Czy koncerny opatentują nasze życie?
7 maja w Hadze Europejski Urząd Patentowy (EPO) przyznał rację prawnikom Greenpeace, którzy w 2007 r. sprzeciwili się patentowaniu słoneczników hodowanych według tradycyjnych receptur. Trudno może nam w to uwierzyć, ale od 2006 r. właścicielem prawa do tradycyjnej produkcji słoneczników był amerykański koncern Pioneer. Patent został uchylony.
Powstrzymanie ryzyka opatentowania słoneczników nie jest jednak jeszcze ostateczne, ponieważ uchylenie patentu dokonało się tylko z technicznych powodów. Konieczna jest zatem zmiana europejskiego prawa patentowego, by zakazywało w ogóle patentowania jakichkolwiek roślin i zwierząt.
Patent nr EP 1465475, któremu sprzeciwił się Greenpeace, dotyczył słoneczników z hodowli tradycyjnej. Charakteryzują się one wysoką odpornością na szkodniki i – rzecz jasna – służą jako żywność dla ludzi z i zwierząt. EPO w styczniu 2009 r. poinformował prawników Greenpeace, że według opinii prawnej Urzędu opatentowanie słonecznika jest zgodne z europejskim prawem patentowym.
“Skoro zwykłe rośliny jak właśnie słoneczniki staną się “wynalazkiem”, wkrótce każde zwierzę i dowolny gatunek roślin będzie mógł się stać przedmiotem prawa patentowego, a w interesie koncernów jest przecież monopolizacja produkcji swoich wyrobów. Koncerny produkujące artykuły spożywcze chciałyby kontrolować wszystkie etapy produkcji żywności.” – twierdzi Christoph Then, prawnik Greenpeace.
Także wielu ekspertów krytykuje niejednoznaczność prawa patentowego, które Urząd stale interpretuje na korzyść wielkich koncernów przemysłowych. W ten oto sposób EPO wprawdzie zakazuje przyznawania patentów na metody hodowli roślin, pozwala jednak patenetować same rośliny i zwierzęta jako wynalazki, także w przypadku gdy zostały one wyhodowane metodami tradycyjnymi.
Szybkie reformy europejskiego prawa patentowego są konieczne. Z przygotowanego w kwietniu przez Greenpeace i inne organizacje raportu na temat patentowania w Europie wynika, że liczba wniosków napływających do Urzędu i pozwoleń wydanych przez Urząd na konwencjonalną hodowlę roślin i zwierząt silnie wzrasta.