Macierzanka - Właściwości i działanie - Zielares radzi

Macierzanka to roślina o właściwościach przeciwzapalnych, przeciwbakteryjnych i przeciwwirusowych oraz wspierających pracę przewodu pokarmowego. Macierzanka zawiera także bardzo dużą ilość antyoksydantów, które wymiatają z organizmu chorobotwórcze drobnoustroje. Jest także składnikiem wielu kosmetyków wspomagających regenerację skóry. W tym artykule sprawdzimy, czym właściwie jest ta roślina i jakie są jej rodzaje.



macierzankifot. Rudenko Yevhen/Shutterstock

Partner artykułu: Portal Zielares.pl - merytorycznie o witaminach, ziołach i suplementacji

Macierzanka - charakterystyka

Macierzanka (Thymus serpyllum L.) to niedaleka krewna tymianku i podobnie jak on należy do rodziny wargowych (Lamiaceae). Wykazuje także podobne właściwości prozdrowotne, dlatego ziele macierzanki od lat jest stałym składnikiem preparatów medycyny naturalnej i kosmetyków. W Polsce wyróżniamy około 10 gatunków tej rośliny. Występuje najczęściej w miejscach nasłonecznionych i suchych. Najliczniej można ją spotkać w terenach górskich. 

Krzewy macierzanki dorastają do 50 cm wysokości. Z cienkich odgałęzień wyrastają drobne listki o gładkiej lub ząbkowanej krawędzi. Wyróżniają się owalnym kształtem i bardzo silnym aromatem. Rurkowo-dzwonkowate kwiatostany pojawiają się wiosną i latem. Macierzanka zawiera składniki cenione w medycynie naturalnej.  
 
Macierzanka - rodzaje

Wszystkie gatunki macierzanki wykazują działanie prozdrowotne dzięki zawartości olejków eterycznych i innych cennych substancji. Wśród 10 najpopularniejszych w Polsce rodzajów, szczególnie często spotykane są następujące:
  • Macierzanka piaskowa - pod względem aromatu bardzo przypomina wykorzystywany w kuchni tymianek. Stosowana jest najczęściej w formie wyciągów i olejków w wielu terapiach leczniczych.
  • Macierzanka zwyczajna - ciepłolubna roślina o wysokich walorach ozdobnych i wielu właściwościach leczniczych. Bogata w cenne olejki eteryczne i garbniki.
  • Macierzanka cytrynowa - wyróżnia się zielonymi liśćmi o żółtych krawędziach, różowym kwiatostanem i charakterystycznym cytrusowym zapachem.
 
Macierzanka - skład

W składzie macierzanki znajdują się olejki eteryczne, takie jak karwakol, tymol i p-cymen. Każdy gatunek zawiera ich od 0,2% do 1%. Swój charakterystyczny zapach macierzanka piaskowa zawdzięcza związkowi o nazwie cytral. Ponadto składnikami macierzanki są także: linalol i boreol. Ziele i olejek macierzanki to bogate źródła garbników i flawonoidów wykazujących bardzo pozytywny wpływ na funkcjonowanie organizmu.

Bogactwo prozdrowotnych składników sprawia, że niewielka roślina, jaką jest macierzanka, ma potężne właściwości, które znajdują zastosowanie w naturalnym lecznictwie. Najczęściej wykorzystywany jest olejek, który pozyskuje się w procesie destylacji i ekstrakcji.
 
