10 potraw z pomidorami - najlepsze przepisy z pomidorami

Pomidory są oficjalnie najpopularniejszym warzywem na świecie – rocznie produkuje się ich ponad 180 milionów ton w skali globalnej! Jest to fakt o tyle ciekawy, że jeszcze przed 200 laty Europejczycy śmiertelnie bali się czerwonych owoców, nazywając je wręcz „jabłkami diabła”. Dziś potrawy na bazie pomidorów stanowią podstawę kuchni włoskiej, hiszpańskiej czy greckiej, a od dekad pojawiają się także w polskich jadłospisach.



Różne odmiany pomidorów. Źródło: shutterstockRóżne odmiany pomidorów. Źródło: shutterstock

  1. Gazpacho
  2. Sałatka Caprese
  3. Panzanella
  4. Meksykańska salsa
  5. Pesto alla Trapanese
  6. Bruschetta z pomidorami
  7. Indyjski chutney pomidorowy
  8. Chińska jajecznica pomidorowa
  9. Tamatiebredie – afrykański gulasz pomidorowy
  10. Smażone zielone pomidory
Do Europy pomidory przywędrowały dopiero w XVI w. wraz z hiszpańskimi konkwistadorami. Roślina (Solanum lycopersicum) pochodzi oryginalnie z Ameryki Południowej, gdzie była uprawiana już minimalnie 500 lat przed Chrystusem. Na Starym Kontynencie początkowo traktowano ja wyłącznie jako ogrodową ozdobę – dopiero w XVII w. czerwone płody zaczęły być wykorzystywane w kuchni.

Gazpacho, czyli najsłynniejsza zupa pomidorowa

W Europie jako pierwsi pomidory docenili Hiszpanie. Oni też są autorami najsłynniejszego chłodnika świata, czyli gazpacho, który od XIX w. stał się czerwony właśnie dzięki wykorzystaniu pomidorów. Obecnie na Półwyspie Iberyjskim istnieją dziesiątki lokalnych odmian znanych m.in. pod określeniami salmorejo czy porra antequarana.

Gazpacho


Składniki:

Przygotowanie:
Pomidory kroimy i opróżniamy z nasion. Wszystkie składniki wkładamy do miksera i miksujemy ok. 1 minuty do uzyskania gładkiej konsystencji. Doprawiamy do smaku i wkładamy do lodówki na co najmniej 3-4 godziny. (źródło: https://www.gimmesomeoven.com)
Gazpacho, czyli chłodnik z pomidorów. Źródło: shutterstock
Sałatki z pomidorami

Słodkie i soczyste pomidory szybko stały się popularnym składnikiem świeżych sałatek na całym świecie. Do najsłynniejszych należy Caprese pochodząca z włoskiej wyspy Capri i kolorystycznie inspirowana flagą Italii, klasyczna toskańska Panzanella czy sałatka grecka z fetą i oliwkami. Do kategorii surowych dań na bazie pomidorów warto jednak również zaliczyć salsę, czyli klasyczny meksykański dip podawany do mięs, ryb, a nawet hamburgerów!

Sałatka Caprese


Składniki:

Przygotowanie:
Pomidory i mozzarellę kroimy na płatki podobnej grubości. Układamy je na talerzu naprzemiennie, tak, aby na siebie zachodziły. Pomiędzy warstwy wkładamy liście bazylii. Wierzch polewamy oliwą i octem balsamicznym, a całość solimy i pieprzymy. Podajemy natychmiast. (źródło: https://downshiftology.com/)

Panzanella


Składniki:
  • ½ bochenka chleba typu ciabatta
  • 1 kg dojrzałych pomidorów
  • 2 ząbki czosnku
  • ¼ szklanki octu z czerwonego wina
  • ½ łyżeczki musztardy typu Dijon
  • oliwa z oliwek
  • gałązka świeżego tymianku
  • 2 szalotki
  • ½ szklanki liści bazylii
  • 120 g mozzarelli

Przygotowanie:
Chleb kroimy w kostki, obtaczamy lekko w oliwie i przenosimy na blachę wyłożoną papierem do pieczenia. Pieczemy 10 minut w temp. 200 stopni C. Pomidory kroimy w kostkę, posypujemy solą i pozostawiamy w durszlaku nad misą do odsączenia. Otrzymaną w ten sposób wodę łączymy z octem, musztardą, ½ szklanki oliwy z oliwek, zmiażdżonym czosnkiem i oraz posiekanym tymiankiem. Dodajemy odrobinę pieprzu i mieszamy. W misie łączymy opieczony chleb, pomidory, pokrojoną szalotkę, bazylię i mozzarellę. Zalewamy całość sosem, mieszamy i odstawiamy na 30 minut, po czym podajemy. (źródło: https://www.themediterraneandish.com/)

