Krokusy kwiaty – sadzenie, uprawa i pielęgnacja krokusów

Zwane również szafranami, krokusy z naszych ogródków są w rzeczywistości kuzynami szafranu (Crocus sativus) – kwiatu, z którego produkuje się najdroższą przyprawę świata! Spośród 80 gatunków krokusów, zaliczanych do rodziny kosaćcowatych, aż czternaście nadaje się do uprawy i zdobi rabaty nie tylko wiosną, ale także jesienią!



Zagon pełen fioletowych krokusów; źródło: pixabay.com Zagon pełen fioletowych krokusów; źródło: pixabay.com

Krokusy wywodzą się z Alp oraz obszarów południowej Europy, z basenem Morza Śródziemnego włącznie. To jednak gatunek alpejski, Crocus vernus, uważany jest za bezpośredniego przodka krokusów wiosennych, które dziś zdobią przydomowe ogrody.

Wspomniany już szlachetny szafran był uprawiany przez ludzi ponad 3 tysiące lat temu, a jego podobizny można podziwiać m.in. na minojskich malowidłach ściennych datowanych na okres 1500 – 1100 lat przed naszą erą. Już bowiem dla starożytnych Greków przywożony na statkach handlowych aromatyczny żółty proszek pozyskany z wysuszonych słupków kwiatowych był synonimem luksusu i wzniosłości. Nic dziwnego, że nawet w mitologii znalazło się miejsce dla młodzieńca zwanego Krokosem, który zaczarowany został w kwiat przez nimfę, znudzoną jego miłosnymi zalotami. Imponująca żółta korona kwiatowa krokusa ma być symbolem niegasnącej pasji nieszczęśnika.

Krokusy zaliczane są do roślin cebulowych, choć tak naprawdę wyrastają z tzw. bulwocebuli – kulistej części podziemnej, nie przekraczającej 2 cm w średnicy. To z niej w okresie wegetacji pączkują kwiaty, najczęściej żółte i fioletowe, które dopiero po przekwitnięciu otaczane są przez ciemnozielone, trawiaste liście. Same kwiatostany są relatywnie duże, jak na niską wysokość rośliny (5-20 cm), i mają kielichowaty kształt oraz słodki, miodowy zapach. Po rozwinięciu pośrodku płatków widać wydatne żółte pręciki, przy czym na noc, kwiat zawsze zamyka się z powrotem w pąk.

Krokusy - wymagania glebowe

Krokusom należy się w ogrodzie słoneczne lub przynajmniej częściowo słoneczne stanowisko. To nie tylko bowiem miejsce, gdzie najszybciej taje zimowy śnieg, ale także idealne środowisko, aby zasilić cebulki energią do wczesnego wzrostu. Ziemia powinna być dobrze przepuszczalna, nie gliniasta, najlepiej o neutralnym poziomie kwaśności od 6.0 do 7.0 pH. Rabatę pod krokusy warto wzbogacić organicznym kompostem, który dostarczy cebulkom niezbędnych składników odżywczych już zaraz po posadzeniu. Zbyt ciężką glebę można również przemieszać z piaskiem i torfem.
Krokus wielkokwiatowy „Jeanne d’Arc”; źródło: pixabay.com
Krokus wielkokwiatowy „Jeanne d’Arc”; źródło: pixabay.com
Sadzenie i uprawa krokusów

Najpopularniejsze krokusy wiosenne, które pojawiają się w ogródkach, gdy tylko śnieg zacznie lekko odtajać, sadzi się tradycyjnie na jesień – wraz z tulipanami. Wrzesień jest pod tym względem optymalny, gdyż pozostawia sporo czasu na ukorzenienie, zanim nastaną przymrozki.
Odmiany jesienne sadzimy wraz z końcem lata, w sierpniu, a po upływie 4-6 tygodni możemy spodziewać się zakwitnięcia. Cebulki umieszczamy w ziemi w pojedynczych otworach wydrążonych kołkiem – na głębokości 10 cm i w odległościach 7-8 cm między pojedynczymi kwiatami. Idealnie jest sadzić krokusy w skupiskach po 3-9 cebulek.

Krokusy kwitną zwykle około trzech tygodni, a po tym czasie najbardziej wydatne jest ich listowie, które może utrzymywać się nawet do 2 miesięcy. Jest ono bardzo ważne z punktu widzenia rozwoju i zdrowia cebulki, więc nie należy go ścinać, nim naturalnie nie uschnie. To bardzo ważna wiadomość dla wszystkich sadzących krokusy w trawniku – z koszeniem trawy należy się wstrzymać.

Podlewanie i nawożenie krokusów

Krokusy należy przede wszystkim podlać obficie zaraz po posadzeniu. W późniejszym okresie należy dbać, aby ziemia była nieustannie wilgotna. Od momentu pojawienia się pierwszych pąków po cały okres utrzymywania się zielonego listowia, rabatę z krokusami warto regularnie podlewać raz w tygodniu. Unikajmy jednak nadmiernego zalewania, które grozi gniciem cebulek.

