Egzotyczne ptaki w naszych domach – które wybieramy w Polsce najchętniej?
Amatorska hodowla egzotycznych ptaków cieszy się stale rosnącą popularnością. Zdaniem jej miłośników kolorowe, rozćwierkane zwierzaki bywają doskonałymi towarzyszami codziennego życia. Nie każdy gatunek jest jednak tak samo przyjazny i bezproblemowy, a niektóre wręcz w klatkach marnieją. Sprawdź, które egzotyczne ptaki są najlepszym wyborem do domu.

Psa trzeba codziennie wyprowadzać na spacer, kot jest zaś wszędobylski i często powoduje alergie. Na tym tle ptaszek w klatce bywa spełnieniem marzeń, tym bardziej, że wiele gatunków daje się oswoić i nawiązuje z właścicielami żywy i przyjacielski kontakt. Indywidualne wymagania poszczególnych ptaków egzotycznych bywają jednak dość różne, więc zwłaszcza początkujący hodowcy powinni wybierać te bardziej tolerancyjne i wytrzymałe.
Najlepsze papugi do hodowli domowej
Do najpopularniejszych ptaków hodowlanych należą bez wątpienia papugi. Typowe dla ciepłych krajów południowej półkuli, samym swym wyglądem uosabiają egzotykę, za którą większość z nas tęskni. Do najczęściej wybieranych gatunków należy pochodząca z Australii papużka falista (Melopsittacus undulatus) o niewielkich wymiarach (długość do 20 cm) i wesołym usposobieniu. Inteligentna i skora do zabawy, chętnie nawiązuje kontakt z człowiekiem, świergocze i dość łatwo uczy się ludzkiej mowy. Te pięknie umaszczone ptaki dożywają w niewoli ok. 15 lat.
Początkującym hodowcom poleca się również papużki nimfy (Nymphicus hollandicus), formalnie zaliczane do rodziny kakaduowatych. Nieco większe niż papużki faliste (długość do 31 cm) odznaczają się pierzastym grzebieniem na głowie oraz charakterystycznymi pomarańczowymi plamami na policzkach. Nimfy są bardzo inteligentne, łatwo się adaptują i nie wykazują agresji, nawet w stosunku do innych gatunków ptaków. Doskonale naśladują zasłyszane dźwięki i chętniej wspinają się niż latają, co sprawia, że radzą sobie dobrze w mniejszych klatkach. Dożywają 15-20 lat.
W hodowli spotyka się również dość często niewielkie i stosunkowo tanie papużki nierozłączki (Agapornis). Są to ptaki bardzo kolorowe, osiągające 13-17 cm długości i niezwykle krzykliwe. Jak sama nazwa wskazuje, miałyby być hodowane minimalnie w parach, a ze względu na wrodzoną energiczność powinny być często wypuszczane z klatki. Są przy tym bardzo towarzyskie również w stosunku do ludzi i łatwo przywiązują się do właścicieli.
Bardziej doświadczeni hodowcy chętnie wybierają również papugi żako (Psittacus erithacus) oraz kakadu (Cacatua). Są to gatunki większe i zdecydowanie bardziej wymagające, bardzo hałaśliwe i skłonne do dramatycznych zachowań, jeśli nie poświęca się im dość uwagi. Warto też mieć na uwadze, że kakadu żyją nawet 50-60 lat!