Meksykańska salsa


Składniki:

Przygotowanie:
Pomidory, papryczkę (po wyjęciu nasion) i cebulę szatkujemy niezbyt drobno. Przekładamy do miksera z pozostałymi składnikami i kilka razy pulsacyjnie miksujemy. Konsystencja powinna zostać grubsza. Doprawiamy do smaku i pozostawiamy do przegryzienia na ok. godzinę. (źródło: https://www.simplyrecipes.com/)
Meksykańska salsa. Źródło: Foodio/Shutterstock
Włoskie specjały pomidorowe

Mimo że tak daleka od rodzimej Ameryki, Italia stała się drugą ojczyzną pomidorów. Kulinarna pasja i sprzyjający klimat sprawiły, że rozwinięto tutaj cały szereg nowych odmian, jak choćby pachino czy S. Marzano. To we Włoszech powstał pomysł na sos pomidorowy, który jest niemal wszechobecny – od pizzy po pasta al pomodoro, czyli jedno z powszechniejszych dań makaronowych. Do bardziej oryginalnych specjałów można natomiast zaliczyć sycylijskie pesto alla Trapanese czy bruschettę z pomidorami, czyli ulubioną włoską przekąskę.

Pesto alla Trapanese


Składniki:

Przygotowanie: Migdały prażymy na patelni aż nabiorą złoty odcień. Po ostudzeniu łączymy je w mikserze z pozostałym składnikami. Miksujemy do uzyskania w miarę gładkiej konsystencji i doprawiamy do smaku solą, pieprzem i sokiem z cytryny. Podajemy do makaronu lub grzanek. (źródło: https://www.greatitalianchefs.com/)

Bruschetta z pomidorami


Składniki:
  • 6-7 dojrzałych pomidorów
  • 2 ząbki czosnku
  • 1 łyżka oliwy z oliwek
  • 1 łyżka octu balsamicznego
  • 8 liści bazylii
  • ¾ łyżeczki soli himalajskiej
  • ½ łyżeczki mielonego pieprzu czerwonego
  • 1 bagietka
  • ¼ szklanki oliwy z oliwek

Przygotowanie: W dużym garnku zagotowujemy wodę. Nacinamy na krzyż skórkę na wierzchołkach pomidorów, po czym umieszczamy je we wrzątku na minutę. Po odcedzeniu i lekkim przestudzeniu ostrożnie zdejmujemy skórkę. Kroimy pomidory na połówki i wyciskamy delikatnie większość soku i nasion. Miąższ kroimy w kostkę, łączymy z rozgniecionym czosnkiem, 1 łyżką oliwy, octem i posiekaną bazylią. Doprawiamy do smaku solą i pieprzem. Bagietkę kroimy na skośne kromki, każdą smarujemy obficie oliwą, układamy na blasze tłustą stroną do dołu i pieczemy 5-6 minut w temp. 230 stopni C. Na talerzy aranżujemy grzanki, a na wierzch wykładamy pomidory i natychmiast podajemy. (źródło: https://www.simplyrecipes.com/)
Tabela przedstawiająca najsłynniejsze potrawy na bazie pomidorów; opracowanie własne
Azjatyckie dania z pomidorami

W XVI wieku pomidory zawitały również do Chin, gdzie do dziś używane są często w sałatkach, zupach i daniach makaronowych. Szczególną popularnością cieszy się tutaj jajecznica z pomidorami przyrządzana w woku. Czerwone płody zadomowiły się również w Indiach, skąd pochodzi aromatyczny chutney i cała gama sosów, a dalej rozprzestrzeniły się po Malezji i Indonezji, gdzie z  kolei parowane są często z rybami.

