Winogrona owoce - właściwości, witaminy i wartości odżywcze winogron

Zaczniemy od banalnego stwierdzenia: winogrona nie tylko ładnie wyglądają i dobrze smakują, ale są przede wszystkim zdrowe, więc warto je jeść. Na co dzień być może spożywamy więcej produkowanych z nich przetworów: wina, oleju z pestek, octu, świeżych soków czy rodzynek. A do naszego menu powinniśmy włączyć w pierwszej kolejności świeże owoce. Winogrona obowiązkowo zjadane wraz z pestkami i skórką!



Fot. Michael Pardo [CC0 1.0 ], Flickr.comFot. Michael Pardo [CC0 1.0 ], Flickr.com
  1. Winorośl: garść faktów historycznych
  2. Owoce winorośli: jeść białe czy czerwone?
  3. Winogrona: co zawierają?
  4. Francuski paradoks – wino staje się zdrowe
  5. Olej z pestek winogron – do smażenia i… do domowego SPA
  6. Uwaga! Winogrona nie dla czworonogów
  7. Z czym to się je? Szaszłyki drobiowo-warzywno-owocowe


Winorośl: garść faktów historycznych

Winogrona to jagody winorośli, rośliny znanej ludzkości od czasów najdawniejszych. Najstarsze ślady świadczące o wytwarzaniu wina pochodzą z okresu około 7000 lat p.n.e. Natomiast pierwsze dowody na zorganizowaną uprawę winorośli znaleziono u Sumerów i Egipcjan. Kiedy kultura winiarska dotarła do Grecji, wino stało się atrybutem bogów. Stamtąd przejęli ją Rzymianie, którzy następnie rozpropagowali uprawę winorośli w innych rejonach Starego Kontynentu. O ile wino było początkowo napojem elit, to już w Rzymie było tak powszechne i demokratyczne, że zwyczajowo podawano je nawet niewolnikom.

Owoce winorośli: jeść białe czy czerwone?

W naszych sklepach kupimy przeważnie winogrona tzw. białe oraz czerwone i różowe. Jagody winorośli przybierają jednak bardziej zróżnicowane barwy, poczynając od jasnozielonej, przez różowe, bursztynowe, ciemnoczerwone, fioletowe, granatowe aż po czarne. Stąd precyzyjniej będzie, jeśli zaczniemy mówić o jasnych lub ciemnych winogronach. Pytanie zadane w śródtytule można natomiast bez zastanowienia postawić w odniesieniu do wina. Nad samą odpowiedzią również nikt długo nie będzie się zastanawiał: wino czerwone jest znacznie zdrowsze od białego, a to ze względu na pochodzące z ciemnej skórki winogron polifenole, które mają niebywale pozytywne dla ludzkiego zdrowia właściwości.

Winogrona: co zawierają?

Winogrona są bogate w białko, węglowodany, błonnik, cukry, kwasy owocowe (winowy, cytrynowy, jabłkowy) – to cenne, choć nie najcenniejsze substancje zawarte w winogronach.  Zawierają dużo witamin - witamina A, witaminy z grupy B (witamina B1, B2, B3, B6 i B9), witamina C, E i K oraz minerałów - cynk, fluor, fosfor, jod, magnez, mangan, miedź, potas, selen, sód, wapń i żelazo. Najważniejsze są związki fenolowe – flawonoidy, taniny, kwercetyna, kwasy fenolowe, galokatechiny, epigalokatechiny czy osławiony, szczególnie w kontekście spożywania wina, resweratrol. Polifenole to szeroka grupa silnych antyoksydantów, które wpływają pozytywnie na pracę układu krążenia, wzmacniają serce, odmładzają skórę, chronią przed zmianami nowotworowymi i działają antyseptycznie. Znajdziemy je czosnku, nasionach roślin strączkowych czy herbacie.
Ciemne owoce słyną z dużej ilości polifenoli. Fot. Danny Molyneux[CC BY 2.0 ], Flickr.com
Ale to właśnie ciemne owoce, a szczególnie skórki, słyną z wysokiej ich zawartości. Niewątpliwie zaś najsłynniejszym źródłem resweratrolu są winogrona i czerwone wino. Resweratrol ma szczególne właściwości. Przede wszystkim zapobiega tworzeniu się blaszek miażdżycowych i zamykaniu tym samym światła naczyń krwionośnych. Działa ochronnie, przeciwzapalnie i antyoksydacyjnie, wpływa także korzystnie na zdrowie cukrzyków, regulując poziom glukozy we krwi. Silne działanie polifenoli na nasz organizm umożliwia jednak przede wszystkim picie czerwonego wina, które jest skondensowanym źródłem tych związków. Zaledwie kieliszek zapewni nam ich o wiele więcej, niż jakiekolwiek warzywa, owoce czy wino białe.

Samych winogron nie powinny w nadmiarze konsumować osoby odchudzające się. 100 gramów winogron równa się bowiem około 70 kcal, co nie jest wcale małą liczbą. Jeśli dodatkowo weźmiemy pod uwagę fakt, że winogrona mają wysoki indeks glikemiczny, to już wiemy, że nie powinny być one częstym produktem w naszym menu, gdy chcemy zgubić nadmiar kilogramów.

