8 tys. zł na zbieranie deszczówki. Kto skorzysta z nowego programu?
Susza przestaje być problemem wyłącznie letnich miesięcy. Coraz częściej staje się jednym z najpoważniejszych wyzwań środowiskowych w Polsce i całej Europie. W odpowiedzi na pogłębiający się kryzys wodny uruchomiono nowy program „Mikroretencja”, który ma pomóc właścicielom domów jednorodzinnych gromadzić i wykorzystywać wodę opadową. Na realizację programu przeznaczono 173 mln zł.
Susza obejmuje coraz większe obszary
Rok 2025 znalazł się wśród trzech najsuchszych lat od 1992 roku, a susza dotknęła aż 53 proc. powierzchni Europy. W Polsce problem pogłębiają wieloletnie osuszanie terenów podmokłych, uszczelnianie powierzchni oraz tzw. betonoza. Efektem jest obniżanie poziomu wód gruntowych, przesuszanie gleb i wysychanie płytkich studni. Według danych hydrologicznych wiosną 2026 roku suszę hydrologiczną obserwowano na około 74 proc. stacji pomiarowych w kraju. W siedmiu województwach, w tym mazowieckim i lubelskim, obowiązywał stan zagrożenia hydrogeologicznego.
Eksperci podkreślają jednak, że poprawa sytuacji jest możliwa dzięki rozwojowi małej retencji i zatrzymywaniu wód opadowych tam, gdzie spadają – również na prywatnych posesjach.
Program „Mikroretencja” – dla właścicieli domów jednorodzinnych
Nowy program ma wspierać lokalną retencję wód opadowych i roztopowych oraz zwiększać odporność gospodarstw domowych na skutki zmiany klimatu. Jego budżet wynosi 173 mln zł, a środki pochodzą z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS) 2021–2027.
Nabór wniosków rozpocznie się 22 czerwca 2026 roku. Szczegółowe zasady programu zostały opublikowane na stronach wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Wnioski będzie można składać wyłącznie drogą elektroniczną.
Kto może otrzymać dofinansowanie?
Wsparcie skierowano do osób fizycznych będących właścicielami, współwłaścicielami lub użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi. Dofinansowanie nie będzie przysługiwało nieruchomościom wykorzystywanym do prowadzenia działalności gospodarczej lub rolniczej.
Nawet 8 tys. zł dotacji
Program przewiduje refundację do 90 proc. kosztów kwalifikowanych inwestycji. Maksymalna kwota wsparcia wyniesie 8 tys. zł na jedno przedsięwzięcie. Warunkiem uzyskania dotacji będzie spełnienie minimalnych wymagań:
- koszty kwalifikowane muszą wynosić co najmniej 2 tys. zł,
- instalacja musi zapewniać pojemność retencyjną minimum 2 m³,
- powierzchnia objęta retencją powinna wynosić co najmniej 50 m².
Refundacją zostaną objęte wydatki poniesione od 1 lipca 2024 roku do 31 grudnia 2027 roku.
Na co można przeznaczyć środki?
Dofinansowanie obejmie zakup i montaż instalacji służących do zbierania wód opadowych i roztopowych z dachów, chodników oraz podjazdów, magazynowania deszczówki w zbiornikach, retencjonowania wody w gruncie, czy wykorzystywania zgromadzonej wody, np. do podlewania ogrodu.
Program nie obejmuje natomiast m.in. kosztów wykonania orynnowania, drenażu opaskowego, zielonych dachów, elementów dekoracyjnych oraz zakupu używanych materiałów i urządzeń.
Korzyści dla środowiska i domowego budżetu
Gromadzenie deszczówki pozwala nie tylko oszczędzać wodę pitną, ale również ograniczać rachunki za wodę. Zebrana woda może być wykorzystywana do podlewania roślin, mycia samochodu czy prac porządkowych wokół domu.
Retencjonowanie opadów na posesji pomaga także zmniejszyć ryzyko lokalnych podtopień podczas intensywnych deszczy oraz ogranicza skutki suszy poprzez utrzymywanie wilgoci w glebie. W warunkach coraz częstszych fal upałów i niedoborów wody takie rozwiązania stają się ważnym elementem budowania lokalnego bezpieczeństwa wodnego.
Program „Mikroretencja” ma pokazać, że walka z suszą nie wymaga wyłącznie dużych inwestycji hydrotechnicznych. Równie istotne mogą być tysiące niewielkich działań podejmowanych przez właścicieli domów w całym kraju.
Absolwentka dziennikarstwa i ochrony środowiska. Ma ponad 10 lat doświadczenia w mediach, gdzie tworzyła treści o klimacie, przyrodzie i zrównoważonym stylu życia. Łączy wiedzę naukową z pasją do popularyzacji ekologii.
Opublikowany: 3 czerwca, 2026
