Samochód elektryczny może stać się narzędziem cyberataku. Zagrożone są nie tylko auta, ale i energetyka
Nowoczesny samochód to już nie tylko środek transportu, lecz także zaawansowany system cyfrowy, który może gromadzić dane o lokalizacji, komunikować się z infrastrukturą i wpływać na funkcjonowanie sieci energetycznej. Wraz z rozwojem elektromobilności rośnie ryzyko cyberataków, które mogą zagrozić prywatności kierowców, bezpieczeństwu transportu, a nawet stabilności państwa. Problem opisuje white paper „Cyberbezpieczeństwo Nowej Mobilności”, przygotowany przez Polskie Stowarzyszenie Nowej Mobilności (PSNM) we współpracy z Ośrodkiem Studiów Wschodnich, Łukasiewicz – PIMOT i Łukasiewicz AI.
- Samochód jak komputer. Ponad 200 mln linii kodu
- 800 tys. samochodów elektrycznych i problem wycieku danych
- Chińskie samochody nagrywały ćwiczenia wojskowe w Norwegii
- Ponad 14 tys. punktów ładowania. Czy ktoś może wyłączyć je zdalnie?
- Samochody elektryczne i energetyka. Nowe zagrożenie dla stabilności sieci
- Transport jednym z celów cyberataków w Europife
W październiku 2026 r. w Norwegii ujawniono przypadek chińskich samochodów wykorzystywanych przez wojsko, które podczas ćwiczeń automatycznie rejestrowały i przechowywały nagrania. Znalazły się na nich m.in. przebieg manewrów wojskowych i informacje dotyczące chronionych obiektów. To jeden z przykładów zagrożeń związanych z coraz większą cyfryzacją transportu. Problem dotyczy nie tylko prywatności kierowców. Potencjalnym celem cyberataków mogą być również stacje ładowania, systemy zarządzania flotami, a nawet infrastruktura energetyczna.
Temat opisuje raport „Cyberbezpieczeństwo Nowej Mobilności”, przygotowany przez Polskie Stowarzyszenie Nowej Mobilności (PSNM) we współpracy z Ośrodkiem Studiów Wschodnich, Łukasiewicz – PIMOT i Łukasiewicz AI.
Wraz z rozwojem rynku pojazdów elektrycznych, autonomicznych i połączonych kwestia cyberbezpieczaństwa nowej mobilności będzie odgrywać coraz większe znaczenie również w Polsce. Dlatego PSNM wraz z kluczowymi interesariuszami obszaru cyberbezpieczeństwa, czyli OSW, Łukasiewicz PIMOT i Łukasiewicz AI opublikowało raport, w którym analizuje nowe powierzchnie cyberataków oraz wskazuje, jak się przed nimi chronić – mówi Jan Wiśniewski, dyrektor Centrum Badań i Analiz PSNM.
Samochód jak komputer. Ponad 200 mln linii kodu
Współczesne pojazdy coraz bardziej przypominają mobilne centra przetwarzania danych. Oprogramowanie odpowiada za działanie systemów wspomagania kierowcy, nawigacji, multimediów, komunikacji bezprzewodowej i wielu funkcji związanych z bezpieczeństwem jazdy. Według autorów raportu nowoczesny samochód może zawierać ponad 200 mln linii kodu oraz około 100 elektronicznych jednostek sterujących (ECU), które komunikują się ze sobą za pośrednictwem sieci pokładowych.
Cyfryzacja przynosi wiele korzyści. Kierowcy mogą zdalnie sprawdzać stan pojazdu, lokalizować go za pomocą aplikacji, sterować klimatyzacją czy otrzymywać aktualizacje oprogramowania. Jednocześnie każda dodatkowa funkcja i połączenie z zewnętrznym systemem mogą tworzyć potencjalny punkt wejścia dla cyberprzestępców. Co istotne, do przeprowadzenia ataku nie zawsze potrzebny jest fizyczny dostęp do samochodu. Luka w aplikacji mobilnej, interfejsie API producenta lub systemie chmurowym może umożliwić uzyskanie dostępu do informacji o pojeździe. W zależności od rodzaju podatności konsekwencją może być kradzież danych, śledzenie lokalizacji, a nawet ingerencja w wybrane funkcje samochodu.
Samochód elektryczny należy dziś traktować jak system cyberfizyczny. Błąd w oprogramowaniu, aplikacji czy chmurze producenta może przełożyć się na bezpieczeństwo jazdy, prywatność kierowcy, a nawet stabilność sieci energetycznej. Dlatego cyberbezpieczeństwa nie da się sprawdzić raz, przy homologacji. Trzeba je weryfikować przez cały cykl życia pojazdu i ładowarki, po każdej aktualizacji oprogramowania – mówi Aleksander Rajch, członek zarządu PSNM.
800 tys. samochodów elektrycznych i problem wycieku danych
Skalę zagrożenia pokazał incydent z grudnia 2024 r. Opisywany przez PSNM przypadek dotyczył danych telematycznych około 800 tys. samochodów elektrycznych jednego z koncernów motoryzacyjnych. Informacje przez wiele miesięcy znajdowały się w niewłaściwie zabezpieczonym środowisku chmurowym. Dane pozwalały ustalić dokładną lokalizację pojazdów. W praktyce oznacza to, że informacje gromadzone przez samochód mogą ujawniać znacznie więcej niż tylko aktualne położenie kierowcy. Na podstawie historii przejazdów można próbować odtworzyć codzienne nawyki użytkownika, ustalić miejsce zamieszkania, pracy czy częstotliwość odwiedzania określonych instytucji. W przypadku samochodów należących do firm, administracji lub służb konsekwencje mogą być jeszcze poważniejsze.
Niebezpieczeństwo nie musi wynikać z celowego szpiegowania przez producenta. Wystarczy błąd w konfiguracji systemu, niewłaściwe zarządzanie uprawnieniami lub niedostateczna ochrona danych.
Chińskie samochody nagrywały ćwiczenia wojskowe w Norwegii
Jeszcze bardziej niepokojący przykład pojawił się w Norwegii. Jak informował 12 października 2026 r. portal Militarnyi, norwescy żołnierze odkryli, że wynajmowane chińskie samochody automatycznie nagrywały i przechowywały materiał wideo podczas ćwiczeń wojskowych. Na nagraniach mogły znaleźć się informacje dotyczące aktywności żołnierzy, tras przejazdów i infrastruktury wojskowej. Według doniesień medialnych zwrócono również uwagę na możliwość rejestrowania kodów dostępu do chronionych obiektów. Pojazdy były wykorzystywane przez norweskie siły zbrojne podczas codziennych zadań i ćwiczeń. Problem unaocznił, że wyposażenie samochodów w kamery, czujniki, systemy komunikacji i funkcje automatycznego zapisu danych może tworzyć dodatkowe ryzyko w miejscach, w których obowiązują szczególne wymagania dotyczące ochrony informacji.
Nie oznacza to automatycznie, że producenci celowo przekazują dane obcym służbom. Pokazuje jednak, że nowoczesne pojazdy mogą gromadzić informacje, których ujawnienie byłoby niebezpieczne dla bezpieczeństwa państwa.
Ponad 14 tys. punktów ładowania. Czy ktoś może wyłączyć je zdalnie?
Zagrożenia nie kończą się na samochodach. Coraz większym wyzwaniem staje się również cyberbezpieczeństwo infrastruktury ładowania. W Polsce działa już ponad 14 tys. publicznie dostępnych punktów ładowania samochodów elektrycznych – podaje PSNM. Ich obsługa wymaga współpracy wielu systemów informatycznych odpowiedzialnych m.in. za płatności, autoryzację użytkowników, komunikację z operatorami i zarządzanie mocą. Przejęcie systemu zarządzania przez cyberprzestępców mogłoby doprowadzić do zdalnego wyłączenia części ładowarek. Szczególnie dotkliwe byłyby ataki obejmujące duże aglomeracje, główne korytarze transportowe lub infrastrukturę wykorzystywaną przez floty logistyczne i transport publiczny. W praktyce problem mógłby dotknąć nie tylko indywidualnych kierowców. Zakłócenia w dostępie do ładowania mogą utrudnić funkcjonowanie przedsiębiorstw, usług komunalnych i transportu zbiorowego.
Samochody elektryczne i energetyka. Nowe zagrożenie dla stabilności sieci
Jeszcze poważniejszy scenariusz wiąże się z integracją elektromobilności z systemem elektroenergetycznym. Technologie smart charging pozwalają inteligentnie zarządzać momentem i mocą ładowania pojazdów. Z kolei vehicle-to-grid (V2G) umożliwia w odpowiednich warunkach przekazywanie energii zgromadzonej w akumulatorach samochodów z powrotem do sieci. Takie rozwiązania mogą wspierać wykorzystanie energii odnawialnej i pomagać w bilansowaniu systemu energetycznego. Jednocześnie powodują, że coraz więcej urządzeń staje się częścią połączonej infrastruktury cyfrowej.
Gdyby cyberprzestępca przejął kontrolę nad odpowiednio dużą flotą pojazdów lub systemem zarządzania ich ładowaniem, mógłby próbować wywołać skoordynowane zmiany poboru albo oddawania energii. W określonych warunkach mogłoby to utrudnić stabilne funkcjonowanie sieci.
Zagrożenie nie jest jednak teoretyczne, jeśli spojrzymy na dotychczasowe ataki na polską energetykę.