Indyjski chutney pomidorowy


Składniki:

Przygotowanie:
Na patelni rozgrzewamy ½ łyżki oleju i prażmy fasolę/soczewicę. Dodajemy 2 pokruszone chili, pieprz, goździki i starty imbir. Lekko podsmażamy i dodajemy pokrojone pomidory. Dusimy ok. 10 minut, a następnie miksujemy z 2 łyżkami wody. Na pozostałym oleju podsmażamy gorczycę, a potem dodajemy resztę przypraw i prażymy do kruchości. Dodajemy puree pomidorowe, dusimy jeszcze 4 minuty i doprawiamy do smaku. Podajemy jako dodatek do mięsa lub indyjskich chlebów.  (źródło: https://www.vegrecipesofindia.com/)

Chińska jajecznica pomidorowa


Składniki:
  • 4 średnie pomidory
  • 1 zielona cebulka
  • 4 jaja
  • ½ łyżeczki oleju sezamowego
  • 1 łyżeczka wina shaoxing
  • 3 łyżki oleju roślinnego
  • 2 łyżeczki cukru
  • ¼ - ½ szklanki wody
  • biały pieprz

Przygotowanie:
Pomidory kroimy na ósemki. Jajka rozbijamy do miski i roztrzepujemy z solą, pieprzem, olejem sezamowym i winem. W woku rozgrzewamy 2 łyżki oleju i dodajemy jajka. Szybko podsmażamy i przekładamy na talerz. Do woka dolewamy resztę oleju i podsmażamy pomidory z posiekaną cebulką. Po jednej minucie dodajemy cukier, sól, pieprz i wodę. Na koniec dokładamy jajka, mieszamy całość i smażymy do uzyskania pożądanej konsystencji. (źródło: https://thewoksoflife.com/)
Chińska jajecznica z pomidorami. Źródło: M-Eakkarin/shutterstock
Inne dania z pomidorami

Tamatiebredie – afrykański gulasz pomidorowy


Składniki:
  • 1 łyżka oleju
  • 1 cebula
  • 1,5 kg baraniny lub jagnięciny w kawałkach
  • 2 łyżki mąki
  • 1 kg pomidorów
  • 2 listki laurowe
  • 6 ziaren białego pieprzu
  • ½ łyżeczki mielonego czarnego pieprzu
  • 1 łyżeczka soli
  • 1 łyżeczka cukru
  • 1 łyżka białego octu winnego
  • 1 kostka bulionu wołowego
  • odrobina sosu Worcestershire

Przygotowanie:
Mięso obtaczamy w mące i podsmażamy na oleju do brązowa. Dodajemy cebulę i podsmażamy aż zmięknie. Następnie dodajemy pomidory i pozostałe składniki i dusimy na małym ogniu 2 godziny, aż mięso będzie miękkie. (źródło: https://www.allrecipes.com/)

Smażone zielone pomidory


Składniki:

Przygotowanie:
Pomidory kroimy w plastry o grubości 1 cm, posypujemy solą i odstawiamy na 5 minut. Mąkę łączymy z przyprawami, z drugiej misce jajko rozbełtujemy z maślanką, a w trzecie mieszamy skrobię z bułką tartą. Olej rozgrzewamy na patelni. Odsączone plastry pomidora obtaczamy w mące, wkładamy do maślanki, a następnie obtaczamy w bułce tartej. Smażymy 3-5 minut z każdej strony i podajemy z sosem typu chutney. (źródło: https://www.simplyrecipes.com/)
Jak widać, z pomidorów da się przyrządzić śniadanie, obiad i przekąskę. Wszystkie ta dania zaś są nie tylko smaczne i przyjemnie kolorowe, ale przemycają do jadłospisu pokaźne ilości potasu, witaminy C i K, kwasu foliowego, a także chroniącego przed rakiem likopenu!
Smażone zielone pomidory. Źródło: Sergii Koval/Shutterstock
Ekologia.pl (Agata Pavlinec)
 

Bibliografia

1. „History of Tomatoes” Planet Natural, https://www.planetnatural.com/tomato-gardening-guru/history/, 20/06/2022
2. „Why the Tomato Was Feared in Europe for More Than 200 Years” K. Annabelle Smith, https://www.smithsonianmag.com/arts-culture/why-the-tomato-was-feared-in-europe-for-more-than-200-years-863735/, 20/06/2022
3. “18 simple recipes to use up lots of tomatoes” Grow Journey, https://www.growjourney.com/recipes-to-use-up-lots-of-tomatoes/, 20/06/2022
4. “Top 5 cuisines underpinned by tomatoes” Delicious Team, https://www.delicious.com.au/food-files/ingredient-guide/article/top-5-cuisines-underpinned-tomatoes/ffwq9oJY, 20/06/2022
5. “The Most Popular Tomato Dishes from Around the World” Antonia R., https://tastycraze.com/n-68039-The_Most_Popular_Tomato_Dishes_from_Around_the_World, 20/06/2022

Ocena (0) Oceń: