Wtorek 16.10.2018

Sikorka bogatka - opis, występowanie i zdjęcia. Ptak sikorka ciekawostki

Jest niewiele mniejsza od wróbla, ale różni się od niego bogatym ubarwieniem. Sikora bogatka, to najliczniejszy i najbardziej wszędobylski gatunek sikor zamieszkujących Polskę. Gdzie spędza zimę i czym się żywi sikora bogatka? Na te i inne pytania postaramy się odpowiedzieć w poniższym artykule.



By Author: Sławek Staszczuk (photoss [AT] hotmail.co.uk) [GFDL or CC-BY-SA-3.0], via Wikimedia CommonsBy Author: Sławek Staszczuk (photoss [AT] hotmail.co.uk) [GFDL or CC-BY-SA-3.0], via Wikimedia Commons

Jak wygląda bogatka? Sikorka bogatka nazywana także zwyczajną (łac. Parus major) jest niewiele mniejsza od wróbla − długość jej ciała mieści się w granicach 13-16 cm. Ma czarny łepek z białą plamą na policzku. Przez brzuszek koloru żółtego lub żółto-zielonego przebiega czarny krawat. Skrzydła i ogon są niebieskawe. Nie ma wyraźnego dymorfizmu płciowego – samca od samiczki odróżnia dłuższy i szerszy krawat.

Ojczyzna bogatki

Sikorka bogatka występuje na terenie prawie całej  Europy (za wyjątkiem północy), a także w północno-zachodniej Afryce i w umiarkowanych regionach Azji. Sikorka pospolicie i licznie zamieszkuje Polskę, zasiedlając lasy, parki, skwery i ogrody. Część bogatek zimuje w naszym kraju – niektóre decydują się odlecieć dalej, w cieplejsze rejony Europy. Do naszego kraju dolatują bogatki z zimnej północy i wschodu.

Życie rodzinne bogatki

Okres lęgowy u sikorek bogatek rozpoczyna się w marcu i kwietniu – wtedy ptaki tworzą monogamiczne „małżeństwa” i zaczynają szukać wygodnych miejsc na gniazdo. Bogatka jest bardzo elastyczna jeżeli chodzi o miejsca gniazdowania – gnieździ się w dziuplach, budkach lęgowych, a także w słupkach ogrodzenia czy szczelinach budynków. Sikory bogatki wyprowadzają dwa lęgi w roku. Samica składa 4-16 białych jaj pokrytych rdzawymi plamami, z których po ok. 14 dniach wykluwają się młode. Po wykluciu pisklęta dosyć szybko się usamodzielniają i po około trzech tygodniach wylatują z gniazda. Jednak do tego momentu potrzebują intensywnej opieki – zarówno samiec, jaki i samica na zmianę karmią żarłoczne pisklęta.
Pisklęta bogatki w gnieździe, By Arnstein Rønning (Own work) [GFDL or CC-BY-SA-3.0], via Wikimedia Commons
By Paweł Kuźniar (Jojo_1, Jojo) (Own work) [GFDL, CC-BY-SA-3.0 or CC-BY-SA-2.5-2.0-1.0], via Wikimedia Commons


Co je sikorka bogatka?

Sikora bogatka w ciągu dnia jest w stanie zjeść tyle, ile sama waży. Wiosną i latem sikorki polują na owady, jaja, larwy lub poczwarki owadów. Według szacunków w ciągu jednego sezonu rodzina bogatek (dorosłe i potomstwo) są w stanie zjeść około 75 kg owadów.

Późną jesienią i zimą o pokarm trudniej, dlatego w tym okresie bogatki często odwiedzają karmniki i bardzo chętnie korzystają z nasion słonecznika, rozłupanych orzechów, ziaren pszenicy, prosa czy owsa, które zapewniają im dużo energii. Sikory przyciąga także wywieszona za oknem słonina. W ramach dokarmiania można sikorkom wywiesić również tzw. kule tłuszczowe, które stanowią mieszankę łoju oraz nasion i owoców. Ornitolodzy szacują, że w okresie zimowym sikora spędza 3/4 czasu na żerowaniu.