Charakterystyczny czub i policzki papużki nimfy, fot. wirestock/envato
Najpiękniej śpiewające ptak egzotyczne do domu
Ludzie od wieków zamykają ptaki w klatkach, aby słuchać ich urzekającego śpiewu. W kategorii najbardziej melodyjnych pupilów domowych wygrywa kanarek (Serinus canaria) udomowiony już w XVII w. przez europejskich mnichów. Niewielkie żółte ptaszki (do 12 cm długości) są bardzo przyjacielskie i radosne, a do szczęścia nie potrzeba im wiele. Są jednak bardzo głośne – samce nieustannie śpiewają, samiczki ćwierkają, a mimo że są to piękne głosy, bywają męczące. Kanarki żyją w niewoli średnio 8-10 lat.
Do najbardziej utalentowanych opierzonych śpiewaków należą również pochodzące z Chin oraz Indii słowiki chińskie (Leiothrix lutea), zwane też pekińczykami czerwonodziobymi. Te dość niepozorne szarobure ptaszki o czerwonych dziobach i żółtych gardłach są łatwe w hodowli, ale jako owadożercy wymagają stałej obecności mięsnego białka w diecie. Do zdrowia i szczęścia potrzebują też klatki ze sporą ilością gałęzi oraz ptasiego towarzysza.

Zestawienie najłatwiejszych w hodowli ptaków egzotycznych; opracowanie własne
Astryldy – małe i wesołe
Urzekające ptaki egzotyczne spotkamy również w rzędzie wróblowych – należące do niego astryldowate wyróżniają się niewielką, krępą budową i towarzyską duszą. Szczególnie popularnym gatunkiem hodowlanym jest amadyna wspaniała (Chloebia gouldiae). Ten mierzący 12-15 cm długości ptak zachwyca intensywnymi kolorami zestawionymi jeden obok drugiego, jak w mozaice. Amadyna powinna być zawsze hodowana w grupach, w odpowiednio dużej klatce lub wolierze. W dobrych warunkach dożywa zwykle 6-8 lat, a przy odrobinie cierpliwości daje się dość dobrze oswoić.
Do astryldowatych należą zeberki australijskie (Taeniopygia guttata) – małe, atrakcyjnie umaszczone ptaszki z niezwykłym talentem do naśladowania dźwięków. Są bardzo aktywne, towarzyskie i wesołe, co sprawia, że ich obserwacja jest dla właścicieli ogromną frajdą. Odporne i niewymagające, trzymane są zwykle w parach i nie wymagają od człowieka wiele zaangażowania. Samce są bardzo wokalne, ale nie jest to śpiew głośny ani uciążliwy. Zeberki najczęściej dożywają 3-5 lat.
Do najpopularniejszych astryldowatych należą też mewki japońskie (Lonchura striata), drobne, brązowe ptaszki wywodzące się oryginalnie z Chin, ale powszechnie udomowione. Nie spełniają może marzeń o egzotycznej kolorystyce, ale nadrabiają pogodnym charakterem i niewygórowanymi wymaganiami. Wystarczają im małe klatki, a przez większość roku mogą przebywać w zewnętrznych wolierach. Samce potrafią pięknie śpiewać, a samice należą do najbardziej troskliwych ptasich mam. Średnia długość życia mewek wynosi 5 lat.
Gołąbki egzotyczne
Choć gołębie kojarzą się raczej z plagą miejskich zabytków niż pupilami rodzinnymi, egzotyczne gatunki, takie jak gołąbek diamentowy (Geopelia cuneata) należą do najprzyjaźniejszych ptaków domowych. Spokojne, łagodne usposobienie idzie w parze z dużą odpornością na warunki pogodowe – lato gołąbki diamentowe mogą spędzać w wolierze na świeżym powietrzu.
W amatorskiej hodowli często spotyka się również cukrówki i sierpówki, czyli gołębie należące do rodzaju Streptopelia. Mało wymagające i towarzyskie, chętnie przyjaźnią się z człowiekiem i latem mogą pełnić funkcję ogrodowych ptaków ozdobnych.

