W Polsce narasta problem wilków. Ludzie się skarżą, naukowcy uspokajają
Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Białymstoku informuje na swoim profilu facebookowym o powtarzających się regularnie zgłoszeniach zaniepokojonych mieszkańców Podlasie. Wilki widywane są w Polsce coraz częściej, a hodowcy zgłaszają rosnącą skalę szkód.
Populacja wilków w Polsce rośnie
Pod koniec listopada na Uniwersytecie Gdańskim odbyła się konferencja naukowa „Wilki blisko nas. Koegzystencja ludzi i wilków w pomorskich lasach”. Uczestnicząca w niej dr hab. Małgorzata Pilot z UG zwróciła uwagę, że od dwóch tysięcy lat liczebność wilków w Polsce dramatycznie spadała, a dopiero w ostatnich latach ten trend się odwrócił. Z szacunków Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska wynika, że w Polsce żyje ok. 3-4 tys. wilków. Z punktu widzenia biologii to dobry znak – większa pula genetyczna sprzyja stabilizacji gatunku, którego obecność jest kluczowa dla zdrowia ekosystemów.
Wilki podlegają tymczasem ogromnej presji związanej z ograniczeniem siedlisk. Jeden osobnik potrzebuje do przeżycia rewiru o powierzchni od 100 do 1000 km2, w zależności od podaży zwierzyny łownej. Dodatkowym problemem jest krzyżowanie się gatunku z psami domowymi, które zaburza pulę genetyczną dzikich zwierząt.
Jest i druga strona medalu. Większa populacja przy ograniczonym terenie łowieckim przekłada się na częstsze spotkania z człowiekiem, co budzi zrozumiały strach, a czasami generuje też szkody.
Wilki atakują i zabijają
W Polsat News ukazał się reportaż ze wsi Rafałówka w województwie podlaskim, gdzie obecność wilków stała się sporym problemem. Tutejsze gospodarstwa zaczęły ogradzać się betonowymi płotami i drutem kolczastym, ustawiając wokół strachy na… wilki. Mieszkanka wsi opowiada, że jeszcze przed trzema laty żyło im się spokojnie i bezpiecznie. Nieoczekiwanie pojawiły się jednak podkopy, a z gospodarstwa zaczęły znikać koźlęta.
Wizyty drapieżników w Rafałówce stały się regularne i przybierają na sile. Na jednym z wybiegów wilki zabiły jednorazowo 18 owiec. Zgłoszenia o krwawych atakach przyjmują również leśnicy z Podlasia, którzy zastrzegają jednak, że regulacja populacji wilka nie leży w ich kompetencjach.
Zdaniem prof. dr hab. Henryka Okarmy z Państwowej Rady Ochrony Przyrody obecność wilków w regionie skłania już ludzi do rezygnacji z hodowli, zwłaszcza owiec. Rekompensaty za szkody wywołane aktywnością szarych łowców są wciąż nieadekwatne.
W obronie szarych drapieżników
Jak dotąd mieszkańcy Podlasia otrzymali zgodę wyłącznie na płoszenie intruzów. Burmistrz Zabłudowa zapowiada jednak, że wystąpi do Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska o zgodę na odstrzał, jeśli sytuacja się nie poprawi – wilki widziano już w ciągu dnia w pobliżu boiska przy lokalnym domu dziecka.
Z tą retoryką nie wszyscy się jednak zgadzają. Mikołaj Dorożała, Wiceminister Klimatu i Środowiska, napisał 1 grudnia na swoim profilu facebookowym, że spośród 30 wilków z obrożą, które poddawane są badaniom, 10 zostało zastrzelonych. Jego zdaniem rocznie w Polsce nielegalnie zabija się nawet kilkaset przedstawicieli gatunku, który wciąż objęty jest ścisłą ochroną.
Minister Dorożała uważa, że trzeba walczyć z nagonką na wilka. Resort rozsyła więc do mediów zestaw edukacyjny opisujący dobrą koegzystencję wilka i człowieka przygotowany przez Stowarzyszenie dla Natury „Wilk” pod redakcją prof. Sabiny Pierużek-Nowak. Opublikowane niedawno badanie dr Macieja Szewczyka z UG potwierdza, że wilki boją się głosu ludzkiego i zachowują naturalny dystans, unikając spotkań. Kompromis, jeśli w ogóle jest możliwy, będzie trudny do osiągnięcia.
Absolwentka Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Gdańskiego, która oddała się pasji zgłębiania zagadek świata i pisania o nich. Specjalizuje się w ekologii, klimatologii i naukach przyrodniczo-naukowych. Żyje ponad granicami, dużo podróżuje, a w wolnym czasie pływa.
Opublikowany: 5 grudnia, 2025
- „Wilki blisko nas. Za nami konferencja o koegzystencji ludzi i wilków” Uniwersytet Gdański, https://ug.edu.pl/news/pl/9455/wilki-blisko-nas-za-nami-konferencja-o-koegzystencji-ludzi-i-wilkow, 5/12/2025;
- „Ekspert: wilki na ludzki głos reagują silniejszym strachem niż na szczekanie psów” Fundacja PAP, https://naukawpolsce.pl/aktualnosci/news%2C110617%2Cekspert-wilki-na-ludzki-glos-reaguja-silniejszym-strachem-niz-na-szczekanie, 5/12/2025;
- „Wilk w oku kamery. Fotopułapka uchwyciła nocnego łowcę” Lasy Państwowe, https://www.lasy.gov.pl/pl/informacje/aktualnosci/wilk-w-oku-kamery-fotopulapka-uchwycila-nocnego-lowce, 5/12/2025;