29 grudnia 2025 r. doszło do skoordynowanego cyberataku na co najmniej 30 farm wiatrowych i fotowoltaicznych, przedsiębiorstwo z sektora produkcyjnego oraz dużą elektrociepłownię dostarczającą ciepło dla prawie pół miliona odbiorców. Z raportu CERT Polska wynika, że atak miał charakter destrukcyjny. Napastnicy próbowali uszkodzić systemy informatyczne i urządzenia przemysłowe, m.in. sterowniki odpowiedzialne za komunikację i nadzór nad pracą stacji elektroenergetycznych. Ważne jest jednak, że mimo utraty komunikacji części farm OZE z operatorami sieci dystrybucyjnej bieżąca produkcja energii elektrycznej nie została przerwana. Nie doszło również do zakłócenia dostaw ciepła do odbiorców elektrociepłowni.
Transport jednym z celów cyberataków w Europife
Według raportu ENISA Threat Landscape 2026 transport odpowiadał za 8 proc. odnotowanych incydentów cybernetycznych dotyczących organizacji w UE w analizowanym okresie od stycznia do grudnia 2025 r. Większy udział miała m.in. administracja publiczna, która odpowiadała za 32 proc. przypadków. Transport znalazł się jednak wśród sektorów szczególnie istotnych z punktu widzenia bezpieczeństwa i ciągłości działania usług. Cyfryzacja mobilności oznacza bowiem coraz większą zależność od oprogramowania, dostawców technologii, usług chmurowych i systemów komunikacyjnych. Awaria lub przejęcie jednego elementu może wpływać na działanie kolejnych.
Dlatego PSNM zwraca uwagę na konieczność ochrony całego łańcucha dostaw. Szczególnie istotne są małe i średnie przedsiębiorstwa dostarczające komponenty oraz rozwiązania technologiczne dla branży motoryzacyjnej. Nie wszystkie dysponują zasobami pozwalającymi wdrożyć zaawansowane procedury cyberbezpieczeństwa.
Polska może zostać europejskim centrum cyberbezpieczeństwa nowej mobilności
Zagrożenia cyfrowe oznaczają również szansę gospodarczą. Autorzy raportu wskazują, że Polska ma potencjał, aby stać się ważnym ośrodkiem rozwoju technologii chroniących nowoczesny transport.
Atutami są rozwinięty sektor motoryzacyjny, zaplecze naukowo-badawcze, doświadczenie w branży IT oraz kompetencje instytucji zajmujących się ochroną infrastruktury krytycznej. Według szacunków przywołanych przez PSNM globalny rynek cyberbezpieczeństwa może przekroczyć wartość 300 mld dolarów do 2029 r. Co należy zrobić, aby polskie firmy mogły skorzystać z tej szansy?
Jeżeli chcemy, aby polskie przedsiębiorstwa zdobyły możliwie duży udział w tym rynku, konieczne jest podjęcie działań zarówno na poziomie centralnym, jak i przez pozostałych interesariuszy, w tym w sektorze biznesu. W white paper „Cyberbezpieczeństwo Nowej Mobilności” przygotowaliśmy szereg rekomendacji, których wdrożenie może pomóc Polsce w podniesieniu kompetencji w tym strategicznym obszarze. Postulujemy m.in. rozwój krajowych laboratoriów i metodyk badania cyberodporności pojazdów oraz infrastruktury ładowania, jak również stworzenie programu skalowania polskich technologii cyberbezpieczeństwa. W celu ochrony społeczeństwa, biznesu i instytucji przed wyzwaniami cyfrowymi sugerujemy m.in. uwzględnianie minimalnych wymogów cyberbezpieczeństwa w zamówieniach publicznych i zakupach flotowych czy też stworzenie sektorowego centrum wymiany informacji o zagrożeniach (ISAC) – mówi Łukasz Witkowski, Wiceprezes PSNM.
Transformacja transportu nie może ograniczać się do wymiany silników spalinowych na elektryczne. Im więcej funkcji samochodu, ładowarki i sieci energetycznej zależy od oprogramowania, tym większe znaczenie ma ich odporność na cyberataki. W przeciwnym razie technologiczna rewolucja na drogach może stworzyć nowe zagrożenia dla prywatności, gospodarki i bezpieczeństwa państwa.
Absolwentka Inżynierii Środowiska na Politechnice Warszawskiej. Specjalizuje się w technicznych i naukowych tekstach o przyrodzie, zmianie klimatu i wpływie człowieka na środowisko. W swoich artykułach łączy rzetelną wiedzę inżynierską z pasją do natury i potrzeby życia w zgodzie z otoczeniem. Uwielbia spędzać czas na łonie przyrody – szczególnie na Warmii, gdzie najchętniej odkrywa dzikie zakątki podczas pieszych wędrówek i wypraw kajakowych
Opublikowany: 2 listopada, 2026
