Koniec z patoschroniskami! Kontrole ujawniają dramat zwierząt w Polsce
Kontrole w polskich schroniskach dla zwierząt ujawniły nieprawidłowości w 40 placówkach, a w czterech przypadkach decyzje administracyjne nakazały usunięcie uchybień, wstrzymanie przyjmowania zwierząt, a nawet zamknięcie schroniska. To efekt styczniowej kontroli prowadzonej na zlecenie Głównego Lekarza Weterynarii oraz Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, która objęła 368 schronisk na terenie całego kraju.
Państwo działa systemowo
Jak podkreślał sekretarz stanu Jacek Czerniak podczas konferencji prasowej, działania państwa nie rozpoczęły się dopiero po głośnych wydarzeniach w Sobolewie. – „Pracujemy w systemie ciągłym; inspekcja weterynaryjna prowadzi kontrole, a resort rolnictwa przygotowuje rozwiązania systemowe. To konkretne schronisko zostało zamknięte, ponieważ nie zrealizowało zaleceń pokontrolnych” – zaznaczył.
Podczas spotkania wiceministrów Jacka Czerniaka i Tomasza Szymańskiego oraz Głównego Lekarza Weterynarii Pawła Meyera przedstawiono wyniki działań kontrolnych i prewencyjnych, których celem jest systemowe zapewnienie dobrostanu zwierząt.
Nadzór i kontrole
Bezpośredni nadzór nad schroniskami sprawują Inspekcje Weterynaryjne. Powiatowi Lekarze Weterynarii kontrolują warunki sanitarne i bytowe placówek, natomiast gminy i organizacje społeczne zarządzają schroniskami. Dodatkowe kontrole zleciło także MSWiA, szczególnie w kontekście mroźnej zimy.
Tomasz Szymański podkreślił: – „Dobrostan zwierząt oraz ich przebywanie w należytych warunkach są dla nas priorytetem. Apelujemy, aby organizacje społeczne i osoby fizyczne zgłaszały wszelkie nieprawidłowości. Po wielu latach zaniedbań nie ma już miejsca na patoschroniska i rażące naruszenia.”
Organizacje społeczne sygnalizują kryzys
Sobolew stał się punktem krytycznym, o czym mówi Katarzyna Rostalska, wiceprezeska Fundacji Viva!: „Sobolew pokazał, że doszliśmy do ściany. Organizacje społeczne nie mają nieskończonych zasobów, by cały czas wyręczać państwo i służby. Nie możemy przyjmować ciągle zwierząt z interwencji, z zamykanych schronisk bez żadnego wsparcia ze strony władz. Jeśli przez ponad 29 lat obowiązywania ustawy o ochronie zwierząt gminy nie wdrożyły skutecznych rozwiązań ograniczających bezdomność zwierząt, a zamiast tego odkładały problem lub wręcz go pogłębiały, umożliwiając czerpanie zysków przez nieuczciwych przedsiębiorców, to konieczne jest wymuszenie systemowych zmian na samorządach.”
Audyt i nowe regulacje
Paweł Meyer zapowiedział kompleksowy audyt systemu nadzoru nad schroniskami. – „Już w grudniu 2025 roku zdecydowałem o przeprowadzeniu audytu całego systemu, aby realnie ocenić sytuację i przygotować nowe regulacje, dostosowane do dzisiejszych realiów” – mówił.
Pierwszym krokiem w tym kierunku będzie wprowadzenie ustawy o Krajowym Rejestrze Oznakowanych Psów i Kotów (KROPiK). System umożliwi powszechną rejestrację psów (obligatoryjnie) i kotów (dobrowolnie), jednoznacznie wiążąć zwierzę z podmiotem odpowiedzialnym, co ma ograniczyć skalę bezdomności.
Jacek Czerniak podkreśla: „To rozwiązanie oczekiwane zarówno przez organizacje chroniące zwierzęta, jak i właścicieli. Zarządzać nim będzie instytucja publiczna – Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. System nie rozwiąże wszystkich problemów, ale to duży krok w kierunku ograniczenia ryzyka i poprawy dobrostanu zwierząt.”
Gotowe rozwiązania czekają w Sejmie
Potrzeba systemowych zmian oraz realnej, skutecznej kontroli schronisk jest teraz pilna. W obywatelskim projekcie zmian w ustawie o ochronie zwierząt „Stop łańcuchom, pseudohodowlom i bezdomności zwierząt” (druk sejmowy nr 700), który Fundacja Viva! współtworzyła, znalazł się cały obszar poświęcony funkcjonowaniu schronisk. Projekt zakłada m.in. utworzenie państwowego Systemu Informacji o Schroniskach, zmianę zasad finansowania, które uniemożliwią generowanie zysków kosztem zwierząt, nałożenie dodatkowych obowiązków sprawozdawczych i kadrowych na schroniska oraz doprecyzowanie obowiązków gmin w zakresie kontroli i opieki nad zwierzętami bezdomnymi.
Absolwentka Inżynierii Środowiska na Politechnice Warszawskiej. Specjalizuje się w technicznych i naukowych tekstach o przyrodzie, zmianie klimatu i wpływie człowieka na środowisko. W swoich artykułach łączy rzetelną wiedzę inżynierską z pasją do natury i potrzeby życia w zgodzie z otoczeniem. Uwielbia spędzać czas na łonie przyrody – szczególnie na Warmii, gdzie najchętniej odkrywa dzikie zakątki podczas pieszych wędrówek i wypraw kajakowych
Opublikowany: 30 stycznia, 2026
- https://www.gov.pl/web/rolnictwo/tak-dla-dobrostanu-zwierzat-nie-dla-patoschronisk;
