Heloderma arizońska (Heloderma suspectum)

Nazywany/a też: gila

Masywna jaszczurka o szerokiej, lekko spłaszczonej głowie z małymi oczami. Tułów gruby, walcowaty, ogon stosunkowo krótki, gruby. Skóra pokryta małymi łuskami jest szorstka i twarda. Uwagę zwracają dobrze wykształcone, krępe kończyny o palcach zakończonych pokaźnymi pazurami. Ubarwienie ma znaczenie ostrzegawcze, jest zatem silnie kontrastowe i z daleka zwraca uwagę. Na ciemnobrązowym lub czarnym tle występują liczne pomarańczowe lub różowe plamki, zlewające się w nieregularne, szerokie poprzeczne pasy. Wyodrębniono dwa podgatunki, występujące na nieco odmiennych terenach.
  1. Występowanie
  2. Środowisko i tryb życia
  3. Rozmnażanie
  4. Pokarm
  5. Systematyka
  6. Galeria zdjęć

Występowanie

Spotykana na terenie Ameryki Północnej, gdzie występuje jedynie w południowej części Stanów Zjednoczonych (Arizona oraz Nowy Meksyk). Niektórzy autorzy twierdza, że jest spotykana także w północnej części Meksyku.
Czy wiesz, że...
  • Heloderma arizońska jest jednym z zaledwie kilku gatunków jadowitych jaszczurek.  W przeciwieństwie do węży ich gruczoły jadowe znajdują się w żuchwie, a jad uchodzi kanalikami bezpośrednio do rowków w jamie gębowej. Nie mają charakterystycznych dla węży zębów jadowych. Niektóre składniki jej jadu są wykorzystywane w medycynie.
  • Ukąszenie helodermy zazwyczaj nie zagraża życiu, aczkolwiek jest bardzo bolesne i często wymaga wielomiesięcznego leczenia, by w pełni odzyskać sprawność w ukąszonej kończynie. Z uwagi na ciekawą biologię bywa hodowana w ZOO lub przez prywatnych hodowców.

Środowisko i tryb życia

Zamieszkuje tereny suche, pustynne, z rzadka porośnięte krzaczasta roślinnością. Jest aktywna w ciągu nocy. W ciągu dnia przebywają przeważnie w wykopanych przez siebie jamach, które opuszczają dopiero o zmierzchu. Powolne jaszczurki o spokojnym temperamencie, swoje ofiary lokalizują głównie z pomocą doskonałego węchu. Długotrwałe ugryzienie połączone z silnym zaciśnięciem szczęk ma za zadanie dobre wniknięcie jadu do organizmu ofiary. Jad o działaniu neurotoksycznym stosunkowo szybko paraliżuje ich ofiary. 

Rozmnażanie

W okresie godowym samica kopie w wilgotnej ziemi głębokie nory, w których składa kilka, rzadziej kilkanaście jaj (maksymalnie do 15). Młode legną się po upływie 4-4,5 miesiąca (według niektórych źródeł już po miesiącu). Podobnie jak w przypadku jadowitych węży, młode już w chwili opuszczenia jaja dysponują jadem.

Pokarm

Pokarmem helodermy są wszelkie drobne kręgowce, przeważnie są to gryzonie i ich oseski a także pisklęta ptasie, rozmaite drobne płazy i gady. Dieta jest uzupełniana o jaja gadów i ptaków a także rozmaite owady oraz dżdżownice. Pokarm ten jest łatwo dostępny w porze deszczowej, w porze suchej rzadziej ma okazję coś upolować, stąd korzysta z zapasów zgromadzonych w grubym ogonie.
Heloderma arizońska, Heloderma suspectum, Gila monster Źródło: Wikipedia

Galeria zdjęć

Heloderma arizońska, Heloderma suspectum, Gila monster
Heloderma arizońska, Heloderma suspectum, Gila monster

Systematyka

Domena:Eukarionty
Królestwo:Zwierzęta
Podtyp:Kręgowce
Gromada:Gady
Rodzaj:Heloderma
Indeks nazw polskich - gromada Gady
A B C D E F G H I J K L Ł M N O Q P R S Ś T U V W X Y Z Ż Ź
Pasaż zakupowy