Trzmiel kamiennik (Bombus lapidarius)

Trzmiel kamiennik zamieszkuje niemal całą Europę, od Wysp Brytyjskich, Francji i Hiszpanii na zachodzie, po zachodnią Rosję na wschodzie oraz północną Skandynawię na północy i Morze Śródziemne na południu. Najliczniej występuje w klimacie umiarkowanym. W Polsce wszędzie pospolity.
  1. Budowa
  2. Biologia
  3. Systematyka
  4. Galeria zdjęć

Budowa

Trzmiel kamiennik ma duże, złożone oczy. Aparat gębowy gryząco-liżący. Ciało krępe, gęsto porośnięte włoskami, prawie całe czarno owłosione. Ostatnie segmenty odwłoka purpurowe lub rudoczerwone. Samce posiadają na przodzie tułowia żółty pierścień. Tułów dobrze rozwinięty. Pierwszy segment odwłoka zlany z tułowiem. Tułów wyposażony w dwie pary błoniastych skrzydeł, tylne skrzydła są mniejsze od przednich. U samic golenie tylnych nóg przekształcone w koszyczek. W gnieździe występują trzy kasty różniące się nieznacznie wyglądem. Są to królowe i samce (osobniki zdolne do rozrodu) oraz robotnice (są to znacznie mniejsze, nierozwinięte płciowo samice).
Czy wiesz, że...W gniazdach trzmiela kamiennika pasożytuje podobny do gospodarza brzmik cicholot (Psithyrus rupestris), który nie buduje własnych gniazd, tylko składa jaja do gniazd trzmiela, z których rozwiną się larwy i będą karmione przez kamiennika.

Biologia

Trzmiel kamiennik występuje na otwartych przestrzeniach. Często spotykany na łąkach i w ogrodach. Preferuje siedliska z kryjówkami, głównie luźnymi kamieniami w których chętnie zakłada gniazda. Spotykane są od marca do października. Owad społeczny. Rodzina składa się z 100 do 500 osobników. Gnieździ się na ziemi, pod kamieniami, w norach gryzoni i w szczelinach skalnych. Samica po przezimowaniu rozpoczyna budowę gniazda. Zaczyna od kulistej komórki do której składa jaja. Z wosku konstruuje również komórki na pyłek i miód. Gniazdo jest jedno sezonowe. Występuje przeobrażenie zupełne. Rozwój (od jaja do imago) trwa około miesiąca. Z jaj wylęgają się larwy którymi opiekuje się królowa. Z larw po przepoczwarzeniu powstają robotnice, które kontynuują rozbudowę gniazda. Do ich zadań należy również poszukiwanie pokarmu oraz opieka nad larwami. Latem pojawią się samce i młode królowe, które przystąpią do rozrodu. Po godach zapłodnione samice poszukują kryjówek do przezimowania. Natomiast stare samice, samce i robotnice giną po sezonie wegetacyjnym. Osobniki dorosłe żywią się nektarem. W Polsce podlega ochronie gatunkowej. Ma status zagrożenia najmniejszej troski (kategoria LC na liście IUCN).
Trzmiel kamiennik By Ivar Leidus [CC BY-SA 4.0], from Wikimedia Commons

Galeria zdjęć

Trzmiel kamiennikTrzmiel kamiennik
Trzmiel kamiennik

Systematyka

Domena:Eukarionty
Królestwo:Zwierzęta
Gromada:Owady
Rodzaj:Trzmiel
Indeks nazw polskich - gromada Owady
A B C D E F G H I J K L Ł M N O Q P R S Ś T U V W X Y Z Ż Ź