Jak polskie przedsiębiorstwa przemysłowe mogą potwierdzić ekologiczny charakter zużywanej energii elektrycznej za pomocą Gwarancji Pochodzenia — i dlaczego ma to znaczenie w raportowaniu zgodnym z Taksonomią UE
W polskim sektorze przemysłowym coraz więcej przedsiębiorstw deklaruje zakup energii elektrycznej pochodzącej ze źródeł odnawialnych — i wiele z nich faktycznie realizuje takie działania. Jednak znaczna część tych firm może nie posiadać konkretnej dokumentacji prawnej, która staje się standardowym wymogiem w ramach współczesnych systemów raportowania zrównoważonego rozwoju.
Instrumentem stworzonym w celu wypełnienia tej luki jest Gwarancja Pochodzenia (Guarantee of Origin, GoO). Wraz z rosnącym znaczeniem Rozporządzenia UE w sprawie Taksonomii jako podstawowego punktu odniesienia dla klasyfikacji zrównoważonych inwestycji, ujawniania informacji o zakupie zielonej energii oraz audytów ESG, zrozumienie zasad certyfikacji GoO staje się dla dużych odbiorców przemysłowych kwestią zgodności regulacyjnej, a nie wyłącznie odpowiedzialności środowiskowej.
Czym jest Gwarancja Pochodzenia?
Gwarancja Pochodzenia to standaryzowany certyfikat elektroniczny wydawany na podstawie Dyrektywy UE 2018/2001 (Dyrektywy w sprawie energii odnawialnej – RED II), który potwierdza, że jedna megawatogodzina (MWh) energii elektrycznej została wyprodukowana z określonego odnawialnego źródła energii — wiatrowego, słonecznego, wodnego lub biomasy — w konkretnej instalacji wytwórczej i w określonym przedziale czasu.
Gwarancje Pochodzenia są przedmiotem obrotu na europejskich rynkach za pośrednictwem sieci rejestrów prowadzonej przez Association of Issuing Bodies (AIB). Gdy przedsiębiorstwo nabywa i umarza GoO odpowiadające jego zużyciu energii elektrycznej, może udokumentować, że odpowiadający temu wolumen energii miał odnawialne pochodzenie. Bez umorzonej Gwarancji Pochodzenia takie twierdzenie może nie spełniać wymogów dokumentacyjnych stawianych przez audytorów lub standardy raportowania.
Związek z raportowaniem zgodnym z Taksonomią UE
Rozporządzenie UE 2020/852 w sprawie Taksonomii ustanawia system klasyfikacji określający, czy dana działalność gospodarcza może zostać uznana za zrównoważoną środowiskowo na potrzeby ujawnień i finansowania. W przypadku wielu rodzajów działalności przemysłowej wykazanie, że zużywana energia elektryczna pochodzi ze źródeł odnawialnych, ma istotne znaczenie dla oceny zgodności z Taksonomią.
Tworzy to łańcuch dowodowy, który wspiera certyfikacja GoO: ujawnienia zgodne z Taksonomią wymagają wykazania wykorzystania energii odnawialnej, co z kolei wymaga przedstawienia dokumentacji potwierdzającej umorzenie Gwarancji Pochodzenia jako jednej z kluczowych form dowodu. Przedsiębiorstwa oraz ich doradcy powinni zweryfikować szczegółowe wymagania dowodowe mające zastosowanie do ich sytuacji raportowej, ponieważ mogą się one różnić w zależności od rodzaju działalności, wymagań audytora oraz stosowanego standardu raportowania.
Dla dużych polskich przedsiębiorstw przemysłowych szczególnie istotne są następujące kwestie:
• Instrumenty finansowania powiązane ze wskaźnikami zrównoważonego rozwoju coraz częściej uwzględniają pozyskiwanie energii odnawialnej jako warunek lub czynnik wpływający na cenę finansowania.
• Przedsiębiorstwa objęte wymogami Dyrektywy o raportowaniu zrównoważonego rozwoju przedsiębiorstw (CSRD) są zobowiązane do ujawniania danych dotyczących zużycia i źródeł energii, a audytorzy coraz częściej wymagają dokumentacji potwierdzającej deklaracje dotyczące energii odnawialnej.
• Europejskie obowiązki związane z należytą starannością w łańcuchach dostaw wywierają presję na polskich eksporterów przemysłowych, aby dokumentowali ekologiczne aspekty wykorzystywanej energii.
