SZAKAL CZAPRAKOWY. Ssak. Zwierzę - szakal czaprakowy
Ekologia.pl Wiedza Atlas zwierząt Strunowce Kręgowce Ssaki Drapieżne Psowate Canis Szakal czaprakowy
Indeks nazw
Szukaj lub wybierz według alfabetu
A B C D E F G H I J K L Ł M N O P Q R S Ś T U V W X Y Z Ź Ż

Szakal czaprakowy (Canis mesomelas)

Szakal czaprakowy, fot. shutterstock
Spis treści
Biologia

Szakal czaprakowy to jeden z 3 gatunków szakali występujących w Afryce (jeden z nich, szakal złocisty, występuje również w Europie i Azji). Występuje na dwóch izolowanych od siebie obszarach w Afryce – obie te populacje są traktowane jako odrębne podgatunki. Szakal czaprakowy jest lokalnie tępiony – przez hodowców owiec jest traktowany jako szkodnik, bywa również wektorem wścieklizny. Wydaje się jednak, że tępienie przez człowieka nie powoduje na dłuższą metę spadku liczebności szakala czaprakowego – jest to zwierzę bardzo inteligentne i szybko adaptujące się do nowych warunków. Z tego powodu na Czerwonej Liście Gatunków Zagrożonych IUCN szakal czaprakowy otrzymał najniższą kategorię LC (gatunek najmniejszej troski).

Wygląd

Szakal czaprakowy ma budowę ciała charakterystyczną dla psowatych, przypominając nieco lisa na wyższych nogach. Waży pomiędzy 7 14 kilogramów, wysokość w kłębie około 40 centymetrów – szakal czaprakowy jest więc rozmiarów średniej wielkości psa. Kolor sierści waha się od brązowoszarego po rude, z dobrze widocznym trójkątem czarnoszarego futra sięgającym od karku do ogona, stopniowo zwężającym się w stronę tyłu ciała. Uszy są duże i trójkątne, ogon jest ciemno zakończony (u szakala pręgowanego, z którym można go z oddali pomylić, koniec ogona jest biały). Samce szakala czaprakowego są większe i cięższe od samic.

Występowanie

Szakal czaprakowy występuje w dwóch oddalonych od siebie obszarach w Afryce. Podgatunek nominatywny (Canis mesomelas mesomelas) występuje w Afryce Południowej, najdalej na północ sięgając do Angoli i Mozambiku. Drugi podgatunek (Canis mesomelas schmidti) występuje ponad 1000 kilometrów na północ, w północno-wschodniej części kontynentu (od Somalii do Tanzanii).

Tryb życia

Szakal czaprakowy jest gatunkiem oportunistycznym, który może być aktywny zarówno w dzień, jak i w nocy. Zasiedla przede wszystkim siedliska otwarte – półpustynie, sawanny, stepy, a także krajobraz rolniczy. Jeśli szakal czaprakowy występuje razem z szakalem pręgowanym, to szakal czaprakowy zajmuje tereny bardziej otwarte, a szakal pręgowany – zadrzewione. Szakal czaprakowy jest zwierzęciem monogamicznym – dobrane pary przebywają ze sobą przez całe życie, wspólnie zajmując i broniąc terytorium (o zmiennej powierzchni; od kilku do kilkudziesięciu kilometrów kwadratowych, co zależy m.in. od zasobności siedliska w pokarm). Młode osobniki często wędrują w poszukiwaniu wolnych terytoriów, mogą się przy tym łączyć w grupy. Osobniki samotne mają większe terytoria – patrolowanie większego obszaru zwiększa szanse spotkania potencjalnego partnera.

Odżywianie

Szakal czaprakowy jest przede wszystkim drapieżnikiem, ale jego dieta jest bardzo zróżnicowana – potrafi korzystać ze wszystkich zasobów, jakie w danej chwili są dostępne. Szakale czaprakowe polują więc na gryzonie i inne drobne ssaki oraz na ptaki, mogą też polować na młode zwierzęta kopytne (np. gazele). Zjadają też padlinę i inne resztki (np. łożyska pozostałe po porodzie u antylop). Jeśli żyją na terenach rolniczych, mogą być zagrożeniem np. dla nowo narodzonych owiec i kóz. Nie gardzą również owadami, zjadają też owoce oraz poszukują pożywienia przy śmietniskach. Mogą polować grupowo (np. para rodzicielska i dorastające szczenięta), mogą wtedy dopaść znacznie większą ofiarę niż przy polowaniu w pojedynkę.

Rozmnażanie i rozwój

Szakal czaprakowy jest jednym z nielicznych ssaków, u których partnerzy dobierają się na całe życie. Okres rozrodczy u tego gatunku może trwać od maja do sierpnia, i wtedy oboje partnerów przebywa praktycznie cały czas razem. Ciąża trwa 60-65 dni; młode rodzą się w norze (często zajmowane są porzucone nory mrównika). Nory mrównika są wybierane ze względu na bezpieczeństwo – zazwyczaj mają one cały system awaryjnych wejść i wyjść. Samica rodzi od 1 do 4 szczeniąt (zazwyczaj przeżywa od 1 do 3). Oboje rodzice zajmują się opieką i wyżywieniem szczeniąt, które usamodzielniają się po około pół roku. Dorastające młode mogą pomagać rodzicom w wychowaniu kolejnego pokolenia szczeniąt.

4.7/5 - (12 votes)
Subscribe
Powiadom o
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments