Wiąz pospolity (Ulmus L. )

Nazywany/a też: wiąz górski, wiąz pospolity, wiąz szypułkowy

  1. Występowanie
  2. Wygląd
  3. Uprawa i zbiór
  4. Właściwości lecznicze
  5. Praktyczne zastosowanie
  6. Systematyka
  7. Galeria zdjęć

Występowanie

Roślina występuje w formie drzewa, choć zdarza się, że również w formie krzewów na półkuli północnej (strefa umiarkowana). Obejmuje około 40 gatunków. Gatunki dziko rosnące w Polsce to wiąz szypułkowy, wiąz pospolity i wiąz górski.

Wygląd

Liście rośliny ułożone są skrętolegle, są pojedyncze. Kwiaty zebrane w pęczki są obupłciowe. Owoce to orzeszki, które otoczone są skrzydełkiem.

Czy wiesz, że...
  • Najpiękniejszym, najstarszym i najgrubszym wiązem w Polsce był wiąz "Beskidnik" (wiąz górski), który dożył 400 lat. Obwód pierścienicy drzewa wynosił 620 cm. Drzewo znajdowało się na przedmieściach Iwli. Uznawane było za pomnik przyrody.
  • Wiąz wykorzystywany jest do produkcji schodów, mebli, a także parkietów i podłóg. Jest to drewno wysoce odporne na wilgoć, dlatego często stosuje się je do wyrobu łodzi.
  • Bardzo dobre walory użytkowe drewna wiąza nie mają jednak dużego wpływu na jego cenę, ponieważ koszt zakupu drewna wiązowego nie jest związany z dużym wydatkiem. Określa się go raczej jako średni. Inne gatunki drewna są zdecydowanie droższe.
  • Drewno wiązu ma doskonałe właściwości giętne, wystarczy zastosować parę wodną podczas jego obróbki. Trwałość drewna określana jest jako średnia, ponieważ jest ono nieodporne na warunki atmosferyczne.

Uprawa i zbiór

Surowce lecznicze, które pozyskiwane są z wiązów to gałązki, kora, pączki, kwiaty oraz liście.

Właściwości lecznicze

Wiąz właściwości lecznicze to przede wszystkim właściwości moczopędne. Dzięki temu surowce wykorzystywane są do leczenia stanów zapalnych nerek i pęcherza moczowego oraz cewki moczowej. Surowce działają również  przeciwzapalnie. Pomagają leczyć stany zapalne w obrębie jamy ustnej  i gardła, w tym przede wszystkim anginę. Sprawdzają się w leczeniu problemów trawiennych, przede wszystkim pomagają w leczeniu stanów zapalnych żołądka i jelit. Korzystnie działają również na stany zapalne zlokalizowane w obrębie miejsc intymnych, czyli macicy, jajników i gruczołu krokowego u mężczyzn (usprawnia oddawanie moczu). Surowce wiązu pomagają również w szybszej regeneracji skóry, ponieważ przyspieszają regenerację tkanki. Kora i gałązki rośliny wykorzystywane są do leczenia stanów zapalnych dróg oddechowych, przede wszystkim łagodzą uporczywy kaszel. Oczyszczające właściwości wiązu umożliwiają przygotowanie leczniczych kąpieli, dzięki którym można pozbyć się wyprysków i innych krost na skórze. Ma działanie przeciwgorączkowe oraz przeciwbólowe. Zewnętrznie sprawdza się także do łagodzenia świądów skórnych, leczenia skóry atopowej i z łuszczycą, łagodzenia stanów zapalnych i zaczerwienienia skóry oraz pielęgnacji skóry trądzikowej. Suche lub świeże surowce doskonale nadają się do leczenia stanów zapalnych oczu. Wystarczy przygotować napar z surowców, by móc przemywać nim oczy. Odwar jest pomocny w leczeniu zapalenia spojówek i powiek.

Praktyczne zastosowanie

Napar z kwiatów wiązu na stany zapalane oczu

Składniki:
  • 1-2 łyżki kwiatów wiązu
  • Woda

Kwiaty zalać szklanką wrzącej wody. Pozostawić pod przykryciem na około 5 minut. Nasączyć wacik o i przemywać delikatnie oczy i miejsca zapalne.
Wiąz górski. By Vilensija (Own work) [CC BY-SA 3.0], via Wikimedia Commons Wiąz górski. By Vilensija (Own work) [CC BY-SA 3.0], via Wikimedia Commons

Galeria zdjęć

Wiąz górski. By Vilensija (Own work) [CC BY-SA 3.0], via Wikimedia Commons
Wiąz szypułkowy - gałązka z owocami.

Systematyka

Królestwo:rośliny
Rząd:różowce
Rodzina:wiązowate
Rodzaj:wiąz
Atlas ziół - indeks nazw polskich
A B C D E F G H I J K L Ł M N O Q P R S Ś T U V W X Y Z Ż Ź