Ogórek warzywo - właściwości, witaminy i wartości odżywcze ogórka

„Sezon ogórkowy”, to nie tylko czas zbiorów tego warzywa. Tym mianem określamy także przestój w życiu kulturalnym i politycznym. Ogórek jest silnie zakorzeniony nie tylko w polskiej kulturze, na co wskazuje (na przykład) frazeologia, lecz także w kuchni i kosmetyce. W jaki sposób ogórek składający się niemalże wyłącznie z wody może działać cuda dla naszej urody, a także być jedną za najpopularniejszych zakąsek i obowiązkowym składnikiem śniadaniowej kanapki czy obiadu?



fot. shutterstockfot. shutterstock
  1. Ogórek stary jak świat
  2. Trzy wcielenia ogórka
  3. Ogórek - ubrane w zieleń H20
  4. Ogórek skrytym pogromcą witaminy C?
  5. Ogórki kiszone kontra ogórki surowe
  6. Ogórek na obrzęki
  7. Ogórek strażnikiem równowagi kwasowo-zasadowej organizmu
  8. Ogórkowy detoks
  9. Ogórek jako przekąska, zakąska i danie główne
Ogórek (Cucumis L.) należy do rodziny dyniowatych. Wyróżnia się aż 53 gatunki tego warzywa, przy czym typowym przedstawicielem jest Cucumis sativus.

Ogórek stary jak świat

Ogórek to jedno z najstarszych warzyw na świecie. Źródła historyczne podają różne informacje co do daty, którą można uznać za początek jego uprawy, jednak uznaje się, że zaczęto go hodować aż 400 lat temu. Pochodzi z Indii, gdzie do dzisiaj można spotkać jego dziko rosnące odmiany. Etymologia nazwy tej rośliny wskazuje na jej aryjskie, greckie, arabskie i ormiańskie korzenie. Biblia określa ogórek mianem warzywa „egipskiego”. Starożytni Grecy wierzyli, że spożywanie tej rośliny poprawia rozum i uspokaja serce, tłumiąc namiętność. Rzymianie z kolei docenili walory smakowe ogórka i spożywali go w formie przekąsek o właściwościach orzeźwiających. W Polsce ogórki pojawiły się już w wieku dziewiątym, dzięki handlowi z Bizancjum i do dzisiaj są jednym z najchętniej kupowanych warzyw, tak, jak ziemniaki czy kapusta. Pod koniec wieku piętnastego ogórki trafiły z Europy do Ameryki, dzięki Kolumbowi, który przywiózł je ze swojej podróży i zasadził na wyspie Haiti. W czasach współczesnych ogórki uprawia się niemal na całym świece. Wyjątek stanowi Antarktyda. W Norwegii, ze względu na niekorzystny klimat, specjalne odmiany tych warzyw hoduje się w szklarniach.

Trzy wcielenia ogórka

W uprawie ogórki dzieli się na trzy kategorie:
  • ogórki gruntowe, nadające się do kiszenia, mają szorstką skórkę pokrytą włoskami. Ich maksymalna długość to 15 cm;
  • korniszony – są niewielkich rozmiarów, nie przekraczają 6 cm i świetnie nadają się do marynowania;
  • ogórki szklarniowe – rosną nawet do 30 cm i mają gładką skórkę, pozbawioną chropowatości. Najczęściej spożywa się je w sałatkach.

Ogórek - ubrane w zieleń H20

Ogórek jest warzywem, które, niczym arbuz, składa się w ponad 90 proc. z wody (100 gram to tylko 8 kalorii). Jako skromny dodatek występują w nim tłuszczem, białko, węglowodany, błonnik, minerały - cynk, fosfor, magnez, potas, sód, wapń i żelazo oraz witaminy - witamina A, witaminy z grupy B (witamina B1, B2, B3, B6 i B9), witamina C, E i K. O ile nie można przypisać tej roślinie znaczących, z punktu widzenia medycyny, właściwości, o tyle w kosmetyce nie ma sobie równych.

Kosmetyki pielęgnacyjne zawierające w sobie wyciąg z ogórka są szczególnie polecane do cery tłustej i trądzikowej, jako że wykazują działanie kojące, delikatnie oczyszczające i ściągające, zaś jego orzeźwiający, świeży zapach sprawia, że można go znaleźć w składzie wielu perfum.

Ogórek gruntowy, fot. shutterstock

Ogórek skrytym pogromcą witaminy C?

Niektórzy badacze uważają że zawarty w świeżym ogórku enzym – askorbinaza – niszczy witaminę C. Z tego względu narodziła się opinia, że łączenie go z pomidorem czy papryką jest gwarantem pozbawienia „zdrowej” sałatki całego potencjału kwasu askorbinowego. Czy rzeczywiście askorbinaza ma aż tak niszczycielski wpływ na jakość pozostałych warzyw? Nie wiadomo. Jednak, jako że działanie enzymu można zneutralizować środowiskiem kwaśnym, bezpieczniej jest dodawać do mieszanek warzywnych ogórki kiszone albo dolewać do nich ocet.

Ogórki kiszone kontra ogórki surowe

Dodatkowym argumentem przekonującym do umieszczania na talerzu ogórków kiszonych lub korniszonów zamiast surowych (które z kolei możemy spożytkować do pielęgnacji skóry) jest to, że w takiej postaci są one mniej kaloryczne. Proces fermentacji powoduje bowiem przekształcenie węglowodanów w kwas mlekowy, dzięki czemu kiszone warzywa dostarczają nam o wiele mniej cukrów i – co istotne – są lżej strawne. Okazuje się więc, że bogactwo wody zawarte w ogórkach ma dużo więcej zalet niż mogłoby się na pierwszy rzut oka wydawać.

Ogórek na obrzęki

Osoby, które spożywają dużo soli i mają skłonności do nadmiernego magazynowania wody w organizmie, które prowadzi do przyrostu wagi, złego samopoczucia i powstawania obrzęków, powinny włączyć ogórki do swojej diety. Woda w nich zawarta paradoksalnie pomoże się pozbyć tej nadwyżki, dzięki oczyszczeniu ciała z toksyn i przyspieszeniu metabolizmu.

Ogórek strażnikiem równowagi kwasowo-zasadowej organizmu

Zakwaszenie organizmu objawia się chronicznym zmęczeniem, problemami ze skupieniem uwagi, słabą pamięcią i złym stanem cery. Osoby, które zauważyły u siebie podobne objawy, powinny zacząć jeść ogórki, z racji tego, że należą one do warzyw zasadotwórczych, a więc ich spożywanie pomaga organizm odtruć i odkwasić.
Chłodnik ogórkowy, fot. shutterstock

Ogórkowy detoks

Charakterystyczna miętowo-zielona barwa ogórka występuje dzięki obecności chlorofilu. Barwnik ten, poza walorami czysto estetycznymi, wykazuje działanie detoksykacyjne łącząc się ze szkodliwymi związkami, dzięki czemu o wiele mniejsza ich ilość ma kontakt z tkankami organizmu.

Ogórek jako przekąska, zakąska i danie główne

Jak wiemy, w polskiej kuchni ogórki są bardzo rozpowszechnione. Mamy zupę ogórkową, spożywamy je na surowo, w mizerii ze śmietaną, w formie kiszonej – z dodatkiem aromatycznych przypraw – a także jako warzywo konserwowe. Warto też wspomnieć, że mały ogórek - korniszon – jest w naszym kraju – obok śledzia - najpopularniejszą zakąską do wódki. Bywa, że ogórek w smaku jest gorzki – niczym alkohol, z którym tak chętnie jest łączony – za ten posmak odpowiadają kukurbitacyny. Ich najwyższe stężenie występuje w warzywach uprawianych w okresie długotrwałej suszy, na glebie, która posiada niewiele azotu. Dla gwarancji dobrego smaku warto zatem zaopatrywać się w ogórki u zaufanego sprzedawcy albo, w miarę możliwości, hodować je samemu.

Aromatyczny chłodnik ogórkowy

Składniki (porcja dla 2 osób):

Przygotowanie:
Ogórki myjemy, obieramy i ścieramy na tarce o dużych oczkach, a następnie wrzucamy je do miski i mieszamy z czosnkiem i jogurtem. Do smaku całość przyprawiamy solą, pieprzem i koperkiem, po czym wstawiamy danie do lodówki na około godzinę. W międzyczasie gotujemy jajka, następnie obieramy je ze skorupek i kroimy na ćwiartki. Chłodnik serwujemy mocno schłodzony wraz z ugotowanymi na twardo jajkami.
Smacznego!
Alicja Chrząszcz

Bibliografia

  1. University of Michigan, Robyn J. Burnham; “Cucumis sativus”; data dostępu: 2019-05-31
  2. Anne Guillot; “10 Amazing Health Benefits of Cucumbers”; data dostępu: 2019-05-31
  3. Jessie Szalay; “Cucumbers: Health Benefits & Nutrition Facts”; data dostępu: 2019-05-31
  4. Mukherjee PK i in; “Phytochemical and therapeutic potential of cucumber”; data dostępu: 2019-05-31
  5. H. Murad, M.A. Nyc; “Evaluating the potential benefits of cucumbers for improved health and skin care”; data dostępu: 2019-05-31
Ocena (4.9) Oceń:

Pasaż zakupowyprzejdź do pasażu pasaż

Ogłoszenia - ekologia.pl
Pasaż zakupowy