Francuski paradoks – wino staje się zdrowe

Zarówno wielbiciele wina, jak i zwolennicy zdrowego odżywiania musieli słyszeć o terminie „french paradox”. Pojęcie to zostało ukute przez naukowca nazwiskiem Serge Renaud, który w latach 90. wyjaśniał w mediach amerykańskich, jak to się dzieje, że umieralność Francuzów na choroby układu krążenia jest o wiele niższa, niż u Amerykanów czy Brytyjczyków, choć spożywają oni równie duże ilości kwasów tłuszczowych, co powyżsi.

Według badacza, jego rodacy zawdzięczają to częstemu spożyciu czerwonego wina, a tym samym regularnemu dostarczaniu organizmowi wspomnianych już związków fenolowych, a głównie resweratrolu. W tym przełomowym momencie czerwone wino na stałe wkroczyło w kanony zdrowego żywienia i zostało przebadane na chyba wszystkie możliwe sposoby.

Ludzkość wzięła sobie do serca wyniki tych badań i zaczęła pić wino coraz chętniej. Pamiętajmy jednak, że Renaud odnosił się jedynie do umiarkowanego stosowania wina w diecie. 200-400 ml etanolu dziennie to dawka, która nawet na dłuższą metę nie powinna zaszkodzić zdrowemu człowiekowi. 
Fot. david pacey [CC BY 2.0 ], Flickr.com

Olej z pestek winogron – do smażenia i… do domowego SPA

Kolejnym cenionym produktem otrzymywanym z winorośli jest olej z pestek winogron – bogaty w witaminę E i dobroczynne kwasy tłuszczowe, zwłaszcza kwas linolowy. Ma oprócz tego jeszcze parę interesujących właściwości. Mianowicie, może być z powodzeniem używany do smażenia, ponieważ nie dość, że nie zmienia znacząco smaku potraw, to ma wysoką temperaturę dymienia.

Olej ten jest coraz częściej wykorzystywany do pielęgnacji. Jeśli lubimy kosmetyki domowej roboty, pewnie przypadnie nam on do gustu bardziej, niż oliwa czy inny olej, bo ma wyjątkowo ładny, lekko orzechowy zapach.

Uwaga! Winogrona nie dla czworonogów

Wracając do tematu samych winogron, warto wspomnieć, że choć niesamowicie zdrowe dla ludzi, stanowią truciznę dla naszych domowych czworonogów. Szkodliwe są dla nich szczególnie pestki. Nie powinniśmy pozwalać na to, aby psy podjadały nam świeże winogrona i rodzynki.

Z czym to się je? Szaszłyki drobiowo-warzywno-owocowe

Winogrona nieodłącznie towarzyszą kolacjom, na które składa się zimna płyta lub deska serów. Z tymi ostatnimi smakują wyjątkowo dobrze, zwłaszcza jeśli do posiłku podawane jest też wytrawne czerwone wino. Są sprawdzonym dodatkiem do sałatek owocowych, warzywnych i mieszanych.

Godne polecenia są również szaszłyki, które przygotujemy z:

Składniki:

Przygotowanie:
Kurczaka kroimy w równej wielkości kawałki i marynujemy w dowolny sposób. Pozostałe składniki również kroimy, winogrona i pieczarki dzielimy na pół. Następnie umieszczamy wszystko naprzemiennie na szpikulcu i pieczemy lub grillujemy. Możemy dodatkowo przygotować smaczne dipy.
Smacznego!
Elżbieta Gwóźdź

Bibliografia

  1. M. Stępień, P. Bogdański, J. Suliburska, A. Jabłecka, D. Pupek-Musialik; “Wpływ resweratrolu na cukrzycę i choroby sercowo-naczyniowe ”; „Forum Zaburzeń Metabolicznych”, 2012, tom 3, nr 4;
  2. Maciej Gawlik, Agata Ogórka,; “Wino a zdrowie. Francuski paradoks”; „Magazyn wino” nr 32, 2/200;
  3. University of Missouri; “Grapes: A Brief History”; data dostępu: 2019-05-11
  4. Jean-Frédéric Terral i in.; “Evolution and history of grapevine (Vitis vinifera) under domestication: new morphometric perspectives to understand seed domestication syndrome and reveal origins of ancient European cultivars”; data dostępu: 2019-05-11
  5. Melissa Groves; “Top 12 Health Benefits of Eating Grapes”; data dostępu: 2019-05-11
  6. Jessie Szalay; “Grapes: Health Benefits & Nutrition Facts”; data dostępu: 2019-05-11
  7. John M. Pezzuto i in., The Journal of Nutrition; “Unraveling the Relationship between Grapes and Health”; data dostępu: 2019-05-11
Ocena (4.8) Oceń:

Pasaż zakupowyprzejdź do pasażu pasaż

Ogłoszenia - ekologia.pl
Pasaż zakupowy