Macierzanka - właściwości

Macierzanka to roślina uprawiana głównie w celach ozdobnych jednak warto mieć ją w ogródku również ze względu na jej właściwości lecznicze. Poszczególne składniki aktywne macierzanki oraz ich działanie prezentują się następująco:
  • Olejki eteryczne - karwakol, tymol, p-cymel i cytral to naturalne i skuteczne remedium na bóle stawów i problemy związane z trawieniem. Łagodzą dolegliwości bólowe w reumatyzmie, wzbierają układ trawienny i pobudzają pracę jelit.
  • Garbniki - wykazują działanie antybakteryjne i antyseptyczne. Wspomagają procesy regeneracji skóry trądzikowej oraz blizn po oparzeniach.
  • Flawonoidy - silne antyoksydanty neutralizujące wolne rodniki tlenowe. Łagodzą stany zapalne w organizmie i zmniejszają ból przy wielu schorzeniach.
  • Saponiny - neutralizują bakterie wywołujące infekcje, wzmacniają odporność organizmu oraz łagodzą stany zapalne. Wykazują lekko moczopędne działanie.

Więcej merytorycznych informacji o właściwościach macierzanki znajdziesz pod adresem: https://zielares.pl/blog/macierzanka-wlasciwosci-zdrowotne-zastosowanie-i-dzialanie/
 
Macierzanka - zastosowanie

Macierzanka polecana jest jako wspomaganie terapii leczenia infekcji górnych dróg oddechowych. Wykazuje działanie wykrztuśne, dzięki temu przyśpiesza wydalanie zalegającej na oskrzelach wydzieliny. Działający rozkurczowo olejek z macierzanki stosowany jest często do inhalacji parowych. Szybko i skutecznie przynosi ulgę w katarze i udrażnia nos. Macierzanka wykazuje skuteczność w łagodzeniu bólu reumatycznego i zmniejszaniu dolegliwości w problemach trawiennych.
Antybakteryjne właściwości tej rośliny idealnie sprawdzają się w leczeniu trądziku. Zawarte w macierzance składniki przyśpieszają wysuszanie zmian i zapobiegają powstawaniu nowych zaskórników. Doskonale wspomagają regenerację uszkodzonego naskórka. Macierzanka pobudza funkcjonowanie przewodu pokarmowego i wzmaga wydzielanie enzymów trawiennych. Zwalcza niestrawność, ból brzucha i zaparcia.  

Z macierzanki wytwarza się bardzo wiele preparatów, takich jak syropy wykrztuśne i tabletki do ssania o działaniu łagodzącym, skuteczne w przypadku infekcji gardła i podrażnienia strun głosowych. Sypkie ziele macierzanki stosowane jest do przyrządzania naparu wypijanego na ciepło lub wykorzystywanego jako płukanka (po przestudzeniu).  
 
Macierzanka - sadzenie i uprawa

Macierzankę można bez problemu zasiać w ogródku. Nie ma dużych wymagań a jej pielęgnacja jest bardzo prosta. Roślina lubi ciepłe i dobrze nasłonecznione stanowiska i lekko kwaśną ziemię. Sadzonki wykonuje się w lipcu lub wrześniu, a nasiona wysiewa wiosną. Macierzanka zakwita dopiero na drugi rok. W upalne dni macierzanka wymaga częstego, lecz niezbyt obfitego podlewania, a także przycinania i okrywania na zimę. Jest odporna na szkodniki i choroby.
 
Macierzanka - dawkowanie


Podczas przeziębienia zaleca się wypijanie 2-3 szklanek naparu ziołowego w ciągu dnia. Aby przyrządzić herbatkę z macierzanki, wystarczy wsypać do naczynia 1-2 łyżeczki suszu, zalać gorącą wodą i odstawić pod przykryciem na około 15 minut. Przestudzony napar można stosować do przecierania cery lub jako płukankę na ból gardła.
 
Macierzanka - przeciwwskazania

Przeciwwskazaniem do stosowania macierzanki jest uczulenie na rośliny z rodziny wargowych i na zawarty w ich składzie tymol. W przypadku dzieci poniżej 12 roku życia, kobiet ciężarnych i karmiących należy skonsultować się z lekarzem przed zastosowaniem preparatów zawierających macierzankę. Opinii specjalisty powinny zasięgnąć także osoby przyjmujące leki wspomagające pracę tarczycy.

art. sponsorowany
Ocena (3.4) Oceń: