Kto podkopuje energetykę wiatrową w Europie? Szwecja daje alarmujący sygnał
Szwecja wytwarza aż 99% energii elektrycznej ze źródeł niskoemisyjnych. Dlaczego więc energia wiatrowa jest tam tak silnie atakowana? Analiza tysięcy postów w mediach społecznościowych pokazuje, że rośnie fala przekazów nawołujących do sprzeciwu wobec energetyki wiatrowej. Naukowcy ostrzegają, że może to stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa energetycznego Europy.
Z najnowszego badania wynika, że to właśnie Szwecja została najmocniej dotknięta skoordynowaną kampanią wymierzoną w energetykę wiatrową. W 2025 roku kraj ten wytworzył 99% energii elektrycznej ze źródeł niskoemisyjnych – najwięcej w Unii Europejskiej.
Największy udział w miksie energetycznym miała energia wodna (40%), następnie jądrowa (27%), wiatrowa (23%) i słoneczna (2%). Według think tanku Ember paliwa kopalne odpowiadały jedynie za 1,2% produkcji energii elektrycznej, co przekłada się na emisje na mieszkańca znacznie poniżej średniej unijnej. Mimo tak „zielonego” miksu energetycznego raport wskazuje na rosnącą skalę dezinformacji dotyczącej energetyki wiatrowej, określanej jako „systemowe zagrożenie dla bezpieczeństwa Europy”.
Badanie przeprowadzone przez WindEurope we współpracy z CASM Technology objęło ponad 42 tys. postów z platform takich jak Facebook, Instagram, X (dawniej Twitter), YouTube, TikTok i LinkedIn, opublikowanych między 1 maja 2024 r. a 28 lutego 2026 r.
Treści te wygenerowały łącznie 6,3 mln aktywnych interakcji (polubień, komentarzy i udostępnień) oraz dziesiątki milionów wyświetleń. Aż 68% postów sklasyfikowano jako narracje “antywiatrakowe” powiązane z dezinformacją, a pozostałe jako krytyczne, lecz nieoparte na fałszywych informacjach.
Warto rozróżnić pojęcia: dezinformacja to fałszywe lub wprowadzające w błąd treści rozpowszechniane celowo, natomiast misinformacja to nieprawdziwe informacje przekazywane bez intencji wprowadzania w błąd.
Najwięcej takich treści zidentyfikowano w Szwecji (blisko 7 tys.), a następnie we Francji, Norwegii, Finlandii, Wielkiej Brytanii i Niemczech. Łącznie sześć tych krajów odpowiadało za 75% analizowanego zbioru danych. Jednocześnie kraje takie jak Polska, Bułgaria, Słowacja, Włochy, Grecja i Czechy publikowały mniej treści, ale generowały one relatywnie większe zaangażowanie.
Najwyższy poziom interakcji odnotowano w Wielkiej Brytanii, następnie w Niemczech, Norwegii i Francji. Szwecja znalazła się na siódmym miejscu z ponad 419 tys. interakcji.
Autorzy raportu wskazują, że wokół tych treści powstał rozległy ekosystem obejmujący media, polityków, organizacje społeczne oraz indywidualnych aktywistów.
Narracje antywiatrakowe podzielono na cztery główne kategorie. Najczęstsze były przekazy o charakterze antydemokratycznym i spiskowym, przedstawiające inwestorów jako „chciwych aktorów” oraz sugerujące, że projekty są narzucane lokalnym społecznościom przez bogate elity.
Drugą grupę stanowiły narracje o rzekomym niszczeniu środowiska. Przedstawiają one turbiny wiatrowe jako poważne zagrożenie dla przyrody, tworząc mylące wrażenie, że ich wpływ netto na ekosystemy jest negatywny.
Choć inwestycje w energetykę wiatrową mogą budzić uzasadnione obawy środowiskowe, większość badań wskazuje, że korzyści z ograniczenia spalania paliw kopalnych przewyższają potencjalne szkody. Przykładowo, analiza migracji ponad 4 mln ptaków wykazała, że 99,8% z nich skutecznie unika turbin wiatrowych.
Kolejną kategorią były narracje o nieopłacalności technologicznej i ekonomicznej (ponad 8 tys. postów). W ich ramach turbiny przedstawiane są jako niestabilne, powiązane z blackoutami i nieuzasadnione ekonomicznie.
Raport ENTSO-E dotyczący awarii energetycznej na Półwyspie Iberyjskim z 28 kwietnia wykazał jednak, że odnawialne źródła energii – w tym wiatr – nie były jej główną przyczyną, mimo że takie twierdzenia szeroko rozpowszechniano w sieci.
Dezinformacja wpływa na postawy społeczne. W wielu krajach europejskich większość respondentów uważa, że transformacja energetyczna podniesie ceny energii, choć dane Międzynarodowej Agencji Energetycznej wskazują przeciwny trend. Podobnie znaczna część społeczeństwa błędnie ocenia wpływ samochodów elektrycznych na środowisko.
Według badań UE ponad 80% obywateli zetknęło się z dezinformacją w ostatnim tygodniu, a około połowa ma trudności z odróżnieniem rzetelnych informacji od fałszywych treści dotyczących klimatu.
Autorzy raportu podkreślają, że zjawisko to stanowi zagrożenie dla demokracji i debaty publicznej, a także może być wykorzystywane przez konkurentów geopolitycznych do osłabiania europejskiej gospodarki. Opóźnianie transformacji energetycznej – napędzane dezinformacją – może uderzać zarówno w konkurencyjność europejskich firm, jak i w bezpieczeństwo energetyczne całego regionu.
Narracje antywiatrowe bywają także wykorzystywane politycznie, prowadząc do blokowania inwestycji. Przykładem jest bułgarska gmina Wetrino, która wprowadziła moratorium na energetykę wiatrową, zatrzymując projekt o mocy 500 MW wart około 1,2 mld euro. Sprzeciw opierał się m.in. na fałszywych twierdzeniach o rzekomym wpływie turbin na zdrowie i rolnictwo.
Autorzy ostrzegają również przed radykalizacją nastrojów. Skrajne narracje mogą prowadzić nie tylko do protestów, ale także do aktów sabotażu i przemocy wobec infrastruktury oraz pracowników sektora odnawialnych źródeł energii.
Absolwentka Inżynierii Środowiska na Politechnice Warszawskiej. Specjalizuje się w technicznych i naukowych tekstach o przyrodzie, zmianie klimatu i wpływie człowieka na środowisko. W swoich artykułach łączy rzetelną wiedzę inżynierską z pasją do natury i potrzeby życia w zgodzie z otoczeniem. Uwielbia spędzać czas na łonie przyrody – szczególnie na Warmii, gdzie najchętniej odkrywa dzikie zakątki podczas pieszych wędrówek i wypraw kajakowych
Opublikowany: 6 maja, 2026
- "Sweden generates 99% of electricity from clean sources – the highest of any EU country"; EMBER; https://ember-energy.org/countries-and-regions/sweden/?utm_source=chatgpt.com;
- "Wind energy dis- and misinformation undermine Europe’s security and competitiveness"; WindEurope; https://windeurope.org/news/wind-energy-dis-and-misinformation-undermine-europes-security-and-competitiveness/;
- ENTSO-E (2025); "Final Report on the Iberian Peninsula power outage"; https://www.entsoe.eu/;
- Liam Gilliver/Euronews.com; "Sweden generates 99% of electricity from clean sources. So why is wind power under attack?"; https://www.euronews.com/2026/05/06/sweden-generates-99-of-electricity-from-clean-sources-so-why-is-wind-power-under-attack;
