Tuvalu tonie, ludzie wyjeżdżają: Australia przyjmuje pierwszych migrantów klimatycznych
Tuvalu – niewielki, rozproszony na Oceanie Spokojnym archipelag – od lat uchodzi za jedno z miejsc najbardziej narażonych na skutki zmiany klimatu. Wzrost poziomu morza sprawia, że życie na kilku z jego nisko położonych atoli staje się coraz trudniejsze. Teraz do Australii przybywają pierwsze osoby, które korzystają z nowego programu wizowego dla mieszkańców Tuvalu. To początek procesu, który może zdefiniować klimatyczną migrację w XXI wieku.
Życie na Funafuti – na skrawku ziemi między oceanami
Funafuti, główny atol Tuvalu, w wielu miejscach jest tak wąski, że od jednej strony wyspy do drugiej wystarczy kilka kroków. NASA prognozuje, że do 2050 r. codzienne pływy mogą zalewać nawet połowę atolu, na którym mieszka około 60% populacji kraju. Jeśli poziom morza wzrośnie o metr – scenariusz zgodny z wieloma modelami – w najgorszym wariancie pod wodą może znaleźć się 90% jego powierzchni.
Dla mieszkańców to realne zagrożenie, nie futurystyczna wizja. Rodziny żyją na wąskich skrawkach lądu, dzieci grają w piłkę na pasie startowym lotniska, bo tylko tam jest wystarczająco dużo miejsca. Migracja, choć dramatyczna, staje się dla wielu jedyną rozsądną drogą.
Nowe życie w Australii – nie tylko ratunek, ale i odpowiedzialność
Pierwsi Tuvaluńczycy już przekraczają australijskie granice dzięki nowemu mechanizmowi migracyjnemu. Jednym z nich jest Manipua Puafolau, pastor-stażysta z Funafuti. Australia Południowa, a konkretnie miasteczko Naracoorte, stanie się jego nowym domem. Mieszka tam już kilkuset pracowników sezonowych z wysp Pacyfiku zatrudnionych w rolnictwie i przetwórstwie mięsa. Puafolau podkreśla, że dla wielu migrantów kluczowe jest nie tylko bezpieczeństwo materialne, lecz także wsparcie duchowe i więzi społeczne.
Tuvalu jest w stanie przełomowej chwili. Premier kraju Feleti Teo, odwiedzając społeczność w Melton pod Melbourne, apelował o pielęgnowanie tożsamości narodowej i kultury, nawet jeśli znaczna część obywateli będzie musiała opuścić wyspy.
Australijska wiza klimatyczna – „mobilność z godnością”
Australia prezentuje program jako formę odpowiedzialnego partnerstwa w regionie. Minister spraw zagranicznych Penny Wong określa go jako narzędzie umożliwiające „mobilność z godnością”, czyli szansę na życie, naukę i pracę w bezpiecznym miejscu w obliczu pogarszających się warunków klimatycznych.
Rząd w Canberze przygotowuje system wsparcia dla tuvaluńskich rodzin, które trafią m.in. do Melbourne, Adelajdy i Darwin. Chodzi nie tylko o integrację, ale i ułatwienie znalezienia pracy oraz adaptacji w nowym środowisku.
Migracja z Tuvalu ma różne oblicza. Kitai Haulapi, pierwsza tuvaluńska operatorka wózka widłowego, właśnie wyszła za mąż i planuje przeprowadzkę do Melbourne. Liczy na stabilną pracę i możliwość wspierania rodziny pozostającej na wyspach. Masina Matolu, dentystka i matka trójki dzieci, przeniesie się z rodziną do Darwin. Zapowiada, że chce pracować ze społecznościami rdzennymi. Zwraca uwagę, że doświadczenie zdobyte w Australii zamierza wykorzystywać z myślą o swoim kraju — nawet jeśli fizycznie będzie mieszkać gdzie indziej.
Tuvalu jako symbol przyszłych migracji klimatycznych
Migracja mieszkańców Tuvalu nie jest nagłym zdarzeniem, lecz procesem, który może zapowiadać globalną zmianę. Jeśli obecne trendy klimatyczne się utrzymają, podobne wyzwania czekają inne nisko położone państwa i regiony wyspiarskie. Program Australii jest pierwszym tego typu rozwiązaniem w regionie — i potencjalnym wzorem dla innych państw.
Absolwentka Inżynierii Środowiska na Politechnice Warszawskiej. Specjalizuje się w technicznych i naukowych tekstach o przyrodzie, zmianie klimatu i wpływie człowieka na środowisko. W swoich artykułach łączy rzetelną wiedzę inżynierską z pasją do natury i potrzeby życia w zgodzie z otoczeniem. Uwielbia spędzać czas na łonie przyrody – szczególnie na Warmii, gdzie najchętniej odkrywa dzikie zakątki podczas pieszych wędrówek i wypraw kajakowych
Opublikowany: 22 grudnia, 2025
- https://www.euronews.com/green/2025/12/21/meet-the-first-climate-migrants-leaving-sinking-tuvalu-to-start-a-new-life-in-australia;
- https://www.reuters.com/sustainability/cop/first-climate-migrants-arrive-australia-sinking-tuvalu-south-pacific-2025-12-11/;