Silne nawożenie nie jest wskazane, ale eksperci polecają, aby każdej jesieni wysypać na zagon z krokusami mączkę kostną lub nawóz typu NPK, tak, aby na czas zimy cebulki miały dostateczną podaż substancji odżywczych.
Krokusy odmiany “Golden Yellow”; źródło: pixabay.com
Rozmnażanie krokusów

Krokusy mają zdolność spontanicznego rozmnażania się przez bulwy rozrastające się w ziemi. Zasadniczo nie trzeba w ten proces w żaden sposób ingerować, podziwiając raczej rozrzutność matki natury. Zdarza się jednak, że wraz z upływem czasu duże skupiska krokusów robią się bardzo zagęszczone i kwitnienie jest wyraźnie uboższe.
W tym przypadku poleca się wykopać bulwy zaraz po przekwitnięciu i delikatnie rozdzielić zrośnięte grupy na mniejsze części. Następnie część z nich można zasadzić z powrotem w tym samym miejscu – z zachowaniem 15-centymetrowych odstępów, a resztę można wykorzystać do ozdobienia innych części ogrodu.

Uzyskane tą drogą bulwy można również zasadzić w doniczkach, w ziemi wzbogaconej kompostem. Jeśli uda nam się uniknąć nadmiaru podlewania, taka uprawa może być wdzięczną ozdobą parapetów czy balkonu. Krokusy doniczkowe można również pędzić w okresie od grudnia do marca, pamiętając, aby bulwy wystawały nieco ponad powierzchnię ziemi.

Ochrona krokusów

Krokusy to kwiaty odporne na mrozy, które zredukowane do postaci bulwy mogą przetrwać na rabacie bez żadnego uszczerbku przez całą zimę. Nieco bardziej wrażliwe są odmiany jesienne, które warto późną jesienią przykryć warstwą kory. Mulczowanie to usuwamy na wiosnę.

Największym niebezpieczeństwem dla krokusów są większe szkodnikimyszy, wiewiórki i karczowniki z wielkim apetytem wgryzają się w bulwy, prowadząc do ich zniszczenia. Przeciwdziałać temu można bądź umieszczając każdą pojedynczą bulwę w drucianym koszyczku – co może ograniczać ich rozmnażanie – bądź też fizycznie odstraszając zwierzęta.

Jeśli chodzi o choroby, to najczęściej atakują one bulwy przetrzymywane w złych warunkach – czy to przed posadzeniem, czy po wykopaniu – należy więc zwracać szczególną uwagę na suchość i ciemność pomieszczenia.
Krokusy wiosenne w pączkach; źródło: pixabay.com
Krokusy w domu i ogrodzie

Krokusy mogą pełnić wiele funkcji w ogrodzie, ale najlepiej wyglądają w postaci imitującej naturalne skupiska. Fantastycznie wygląda zwłaszcza wiosenny trawnik przetkany kolorowymi kwiatami, choć niewygodą tego rozwiązania są ograniczenia w koszeniu trawy.
Przede wszystkim jednak krokusy sadzi się w skupiskach pod drzewami i na okraju rabat, gdzie są wspaniałym kolorowym akcentem w dobie, gdy ogród jest jeszcze dość szary i ponury. Bardzo popularne jest również sadzenie krokusów w ogrodzie skalnym oraz na zboczach porośniętych przez rozchodniki czy pnącza. Nie przeszkadza im w ogóle towarzystwo innych roślin, więc można wykorzystywać je do wiosennych kompozycji z przebiśniegami, szafirkami czy żonkilami. Przezorni ogrodnicy chętnie skrywają bulwy krokusów w niższych partiach zagonów, pomiędzy roślinami, które później budzą się do życia i mogą zakryć stopniowo żółknące liście.

Klasyczne krokusy wiosenne najpiękniej prezentują się w wersji wielkokwiatowej i mogą przyjmować nie tylko żółtą i fioletową barwę, ale także białą („Jeanne d’Arc”), jasno-fioletową („Flower Record”) czy niebieską. Bardzo ciekawie prezentują się również odmiany o płatkach pokrytych delikatnymi paskami ( „King of Stripes” oraz „Pickwic”), jak również kwiaty dwubarwne, takie jak białe „Bowles White” z żółtymi nasadami czy nawet trójkolorowe („Tricolor Crocus”). Ciekawostką ogrodniczą jest również holenderski gatunek Crocus flavus o niezwykle dużych, soczyście żółtych kielichach.

Biorąc pod uwagę fakt, jak łatwa i samo rozprzestrzeniająca się jest uprawa krokusów, można śmiało te wiosenno-jesienne kwiaty polecić do każdego przydomowego ogródka.
Agata Pavlinec

Bibliografia

https://www.britannica.com/plant/Crocus
https://www.cs.mcgill.ca/~rwest/wikispeedia/wpcd/wp/h/History_of_saffron.htm
https://www.longfield-gardens.com/article/All-About-Crocus
https://www.thespruce.com/planting-and-caring-for-crocus-1402246
https://www.almanac.com/plant/crocuses

Ocena (5.0) Oceń:

Pasaż zakupowyprzejdź do pasażu pasaż

Ogłoszenia - ekologia.pl
Pasaż zakupowy