Ekologia.pl Wiadomości Ciekawostki przyrodnicze Gdzie najczęściej można spotkać morświny?

Gdzie najczęściej można spotkać morświny?

By AVampireTear (Own work) [GFDL or CC-BY-SA-3.0], via Wikimedia Commons

Gdzie współcześnie żyją niezwykle rzadkie i zagrożone wyginięciem morświny? Morświny są obecne w dużej części Morza Bałtyckiego, a zasięg ich występowania sięga po Wyspy Alandzkie. Jednak rejonem o największym zagęszczeniu morświnów jest południowo-zachodnia część wód Danii. Większą liczbę detekcji odnotowano również u południowych wybrzeży Szwecji i wzdłuż wybrzeży Niemiec, niż u brzegów Polski i dalej na wschód.

Morświny to najmniejsze walenie na świecie. Są prawie dwa razy mniejsze od delfinów. Morświny od delfinów różnią się także kształtem płetwy grzbietowej. U morświna jest ona niska i trójkątna, u delfina wysoka i sierpowata. Liczny w Bałtyku do połowy ubiegłego wieku morświn, obecnie występuje tu bardzo rzadko. Dlatego bałtycka populacja morświna uznana została w 2008 r. za krytycznie zagrożoną wyginięciem.

Klasyfikacja ta oparta była o skromną, ale najlepszą dostępną wówczas wiedzę o liczebności tych zwierząt. Wiedza ta pozyskana została tradycyjnymi metodami szacowania liczebności tych waleni, które nie do końca sprawdziły się w przypadku populacji o tak małym zagęszczeniu. Dlatego też powstał projekt SAMBAH (Statyczny monitoring akustyczny bałtyckich morświnów www.sambah.org /www.sambah.pl), który w ramach dwuletnich hydroakustycznych badań ma dostarczyć najnowszych informacji o występowaniu morświnów.

W badaniach zastosowano nową metodę, która wykorzystuje możliwość ciągłego nagrywania przez stacjonarne detektory typu C-POD dźwięków wydawanych przez morświny dla potrzeb rozpoznawania przestrzeni, namierzania ryb czy porozumiewania się.

Aktualnie trwa proces analizy gigantycznej ilości informacji z pasywnego monitoringu hydroakustycznego, jaki prowadzono w okresie od maja 2011 do kwietnia 2013 roku. Na podstawie ich wstępnej oceny powstała mapa wyników ze stacji pomiarowych, na których wykryto obecność morświnów. Pokazano także średnią wartość wskaźnika detekcji morświnów w wyłącznych strefach ekonomicznych państw biorących udział w projekcie. „Jest to najświeższa i najpełniejsza jak dotąd wiedza na temat występowania morświnów w Morzu Bałtyckim. Więcej informacji zostanie przedstawionych po szczegółowej analizie pozyskanego materiału” – czytamy na stronie projektu.

źródło: https://www.sambah.pl

Mapa przedstawia 304 pozycje detektorów morświnów (C-PODów). Na 140 pozycjach morświny były odnotowane co najmniej jednokrotnie w ciągu dwóch lat (ciemne punkty), a na 160 pozycjach nie odnotowano ich obecności (O). Na 4 pozycjach (X) kilkakrotnie utracono sprzęt i nie pozyskano z nich żadnych danych.

Wartości poziomów detekcji, uśrednione dla wód wyłącznych stref ekonomicznych, oznaczone są odcieniami koloru niebieskiego.
Uzupełniające dane z rosyjskich wód Bałtyckich, gdzie posadowiono 9 detektorów, pozyskiwane są od maja 2013 r., a zakończenie nastąpi w maju 2014 r. Dotychczas nie zarejestrowano tam obecności morświna.

Realizatorem badań w polskich obszarach morskich jest zespół helskiej Stacji Morskiej Instytutu Oceanografii Uniwersytetu Gdańskiego w partnerstwie z Oddziałem Morskim Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej PIB w Gdyni.