywa się  przede wszystkim kamienie białe i srebrne. Najpopularniejsze, zielone kamienie pochodzą natomiast przede wszystkim z Indii, z prowincji Tamil Nadu. Poza tym awenturyny w większych ilościach znajdywane są m.in. w Chinach, Stanach Zjednoczonych, Brazylii, Chile, Hiszpanii, Południowej Afryce czy Austrii. W Polsce występują z kolei w Górach Izerskich i w aluwiach rzeki Kaczawy, ale są to znaleziska bardzo rzadkie. Awenturyny występują przy tym zarówno w formie złóż podziemnych, jak i kamieni znajdowanych w korytach rzecznych.

Historia awenturynu

Pojęcie awenturynu pojawiło się w XVII w. i paradoksalnie początkowo nie miało nic wspólnego z zielonawym kwarcem! Otóż we Włoszech, konkretnie w Wenecji, dziełem przypadku (gdy nieuważny robotnik wrzucił opiłki miedzi do płynnego szkła) wynaleziono nowy surowiec zwany obecnie szkłem awenturowym lub kamieniem tysiąca słońc ze względu na niezwykły efekt połysku. Materiał zyskał olbrzymią popularność i wykorzystywany był m.in. do wyrobu przycisków do papieru oraz ekskluzywnych ozdób. Z biegiem czasu okazało się, że aventurino, jak zwano owo wyjątkowe szkło, jest zaskakująco podobne do występujących w przyrodzie minerałów i nazwa awenturynu przylgnęła do tych ostatnich.

Tak naprawdę ludzkość znała i wykorzystywała awenturyn już o wiele wcześniej, a jego historia na Ziemi datowana jest nawet na 2.5 miliona lat!
Surowy awenturyn w formie mineralnego bloku. Źródło: shutterstock

Właściwości awenturynu

O awenturynie mówi się, że jest minerałem rzadkim, ale choć faktycznie występuje w skorupie ziemskiej dość sporadycznie, poprawniej byłoby go nazwać agregatem zbudowanym z ziaren kwarcu oraz miki lub hematytu. Sama mika może być zielona, biała lub srebrzysta – stąd odpowiednie kolory kamieni; zaś hematyt nadaje awenturynom odcieni brązu, czerwieni i żółci.  Rzadziej kamienie bywają również niebieskie wskutek obecności inkluzji dumorietytu.

Z racji na wspomnianą wyżej budowę, która różni się znacząco od typowych kryształów właściwych dla wielu innych kamieni szlachetnych, właściwości fizyczne awenturynu bywają dość zróżnicowane, począwszy od ciężaru właściwego i stopnia transparentności, a skończywszy na twardości, która szacowana jest na poziomie 6.5 – 7 w skali Mohsa. Jego struktura jest wyraźnie ziarnista lub cukrzana, ale dzięki polerowaniu może być całkiem wygładzona.

Bardzo ciekawym zjawiskiem charakteryzującym wszystkie awenturyny jest efekt migotliwości w świetle spowodowany wspomnianymi wyżej łupkami mineralnymi – fachowo nazywa się go już wręcz awenturyzacją!

Uwaga:
Zielony awenturyn bywa mylony z jadeitem oraz amazonitem.
Tabela przedstawiająca właściwości awenturynu; opracowanie własne

Zastosowania awenturynu

Jako kamień szlachetny (wedle niektórych źródeł pół-szlachetny) awenturyn jest oczywiście przedmiotem kolekcjonerskim i surowcem do wyrobu biżuterii. Nie szlifuje się go jednak tak jak szmaragdy czy diamenty, ale raczej obrabia do postaci kaboszonów lub koralików. W tej postaci bywa często wykorzystywany w naszyjnikach, bransoletkach czy kolczykach.

Poza tym większe bloki awenturynu są popularnym surowcem budowlanym i ogrodowym, wprowadzając do aranżacji element przyjemnej egzotyki i ciekawego koloru. Mniejsze kamienie bywają wysypywane wzdłuż zagonów jako ozdoba i ochrona przed chwastami. Stosuje się je również często jako ozdobę akwariów. Ponadto skała awenturynu to popularny materiał na pomniki i ogólnie surowiec rzeźbiarski służący do produkcji zarówno większych posągów, jak i małych figurek kolekcjonerskich. Tradycyjnie wyrabiano z niego również naczynia, a i dziś rzemieślnicy zamieniają go chętnie w dekoracyjne wazy i misy.

Awenturyn znajduje również zastosowanie w masażu Gua Sha. Mowa o rytuale typowym dla społeczeństw wschodniej Azji, który ma odblokowywać przepływy energii qi dzięki… drapaniu. Oszlifowane odpowiednio kamienie przesuwa się silnym, uciskającymi ruchami po skórze, powodując powstawanie małych wylewów, które z kolei mają przekładać się na efekt przeciwbólowy, rozluźniający i relaksujący. Z awenturynu wykonuje się m.in. wałeczki oraz grzybki, które służą masażystom do wywierania nacisku na tkankę.
Z awenturynu wytwarza się m.in. akcesoria do orientalnego masażu Gua Sha. Źródło: shutterstock

Symboliczne znaczenie awenturynu

Niestety, awenturyn nie zasłużył sobie dotąd na symbolizm na miarę kamieni urodzinowych czy rocznicowych, ale kojarzony jest często ze znakami zodiaku Raka, Barana oraz Lwa, a ponadto z czakrami Serca (zielony), gardła i Trzeciego Oka (niebieski) oraz Splotu Słonecznego (żółty). Ogólnie, uważany jest za kamień symbolizujący szczęście, powodzenie, ale także kreatywność, zdolności przywódcze, sukces zawodowy, niezależność, równowagę psychiczną. Ma również wspierać wytrwałość i empatię, łagodzić gniew i irytację, a młodym ludziom pomagać w uspokojeniu.

W kategoriach domniemanych właściwości leczniczych przypisywanych kamieniom szlachetnym awenturyn łączony jest przede wszystkim ze zdrowiem układu krążenia i nerwowego. Ma stymulować metabolizm, regulować ciśnienie krwi, obniżać poziom cholesterolu, a także działać przeciwzapalnie i redukować zmiany skórne, alergie oraz migreny. Wreszcie, poleca się go również przy stanach zapalnych zatok oraz układu moczowego – zarówno jako talizman do noszenia, jak i kamień do medytacji. Domniemania te nie są jednak w żaden sposób potwierdzone przez naukę!

Dla kogo awenturyn?

Awenturyn może być traktowany jako nieprzesadnie drogi talizman, który ma wspomagać sukcesy osobiste i zawodowe. Poleca się go ludziom zbyt emocjonalnym, nadpobudliwym, a także wszystkim tym, którzy uważają się za pechowców i chcieliby jakoś odmienić swój los. W wielu źródłach określany jest wręcz mianem „Kamienia hazardzistów”, gdyż jest ponoć niezrównany w przynoszeniu szczęścia w grach, ale także „kamienia menedżerów” mającego sprzyjać również w biznesie!
Ekologia.pl (Agata Pavlinec)

Bibliografia

  1. Hobart M. King; “Aventurine”; data dostępu: 2021-05-17
  2. mindat.org; “Aventurine”; data dostępu: 2021-05-17
  3. Britannica; “Aventurine”; data dostępu: 2021-05-17
  4. Minerals.net; “The gemstone aventurine”; data dostępu: 2021-05-17
  5. Gemdat.org; “Aventurine”; data dostępu: 2021-05-17
Ocena (5.0) Oceń:
Pasaż zakupowy