• Przedsiębiorstwa rozliczające obowiązki w ramach EU ETS, które jednocześnie raportują wykorzystanie energii odnawialnej, powinny zweryfikować sposób, w jaki dokumentacja GoO wpływa na stosowaną metodologię rozliczania emisji.
Jak w praktyce działa certyfikacja GoO?
Dla polskiego przedsiębiorstwa przemysłowego proces uzyskania certyfikacji GoO obejmuje kilka odrębnych etapów. Szczegółowy przebieg procesu zależy od właściwego krajowego rejestru, zaangażowanych instalacji wytwórczych oraz standardu raportowania, któremu ma służyć dokumentacja. Firmy powinny współpracować z wykwalifikowanymi doradcami i partnerami handlowymi posiadającymi doświadczenie w odpowiedniej infrastrukturze rynkowej.
W ujęciu ogólnym proces obejmuje określenie wolumenu energii, który ma zostać objęty certyfikacją, pozyskanie Gwarancji Pochodzenia od zarejestrowanych instalacji produkcyjnych funkcjonujących w sieci rejestrów UE/EOG, przeprowadzenie transferu i umorzenia certyfikatów w odpowiednim okresie raportowym oraz uwzględnienie dokumentacji umorzenia w raportach ESG i ujawnieniach zgodnych z Taksonomią.
Kluczowe znaczenie ma również odpowiedni moment działania. Gwarancje Pochodzenia są instrumentami oznaczonymi konkretną datą i muszą zostać umorzone w okresie raportowym, którego dotyczą. Przedsiębiorstwa planujące zakupy z wyprzedzeniem są zazwyczaj lepiej przygotowane do zarządzania zakresem pokrycia i wymogami administracyjnymi niż podmioty podejmujące działania retrospektywnie.
Kluczowe pytania dla działów zakupów i zrównoważonego rozwoju
Analizując aktualne podejście przedsiębiorstwa do zakupu energii odnawialnej, warto zadać następujące pytania:
• Czy obowiązująca umowa na dostawę energii wyraźnie obejmuje transfer Gwarancji Pochodzenia, czy jedynie odnosi się do „zielonej” lub „odnawialnej” taryfy?
• Czy umorzenie GoO odbywa się we właściwym okresie raportowym, a odpowiednia dokumentacja jest przechowywana na potrzeby audytu?
• Czy technologia wytwarzania energii oraz okres ważności pozyskanych GoO są zgodne ze szczegółowymi wymaganiami stosowanego standardu raportowania?
• Czy zależności pomiędzy dokumentacją GoO a rozliczeniami emisji w ramach EU ETS zostały przeanalizowane wraz z wykwalifikowanymi doradcami podatkowymi i ds. zgodności regulacyjnej?
O D.TRADING
D.TRADING jest wiodącą międzynarodową spółką zajmującą się handlem energią, działającą na europejskich rynkach energii elektrycznej, gazu, LNG oraz energii odnawialnej. Firma oferuje kompleksowe usługi w zakresie Gwarancji Pochodzenia — obejmujące rejestrację, obrót oraz raportowanie — wspierając certyfikację i weryfikację energii odnawialnej na rynkach europejskich.
Usługi GoO oferowane przez D.TRADING zostały zaprojektowane w celu usprawnienia procesu certyfikacji oraz ułatwienia integracji z europejskimi systemami raportowania rynku energii. Firma aktywnie działa również na polskim rynku energetycznym w obszarach dostaw gazu, Handlu Hurtowego Gazem, Strukturyzowanego Handlu Energią Elektryczną oraz odbioru energii ze źródeł odnawialnych.
Przedsiębiorstwa zainteresowane zrozumieniem, w jaki sposób certyfikacja GoO może wspierać ich strategię zakupu energii oraz raportowania ESG na rynku europejskim, mogą skontaktować się z zespołem D.TRADING w celu omówienia dostępnych rozwiązań rynkowych.
Niniejszy artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny. Nie stanowi porady prawnej, regulacyjnej ani finansowej. Opisane regulacje odzwierciedlają publicznie dostępne informacje aktualne na dzień publikacji i mogą ulec zmianie. Przed podjęciem decyzji dotyczących zakupów, zgodności regulacyjnej lub raportowania przedsiębiorstwa powinny zasięgnąć niezależnej, profesjonalnej porady.
art. sponsorowany
