Czernidłak kołpakowaty (Coprinus comatus)

Nazywany/a też: bedłka kołpak, czubajka, kołpaczek, kołpak, sowa

fot. Alicja Mianowska, Gdańsk
Czernidlak kołpakowaty to grzyb jadalny. Nie można jednak łączyć go z alkoholem, ponieważ wykazuje wówczas działanie trujące. W Polsce jest pospolitym gatunkiem.

  1. Sezon
  2. Występowanie
  3. Wygląd
  4. Właściwości
  5. Zastosowanie
  6. Galeria zdjęć

Sezon

Czernidłak kołpakowaty występuje od kwietnia do listopada.

Czy wiesz, że...
  • Owocniki czernidłaka rozwijają się bardzo szybko, wystarczy zaledwie kilka godzin, aby powstał owocnik, wytworzyły się zarodniki i rozłożyły się stare okazy.
  • Czernidłak kołapkowaty to bardzo delikatny gatunek grzyba, który szybko się psuje. Dlatego po jego zebraniu należy od razu przystąpić do jego przygotowania - pozostawiony zaledwie na kilka godzin, rozłoży

Występowanie

Występuje na nawożonych grzybach w przydomowych ogródkach oraz w innych miejscach, które znajdują się w sąsiedztwie człowieka. Znaleźć go można również na obrzeżach dróg, na łąkach i pastwiskach oraz nad brzegami rzek. Występuje również w lasach.

Wygląd

Kapelusz jest zmienny w swoim kształcie - na początku ma kształt podłużnie cylindryczny, by później stać się dzwonkowatym. Wysokość kapelusza to około 5-10 cm, natomiast szerokość 3-6 cm. Kapelusz na początku ma barwę białą i pilśniowate łuski. Dojrzewanie owocnika sprawia, że kapelusz przybiera najpierw barwę brązową a później staje się całkowicie czarny i ulega autolizie, czyli po prostu się rozpływa.
Blaszki na początku są białe, później różowieją i przybierają barwę czerwonobrązową, a na końcu stają się czarne.

Trzon może osiągać wysokość od 10 do 20 cm i grubość od 0,8 do 2cm. Ma kształt cylindryczny i białą barwę. W dolnej części jest zgrubiały. Znajduje się na nim również przesuwający się pierścień, który później odpada.

Miąższ ma barwę białą. W kapeluszu jest kruchy i cienki, natomiast w trzonie jest bardziej włóknisty.

Zarodniki mają eliptyczno-migdałowaty kształt i czarnobrązową barwę.

Właściwości

Czernidłak kołpakowaty jest bardzo wartościowym grzybem – jest bogaty w wapń, potas, żelazo, miedź, cynk, magnez, niacynę oraz aminokwasy, w tym aminokwasy egzogenne, które do organizmu można dostarczyć jedynie przez pożywienie. Grzyb ten w formie sproszkowanej jest używany do leczenia cukrzycy, stanów zapalnych organizmu oraz dolegliwości trawiennych.

Zastosowanie

Ten grzyb jadalny ma szerokie zastosowanie w kuchni. Jest składnikiem zup i sosów, a także głównym składnikiem dań – można go przygotować w formie smażonej. Pamiętać należy jednak o tym, by do celów kulinarnych używać tylko młode kapelusze, które nie mogą posiadać żadnych śladów czernienia.
Grzyby te nie mogą być łączone z alkoholem, ponieważ wykazują wówczas trujące działanie.
się i po prostu rozpłynie.

Okres zbiorów

IIIIIIIVVVIVIIVIIIIXXXIXII
Czernidłak kołpakowaty - Alicja Mianowska, Gdańska fot. Alicja Mianowska, Gdańsk

Galeria zdjęć

Czernidłak kołpakowaty - Alicja Mianowska, GdańskaCzernidłak kołpakowaty - Alicja Mianowska, GdańskaCzernidłak. By User:Nino Barbieri (Own work (own photo)) [GFDL, CC-BY-SA-3.0 or CC BY 2.5], via Wikimedia Commons
Czernidłak kołpakowaty - Alicja Mianowska, GdańskaRozpływające się blaszki. I, Flying jacket [GFDL, CC-BY-SA-3.0 or CC BY-SA 2.5-2.0-1.0], via Wikimedia Commons
Indeks nazw
A B C D E F G H I J K L Ł M N O Q P R S Ś T U V W X Y Z Ż Ź
Pasaż zakupowy