10 potraw z bakłażana - najlepsze przepisy z bakłażana

Bakłażan to warzywo, które na dobre zagościło już w rodzimych sklepach, mimo, że uprawiane jest głównie w Azji, na Bliskim Wschodzie oraz regionie Morza Śródziemnego. Dzięki szerokiemu rozprzestrzenieniu wskroś kontynentów stało się ważnym elementem kuchni regionalnej w wielu krajach. W efekcie zaskakująco szeroki repertuar potraw z bakłażana zabierze Cię w prawdziwą podróż kulinarną dookoła świata. Wypróbuj najciekawsze przepisy!



Potrawy z bakłażana. Źródło: Gulcin Ragiboglu/ShutterstockPotrawy z bakłażana. Źródło: Gulcin Ragiboglu/Shutterstock
  1. Baba ghanoush
  2. Parmigiana di melanzane
  3. Prowensalski Tian
  4. Sycylijska caponata
  5. Pasta alla Norma
  6. Indyjskie curry z bakłażanem
  7. Bakłażan po seczuańsku z wieprzowiną
  8. Nigvziani badrijani - gruzińskie roladki z bakłażana
  9. Bakłażanowa frittata z orzechami
  10. Letnia sałatka z bakłażanem
  11. Dlaczego warto jeść bakłażany?
Bakłażany (Solanum melongena) zdaniem naukowców pochodzą z Indii, ale już 500 lat p.n.e. uprawiane były w Chinach. Do Włoch dotarły dopiero w XIV w. i początkowo nie cieszyły się specjalną popularnością, gdyż podejrzewano je o powodowanie epilepsji, gorączki, a nawet szaleństwa. Europejczycy uprawiali je więc wyłącznie ze względów dekoracyjnych. Dopiero w XVIII w. bakłażany zaakceptowane zostały w Starym Świecie jako pełnoprawne warzywo, a w XX stuleciu stały się przysmakiem w Ameryce, dokąd przywiózł je sam Thomas Jefferson.

Baba ghanoush – legendarna pasta z bakłażana

Najsłynniejszy na świecie przysmak z bakłażana pochodzi z dawnych krajów Lewantu, najprawdopodobniej Libanu, choć popularny jest również w Iraku, Syrii, Egipcie czy Turcji. Z arabskich manuskryptów pochodzących z XIII w. wynika, że ówczesna ludność Bliskiego Wschodu zafascynowana była ciemnofioletowymi warzywami. Baba hganoush to prosta, ale niezwykle esencjonalna pasta, którą w czasach Osmanów przygotowywały ponoć nadworne kobiety, aby zyskać sobie względy sułtana.

Baba ghanoush


Składniki:

Przygotowanie:
Umytego bakłażana owijamy w folię aluminiową i pieczemy w temperaturze 200 stopni C przez ok. 1 godzinę. Rozwijamy i pozostawiamy do częściowego ostygnięcia. Następnie ostrożnie zdejmujemy skórkę z warzywa, a miąższ umieszczamy w mikserze. Dodajemy sok z cytryny, tahini, zmiażdżony czosnek oraz sól i miksujemy 1 minutę. Przekładamy do miseczki, dekorujemy oliwą z oliwek, a idealnie również natką pietruszki lub nasionami granatu. Podajemy z chlebem typu pita. (źródło: https://feelgoodfoodie.net/)
Baba ghanoush – bliskowschodni specjał z bakłażana. Źródło: Sergii Koval/Shutterstock
Parmigiana di melanzane – włoski przysmak dla wegetarian

Bakłażany we Włoszech znalazły swój drugi dom. Wykorzystuje się je tutaj w przepisach na dania makaronowe, zapiekanki czy sałatki, ale największym hitem jest bez wątpienia pochodzący najprawdopodobniej z Sycylii przysmak parmigiana di melanzane. W skrócie, jest to pomysł na lazanię bez wykorzystania makaronowego ciasta – płaty bakłażana przekłada się sosem pomidorowym i zapieka z serem.

Parmigiana di melanzane


Składniki:

Przygotowanie:
Umytego bakłażana kroimy wzdłuż na plastry o grubości ok. 5 mm. Lekko solimy i odstawiamy na 30 minut, po czym odciskamy zgromadzoną na wierzchu wodę. Przetarte pomidory łączymy w garnku z 3 łyżkami oliwy, czosnkiem i bazylią i gotujemy na małym ogniu ok. 30 minut. Doprawiamy do smaku solą i pieprzem. Osuszone bakłażany obtaczamy w mące i smażymy na patelni z dużą ilością oliwy z oliwek. Po usmażeniu nadmiar tłuszczu usuwamy ręcznikiem papierowym. Dno żaroodpornego naczynia smarujemy lekko sosem pomidorowym. Na wierzch układamy warstwę usmażonego bakłażana, przykrywamy plastrami mozzarelli i posypujemy 3 łyżkami parmezanu. Naprzemiennie wykładamy składniki aż do wyczerpania. Pieczemy 30 minut w temperaturze 180 stopni C.
(źródło: https://www.recipesfromitaly.com/)
Tian – zapiekanka z Prowansji

Bakłażana polubili także Francuzi. W Prowansji wykorzystuje się go do przygotowania letniej zapiekanki zwanej Tian. Nazwa pochodzi od tradycyjnych lokalnych naczyń ceramicznych. Lekka, ale pożywna, jest doskonałą przekąską również na zimno, więc może być wykorzystywana na piknikach.

Prowensalski Tian


Składniki:

Przygotowanie:
Umyte warzywa kroimy na tarce w plastry o podobnej wielkości i rozkładamy na dużej blasze, po czym solimy połową łyżeczki soli. Następnie układamy je w natłuszczonym naczyniu żaroodpornym, tak, aby zachodziły jeden na drugi, w pozycji pochyło-pionowej. Całość solimy resztą soli i pieprzymy, a następnie zalewamy oliwą zmieszaną ze zmiażdżonym czosnkiem. Posypujemy parmezanem i pieczemy w temperaturze 200 stopni C przez 25 minut. (źródło: https://www.cookinglight.com/)
Parmigiana di Melanzane. Źródło: Antonmaria Galante/Shutterstock
Śródziemnomorskie przepisy na bakłażana

Sycylijska caponata


Składniki:

Przygotowanie:
Bakłażana kroimy w kostki, solimy, pozostawiamy na 20 minut i odciskamy z wody. Następnie mieszamy bakłażana z 3 łyżkami oliwy z oliwek i pieczemy na blasze w temperaturze 200 stopni przez 20 minut. Na oleju podsmażamy posiekaną cebulę, paprykę i seler. Po 7 minutach dodajemy resztę składników i dusimy jeszcze 10 minut. Podajemy posypane świeżą natką. (źródło: https://www.themediterraneandish.com/)

Pasta alla Norma


Składniki:
  • 800 g bakłażana
  • oliwa z oliwek
  • 2 ząbki czosnku
  • ½ małej cebuli
  • ¼ szklanki białego wina
  • 700 g przetartych pomidorów
  • ¼ szklanki wody
  • 1 łyżeczka suszonych ziół włoskich
  • ½ łyżeczki płatków chili
  • 300 g wybranego makaronu
  • parmezan do posypania

Przygotowanie:
Pokrojony w kostkę bakłażan obtaczamy w oliwie z oliwek i pieczemy na blasze w temp. 220 stopni przez 20 minut, obracamy i dopiekamy jeszcze 5 minut. Na patelni podsmażamy czosnek, dodajemy posiekaną cebulę, a gdy się zeszkli dolewamy wino i gotujemy mieszając. Gdy większość wyparuje dodajemy pomidory, zioła i chili, doprawiamy solą morską i pieprzem czarnym. Dusimy 5 minut, dodajemy bakłażana oraz ugotowany makaron. Podajemy natychmiast z posypką z parmezanu i bazylii. (źródło: https://www.recipetineats.com/)

Dania azjatyckie z bakłażanem

Indyjskie curry z bakłażanem


Składniki:

Przygotowanie:
Bakłażana kroimy w plastry o grubości 2m, a dalej na słupki o szerokości 2 cm. Łączymy z olejem, solą i pieprzem i pieczemy na blasze w temp. 240 stopni przez ok. 20 minut. Na patelni rozgrzewamy olej, dodajemy ziarenka gorczycy i prażymy. Dodajemy liście, a następnie kolejno cebulę, imbir, czosnek, puree i resztę przypraw, cały czas mieszając. Dolewamy wodę i dodajemy bakłażana, po czym dusimy na małym ogniu przez 30 minut. Na koniec dodajemy mleko kokosowe i doprawiamy do smaku. Serwujemy z ryżem. (źródło: https://www.recipetineats.com/)

Bakłażan po seczuańsku z wieprzowiną


Składniki:

Przygotowanie:
Bakłażany kroimy wzdłuż na ćwiartki, a każdą w poprzek na połówkę. Wrzucamy do osolonego wrzątku na 2-3 minuty, po czym odsączamy na ręczniku papierowym. Bulion, sosy sojowe, wino i ocet łączymy z cukrem. Do mielonego mięsa dodajemy ¼ łyżeczki skrobi i trochę czarnego pieprzu – mieszamy. W woku na oleju podsmażamy czosnek, cebulkę i imbir, dodajemy mięso i sos chili i smażymy mieszając nieustannie. Gdy mięso zmieni barwę dodajemy bakłażana, a następnie przygotowany wcześniej sos. Całość dusimy na małym ogniu ok. 10 minut. Pozostałą skrobię rozprowadzamy w łyżce wody i dolewamy do woka. Gdy sos zgęstnieje, zdejmujemy z ognia i natychmiast podajemy. (źródło: https://www.thespruceeats.com/)
Tabela przedstawiająca najsłynniejsze dania z bakłażana; opracowanie własne
Tabela przedstawiająca najsłynniejsze dania z bakłażana; opracowanie własne
Inne ciekawe dania z bakłażanem

Nigvziani badrijani - gruzińskie roladki z bakłażana


Składniki:
  • 3 mniejsze bakłażany
  • neutralny olej do smażenia
  • pasta z orzechów
  • 3 łyżki wody
  • 3 łyżki siekanej bazylii
  • 3 łyżki siekanej papryczki jalapeno
  • ¼ szklanki nasion granatu

Przygotowanie:
Bakłażany kroimy wzdłuż na cieńsze plastry i obtaczamy w soli. Po 20 minutach odciskamy wodę. Plastry obsmażamy na oleju do złota i odkładamy na ręcznik papierowy. Pastę orzechową rozprowadzamy z wodą, papryczką i bazylią. Na każdy plaster nakładamy nadzienie i zwijamy w roladkę. Układamy na talerzu i posypujemy nasionami granatu. (źródło: https://www.foodandwine.com/)

Bakłażanowa frittata z orzechami


Składniki:
  • 1 ¾ szklanki pokrojonych orzechów włoskich
  • 1 duży bakłażan
  • 2 czerwone cebule
  • 6 jaj
  • ½ szklanki nasion granatu
  • 2 ½ łyżki masła

Przygotowanie:
Orzechy rozdrabniamy w mikserze. Oddzielnie rozdrabniamy bakłażana razem z cebulą, a następnie przekładamy do sita i odciskamy kilka minut. Orzechy i bakłażana łączymy z jajkami i doprawiamy solą oraz pieprzem. Na całkowicie żaroodpornej patelni rozgrzewamy masło, wylewamy ciasto, a gdy brzegi się zetną przekładamy naczynie do pieca rozgrzanego do temp. 175 stopni C. Dopiekamy ok. 30 minut. Podajemy z nasionami granatu i kawałkami orzechów. źródło: https://www.saveur.com/

Letnia sałatka z bakłażanem


Składniki:
  • 200 g liści sałaty
  • 1 bakłażan
  • 2 słodkie czerwone papryki
  • 1 czerwona cebula
  • 1 łyżeczka wędzonej papryki
  • 5 łyżek oliwy z oliwek
  • 1 łyżka soku z limonki
  • ½ łyżeczki słodkiej papryki

Przygotowanie:
Bakłażana kroimy w kostki, paprykę w krążki. Na patelni grillowej rozgrzewamy 2 łyżki oliwy i podsmażamy bakłażana. Doprawiamy solą, pieprzem i wędzoną papryką. Dodajemy paprykę i smażymy jeszcze 5 minut do miękkości. Pozostałą oliwę łączymy w słoiczku z sokiem z cytryny i słodką papryką – wstrząsamy do uzyskania sosu. Wszystkie składniki łączymy w misie i mieszamy. Podajemy natychmiast. (źródło: https://gourmandelle.com/)

Dlaczego warto jeść bakłażany?


Jak widać z powyższego zestawienia, bakłażany są bardzo uniwersalnym przysmakiem, który daje się łatwo przysposobić różnym gustom i tradycjom kulinarnym. Oprócz walorów smakowych oferują jednak również szereg korzyści zdrowotnych. Mimo niewielkiego balastu kalorycznego są dość bogate w potas, kwas foliowy oraz witaminę K. Zawarte w ciemnej skórce antocyjaniny, przede wszystkim nasunina, skutecznie zwalczają wolne rodniki i tym samym przeciwdziałają wielu ważnym poważnym chorobom chronicznym.
Curry z bakłażanem. Źródło: Kiian Oksana/Shutterstock
Ekologia.pl (Agata Pavlinec)

Bibliografia

1. „Around the World in 26 Eggplant Recipes” Saveur.com, https://www.saveur.com/global-eggplant-recipes/, 15/06/2022
2. “65 Best Eggplant Recipes: Dips, Entrées, Side Dishes, and More Kristi” Kellogg, https://www.epicurious.com/recipes-menus/16-reasons-we-love-eggplant-gallery, 15/06/2022
3. “7 Surprising Health Benefits of Eggplants” Rachael Link, https://gourmandelle.com/eggplant-recipes/, 15/06/2022
4. “THE MANY USES OF EGGPLANT” Dr. Leonard Perry, https://pss.uvm.edu/ppp/articles/eggplant.html, 15/06/2022
5. “Baba ghanoush” Britannica, https://www.britannica.com/topic/baba-ghanoush, 15/06/2022
6. “Eggplant Parmesan, its History and Italian Origins” Massimo Lanari, https://www.lacucinaitaliana.com/italian-food/italian-dishes/eggplant-parmesan-history-and-italian-origins?refresh_ce=, 15/06/2022

Ocena (5.0) Oceń: