Magiczne „galaktyczne żaby” znikają. Trop prowadzi do fotografów, którzy niszczyli ich mikrosiedliska
Melanobatrachus indicus, drobny płaz wielkości opuszka palca, pokryty jest mozaiką niebieskich punkcików przypominających gwiazdy. Ten niezwykły gatunek – jedyny przedstawiciel własnej rodziny – od lat uznawany jest za skrajnie wrażliwy i trudny do zaobserwowania. Teraz pojawiają się obawy, że kilka znanych nauce osobników mogło zostać bezpowrotnie utraconych przez nieodpowiedzialne praktyki fotografów przyrody.
Siedem żab, które przepadły bez śladu
Rajkumar K. P. z Zoological Society of London odnalazł w 2020 roku siedem „galaktycznych” żab w zachodnich Ghatów. Pandemia odcięła mu jednak dostęp do terenu badań. Gdy wrócił – zwierząt już nie było. Zastał za to obraz zniszczenia: rozłupany pień, pod którym kryły się żaby, rozdeptaną roślinność i mikrosiedliska kompletnie rozchwiane.
Początkowo podejrzewał, że to efekt działania mangust. Szybko jednak okazało się, że to założenie nie trzyma się faktów – zwierzęta te nie są wystarczająco silne, by przewrócić masywny pień. Dopiero rozmowy z tropicielami ujawniły pełniejszy obraz sytuacji.
Według świadków w tym miejscu pojawiały się niewielkie grupy fotografów, którzy na własną rękę próbowali odnaleźć rzadkie płazy. Aby je sfotografować, przewracali kłody, rozgarniali ściółkę i, co gorsza, wyjmowali zwierzęta na bardziej „fotogeniczne” tła.
Tu pojawia się kluczowy problem: podobne manipulacje są skrajnie niebezpieczne dla płazów. Oddychają przez skórę, a każdy dotyk może wprowadzać patogeny, infekcje lub powodować odwodnienie. Jeden z tropicieli twierdzi, że dwie młode żaby padły po zbyt długim kontakcie z ludzkimi dłońmi.
Rajkumar wracał w miejsce obserwacji wiele razy przez kolejne miesiące. Żadnej żaby nie udało się odnaleźć.
Natura kontra ego?
Według relacji badacza, część fotografów miała korzystać z pomocy lokalnych wpływowych osób, aby wejść na teren, gdzie obowiązywały ograniczenia. To podważa narrację o niewinnych amatorach przyrody – mowa o ludziach, którzy najwyraźniej byli świadomi, że działają wbrew zasadom i mimo to szukali sposobu, by dotrzeć do rzadkich zwierząt.
Warto podkreślić, że część zdjęć „galaktycznych żab” krąży w internecie bez żadnego kontekstu etycznego. To tworzy mylne wrażenie, że sam akt manipulowania płazem dla „lepszego kadru” jest akceptowalny. „Za każdym razem, gdy widzę ich zdjęcie, zastanawiam się, czy nie przypłaciły go życiem”
Dr Benjamin Tapley z ZSL nie ukrywa frustracji. Podkreśla, że Melanobatrachus indicus jest jedną z unikalnych, ewolucyjnie izolowanych linii płazów – dosłownie gałęzi drzewa życia, której nie da się zastąpić.
Jego reakcja na publikowane fotografie jest jednoznaczna: zamiast zachwytu pojawia się pytanie o cenę takiego zdjęcia.
Co dalej z „galaktycznymi żabami”?
W tej historii najbardziej niepokoi fakt, jak łatwo jeden nieodpowiedzialny impuls – chęć zdobycia efektownego ujęcia – może zagrozić całemu mikropopulacyjnemu skupisku. Nie ma pewności, że żaby zginęły. Jednak przy tak skrajnym rozdrobnieniu puli genetycznej i wrażliwości na zaburzenia siedliska zniknięcie siedmiu osobników może oznaczać poważny cios dla gatunku.
Rajkumar opisuje swoje pierwsze spotkanie z nimi jako doświadczenie niemal mistyczne: czarne ciało, które dopiero w świetle odsłania „gwiaździste” wzory. Teraz badacz obawia się, że być może widział je po raz ostatni.
Absolwentka Inżynierii Środowiska na Politechnice Warszawskiej. Specjalizuje się w technicznych i naukowych tekstach o przyrodzie, zmianie klimatu i wpływie człowieka na środowisko. W swoich artykułach łączy rzetelną wiedzę inżynierską z pasją do natury i potrzeby życia w zgodzie z otoczeniem. Uwielbia spędzać czas na łonie przyrody – szczególnie na Warmii, gdzie najchętniej odkrywa dzikie zakątki podczas pieszych wędrówek i wypraw kajakowych
Opublikowany: 17 grudnia, 2025
- https://www.zsl.org/news-and-events/news/star-studded-galaxy-frog-threatened-photography-tourism;
- https://www.theguardian.com/environment/2025/dec/17/galaxy-frogs-disappear-photographers-habitat-kerala;