Kolorowe i pogodne zeberki australijskie, fot. AFGreen/envato
Kontrowersje związane z hodowlą ptaków egzotycznych
Organizacja PETAm zajmująca się etycznym traktowaniem zwierząt, opowiada się przeciwko hodowli ptaków w klatkach, przypominając, że te piękne stworzenia potrzebują latać i przebywać w stadach. Bez różnicy czy kupimy ptaki wyhodowane w niewoli, czy schwytane na wolności, przebywanie w ograniczonej prętami przestrzeni, często bez dostępu do świeżego powietrza, jest sprzeczne z ich naturą. I choć niektóre gatunki dobrze znoszą niewolę, u wielu egzotycznych ptaków dochodzi do rozwoju poważnych zaburzeń i chorób, choćby tylko ze względu na brak towarzystwa.
PETA zwraca uwagę, że większość ludzi kupuje ptaki na bazie chwilowej zachcianki, a gdy tylko minie efekt nowości, zaczyna odczuwać znużenie sprzątaniem klatki i rutyną zajmowania się ptakiem. W rezultacie 85% papug w ciągu pierwszych dwóch lat jest oddawanych lub odsprzedawanych, co przypłacają stresem i nierzadko chorobą.
Warto więc zdać sobie sprawę, że zamknięcie ptaka w klatce to decyzja, które niesie ze sobą ogromną odpowiedzialność – upewnij się, że masz dość cierpliwości i przyzwoitości, aby zapewnić pupilowi najlepsze możliwe warunki niewoli. Przed zakupem ptaka warto porozmawiać z hodowcą i innymi właścicielami danego gatunku.
Egzotyczne ptaki hodowlane – pytania i odpowiedzi
Czy ptaki egzotyczne trzeba wypuszczać z klatki?
Ogromna większość gatunków źle znosi trwałe zamknięcie. Dla zdrowia należy ptaki przenosić do woliery lub puszczać wolno po domu.”
Czy egzotyczne ptaki mogą być niebezpieczne?
Tak, wiele gatunków przenosi choroby groźne na ludzi i ma skłonność do agresji, zwłaszcza w warunkach zaniedbania. Niektórzy ludzie mogą też być uczuleni na alergeny znajdujące się w naskórku, piórach i odchodach ptaków.
Czy ptaki egzotyczne można hodować pojedynczo?
Ogromna większość gatunków ptaków hodowlanych wymaga ptasiego towarzystwa tego samego gatunku – samotność może przypłacić chorobą. Pojedyncza hodowla wymaga ogromnego zaangażowania ze strony właściciela.

Absolwentka Wydziału Zarządzania Uniwersytetu Gdańskiego, która oddała się pasji zgłębiania zagadek świata i pisania o nich. Specjalizuje się w ekologii, klimatologii i naukach przyrodniczo-naukowych. Żyje ponad granicami, dużo podróżuje, a w wolnym czasie pływa.
Opublikowany: 2 stycznia, 2025 | Zaktualizowany: 29 lipca, 2025
- „12 Friendly Pet Bird Species” Alyson Kalhagen, https://www.thesprucepets.com/top-friendly-pet-bird-species-390535, 21/11/2024;
- “The 8 Most Popular Pet Birds” Laurie Hess, https://www.petmd.com/bird/slideshows/8-most-popular-pet-birds, 21/11/2024;
- “The 13 Best Pet Birds: Parakeets, Cockatiels and More” Carrie Dennis, https://be.chewy.com/the-top-10-best-pet-birds/, 21/11/2024;
- “Top 12 Best Pet Birds: Friendliest Bird Types for New Owners” Johua Paulson, https://qualitycage.com/blogs/quality-bird-care/best-pet-birds?srsltid=AfmBOop9ywrfzKKca1PhjBBNm-TStV_7s-lTBwOOzVVGXJMuIkiFqkRK, 21/11/2024;
- “Zebra finch” Lafeber, https://lafeber.com/pet-birds/species/zebra-finch/?srsltid=AfmBOopXNP6rOhq6xIlU6ZvhNDtwJzgsA5xEdPwbt5I6CHBjqTY7zWHm, 21/11/2024;
- “What’s Wrong With Caged Birds? How Birds Suffer in the Pet Trade” PETA, https://www.peta.org/issues/animal-companion-issues/cruel-practices/caging-birds/, 21/11/2024;