Ministerstwo Środowiska: Cenne surowce wracają do obiegu. System kaucyjny nabiera rozpędu
Zaledwie trzy miesiące pełnego działania wystarczyły, by system kaucyjny w Polsce osiągnął skalę, która jeszcze niedawno wydawała się ambitnym celem. Do końca marca 2026 roku Polacy zwrócili około 520 milionów butelek i puszek objętych kaucją.
Choć system formalnie funkcjonuje od 1 października 2025 roku, wyraźne przyspieszenie nastąpiło dopiero na początku 2026 roku. Jeszcze w połowie marca liczba zwróconych opakowań wynosiła 300 milionów. W ciągu dwóch tygodni wzrosła o 66 procent.
– System działa z pełną mocą i realnie zmienia codzienne nawyki konsumentów – podkreśliła wiceministra klimatu i środowiska Anita Sowińska podczas konferencji prasowej. Jak dodała, miesięcznie może być zbierane nawet pół miliarda opakowań.
W całym kraju funkcjonuje obecnie około 52 tysiące punktów zwrotu. Największą rolę odgrywają automaty do zbiórki, tzw. kaucjomaty, które odpowiadają za 78 procent wszystkich zwrotów i działają w około 9,5 tysiąca lokalizacji.
System opiera się jednak nie tylko na automatach. Ponad 40 tysięcy sklepów prowadzi również zbiórkę ręczną. To ważne rozwiązanie w sytuacjach, gdy urządzenie jest niedostępne lub odmawia przyjęcia opakowania – wtedy sklep ma obowiązek przyjąć je przy kasie i zwrócić kaucję.
Istotną rolę odgrywają także mniejsze sklepy. Choć obowiązek zbiórki dotyczy placówek powyżej 200 metrów kwadratowych, aż 24 tysiące mniejszych punktów przystąpiło do systemu dobrowolnie. To niemal połowa wszystkich miejsc zwrotu.
System działa w modelu bezparagonowym – oznacza to, że opakowania można oddać w dowolnym sklepie uczestniczącym w programie, bez konieczności okazywania dowodu zakupu. Każde opakowanie oznaczone symbolem kaucji musi zostać przyjęte, a zwrot zawsze odpowiada kwocie wskazanej na etykiecie.
Pierwsze miesiące funkcjonowania systemu pokazują, że rozwiązanie szybko stało się częścią codziennych zakupów. Rosnąca liczba zwrotów sugeruje, że zmiana nawyków konsumenckich już się rozpoczęła, a jej efekty mogą wkrótce być widoczne nie tylko w statystykach, ale także w stanie środowiska.
Absolwentka Inżynierii Środowiska na Politechnice Warszawskiej. Specjalizuje się w technicznych i naukowych tekstach o przyrodzie, zmianie klimatu i wpływie człowieka na środowisko. W swoich artykułach łączy rzetelną wiedzę inżynierską z pasją do natury i potrzeby życia w zgodzie z otoczeniem. Uwielbia spędzać czas na łonie przyrody – szczególnie na Warmii, gdzie najchętniej odkrywa dzikie zakątki podczas pieszych wędrówek i wypraw kajakowych
Opublikowany: 13 kwietnia, 2026