„Podczas krótkich zimowych dni ptaki muszą zgromadzić optymalną ilość zapasów w formie podskórnego tłuszczu, który pozwoli im na przetrwania długiej i mroźnej nocy. Dlatego też pokarm zawierający tłuszcz – zarówno roślinny, jak i zwierzęcy – jest przez nie wysoko ceniony. Decydując się na wywieszenie słoniny musimy pamiętać, żeby robić tylko przy ujemnych temperaturach i najlepiej w zacienionym miejscu. Na cieple lub w słońcu zawieszony kawałek szybko zjełczeje i stanie się dla ptaków szkodliwy. Nawet w prawidłowych warunkach słoninę powinniśmy zmieniać co około 2 tygodnie.” – mówi w wywiadzie dla Ekologia.pl Antoni Marczewski z Ogólnopolskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków.
Sikorka bogatka
By Michal.sfinks at Polish Wikipedia (Own work) [GFDL, CC-BY-SA-3.0 or Public domain], via Wikimedia Commons


Ciekawostki o sikorkach

Sikorka bogatka ma bardzo bogate życie towarzyskie, nie boi się ludzi – zdarza się, że je pokarm prosto z rąk spacerowiczów. Sikory na czas zimy łączą się w stada z innymi gatunkami − można ją spotkać w stadkach razem z raniuszkami, pełzaczami, wróbla czy innymi sikorkami. „W takiej grupie łatwiej przeżyć zimę. Jeśli jeden ptak znajdzie pokarm, pożywi się przy nim i reszta ptasiego drobiazgu.”– czytamy na stronie Ogólnopolskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków.

Sikorki to także bardzo mądre ptaki, które są w stanie uczyć się od siebie nawzajem poprzez naśladownictwo. Dowód? „W latach 40. XX w. pojedyncze osobniki nauczyły się otwierać dostarczane pod drzwi butelki z mlekiem i spijać tworzącą się na wierzchu śmietankę. Wkrótce potem, w podobny sposób zaczęły postępować ptaki w coraz to nowych miejscach, aż w końcu wszystkie bogatki na Wyspach Brytyjskich doszły do wprawy w tym złodziejskim procederze. Zdarzało się nawet, że ptaki nauczyły się kojarzyć mleczarza z dostawą jedzenia i kiedy tylko wykonał swój codzienny obowiązek, przystępowały do dzieła.” – opisuje Antoni Marczewski.
Bogatki na słoninie. By No machine-readable author provided. Akumiszcza assumed (based on copyright claims). [CC BY 3.0 or GFDL], via Wikimedia Commons


Krwiożercze bogatki

Te słodkie ptaszki mają też swoje mroczne oblicze. Sikorki poza słonecznikiem i orzeszkami, gustują w zwierzętach kręgowych. Gdy brakuje im zwykłego pożywienia, czyli gąsienic lub pająków, ptaki te nie pogardzą też latającymi ssakami.

W 1996 r. w węgierskiej jaskini w Górach naukowcy nagrali przypadki zjadania przez sikory nietoperzy z rodzaju Pipistrellus. Wielokrotnie obserwowano, jak bogatki karmią się padliną pozostawioną przez wilki czy rysie.

Sikorek śpiew

Sikorka bogatka wyróżnia się spośród innych ptaków wyjątkowo bogatym repertuarem głosów. Najbardziej charakterystyczny jest śpiew samca – wiosną, ale także przy ładnej zimowej pogodzie można usłyszeć donośne „cicibej cicibej” lub „si si trn”.


Ekologia.pl

Bibliografia

„Ptaki w Polsce” Andrzej G. Kruszewicz, wydawnictwo MULTICO
http://www.otopjunior.org.pl/pl/nowosci/ptak_miesiaca/sikory_ptaki_listopada
http://mojeptaki.info/archives/2353
http://ptaki.ovh.org/bogatka.html
http://wyborcza.pl/piatekekstra/1,131852,13523303,Atak_krwiozerczych_sikorek.html

Ocena (4.1) Oceń:

Pasaż zakupowyprzejdź do pasażu pasaż

Ogłoszenia - ekologia.pl
Pasaż zakupowy