Chomik – rasy, pokarm i zabawki dla chomika. Jaka klatka dla chomika?

Chomiki są zdecydowanie najpopularniejszymi z gryzoni hodowanych w domu. Zabawne do obserwowania, małe i rozkoszne, nie wymagają dużo pracy ani wydatków ze strony właściciela i nie są przesadnie głośne. Błędem jest jednak myślenie, że chomik jest po prostu zabawką czy dekoracją salonu. Dowiedz się dla kogo odpowiedni jest to zwierzak i jak się nim najlepiej opiekować.



Złoty chomik syryjski. Źródło: shutterstockZłoty chomik syryjski. Źródło: shutterstock
  1. Rasy chomików
  2. Pochodzenie chomików
  3. Jak dobrać klatkę dla chomika?
  4. Pokarm dla chomika
  5. Jakie zabawki dla chomika?
  6. Najczęstsze choroby chomików
  7. Czy chomik jest odpowiedni dla dzieci?

Rasy chomików


W domowej hodowli spotyka się pięć głównych ras chomików. Najpopularniejszą są prawdopodobnie chomiki syryjskie (Mesocricetus auratus), stosunkowo duże i dożywające 3 lat. Mierzą nawet ponad 15 cm, przy czym samce są wyraźnie większe i cięższe od samiczek. Hodowcy cenią sobie rozmaite ubarwienie krótkiej sierści – poszczególne odmiany mogą być złote, kremowe, czarne, cynamonowe, popielate, a nawet biało-szare. Niektóre mają wręcz długą i satynową sierść. Chomik syryjski jest dobrym kompanem, gdyż jest z usposobienia pogodny i chętnie nawiązuje kontakt z człowiekiem.

Jeszcze bardziej towarzyskie są chomiki dżungarskie, oficjalnie zaliczane do innego rodzaju zoologicznego i poprawnie zwane chomicznikami dżungarskimi (Phodopus sungorus). Wyraźnie mniejsze, bo osiągające zaledwie 9 cm długości i ważące do 40 g, są najczęściej jasnoszare z jasną pręgą na brzuchu. Można jednak również spotkać osobniki perłowe, czarne czy nawet całkiem białe. Bardzo delikatne i kruche, uwielbiają towarzystwo, a dożywają ok. 1,5 roku.

Stosunkowo niewielkie są również chomiki chińskie (Cricetulus griseus), pod względem fizjologii podobne raczej chomikom syryjskim. Największe z karłowatych, dorastają do 10-11 cm, ale są też wyjątkowo smukłe. Na grzbiecie miewają często ciemną pręgę, a sierść za młodu bywa szarawa, po czym przechodzi w brązową. Ta rasa posiada najdłuższe ogony wśród domowych chomików, a w dobrych warunkach potrafi dożyć nawet 4 lat.

Najmniejszym z hodowanych w domu chomików jest chomik Roborowskiego (Phodopus roborovskii), zwany również malutkim, który osiąga zaledwie 5-9 cm długości. Z reguły ma piaskową sierść bez żadnych pręg, a jego charakterystycznym atrybutem jest zwinność. Ponadto w sklepach zoologicznych znajdziemy też chomiki Campbella (Phodopus campbelli), zwane mandżurskimi, średnio duże, ale pełne życiowej energii. Niestety, dożywają one zwykle zaledwie 1,5 roku.

Pochodzenie chomików


Choć trudno to sobie wyobrazić patrząc na delikatne stworzonka w klatce, chomiki z powodzeniem radzą sobie w naturalnych środowisku. Wyróżnia się ich nawet 300 gatunków, przy czym są typowe dla obszaru Eurazji. Jak się łatwo domyśleć, chomik syryjski pochodzi oczywiście z Syrii. W 1930 r. archeolog Israel Aharoni natknął się przypadkiem na gniazdo z 12 małymi gryzoniami i przetransportował je na Uniwersytet w Jerozolimie. Hodowla w laboratorium okazała się wielkim sukcesem i w przeciągu 10 lat chomiki syryjskie eksportowane były już na zachód Europy i do Stanów Zjednoczonych jako zwierzaki domowe. Co ciekawe, od tamtego czasu chomiki syryjskie widziano w stanie dzikim zaledwie kilka razy, więc możliwe jest, że gdyby nie wyprawa Aharoniego nie mielibyśmy dziś w domach tych sympatycznych gryzoni.

Chomik dżungarski natomiast pochodzi z surowego klimatu syberyjskiej tundry i po raz pierwszy opisany został rosyjskiego badacza Simona Pallasa, znanego ornitologa i geologa. Rasa zmienia na zimę ubarwienie sierści po to, aby lepiej ukryć się w zaśnieżonym terenie.

Sporo dzikich gatunków chomików zamieszkuje również Europę – niestety, z obserwacji wynika, że ich populację stanowczo ogranicza dominacja kukurydzy na polach, utrata naturalnych siedlisk oraz szerokie zastosowanie pestycydów.

Chomik dżungarski. Źródło: shutterstock

Jak dobrać klatkę dla chomika?


Chomiki hoduje się w klatkach, które choć nie zajmują przesadnie dużo miejsca, wcale nie powinny być bardzo małe. Zbyt ograniczona przestrzeń jest dla tych ruchliwych gryzoni wysoce niewskazana. Ogólnie przyjmuje się, że chomiki karłowate powinny mieć klatkę o minimalnych wymiarach 60 x 40 cm, zaś większe rasy minimum 80 x 40 cm. Wysokość nie jest przy tym tak istotną jak powierzchnia podłogi – jeśli masz miejsce, śmiało wybieraj jak największą.

Hodowla chomików w akwariach, mimo że praktykowana, wcale nie jest korzystna dla gryzoni. Pełne szkło znacznie ogranicza cyrkulację powietrza, limituje zwierzątku kontakt z domownikami i uniemożliwia wspinanie się po ściankach. Najlepszym wyborem są klatki metalowe o stosunkowo wąskich odstępach między prętami – maksymalnie 1 cm. Ustawiamy je w miejscu osłoniętym od bezpośredniego słońca i przeciągu, ale też nie przesadnie ciemnym.

Na dnie klatki należy wysypać wyściółkę w postaci u grubo ciosanych trocin z drzew iglastych. Warstwa ponad 10-centymetrowa jest zdecydowanie wskazana, ponieważ chomiki kochają się zakopywać. Do niezbędnego wyposażenia klatki należy oczywiście poidełko oraz miska na pokarm, idealnie ceramiczna.

Pokarm dla chomika


Kwestia żywienia chomika nie jest przesadnie skomplikowana – spora część strawy może pochodzić z naszej rodzinnej spiżarni. W środowisku naturalnym te sympatyczne gryzonie żywią się głównie ziarnami zbóż, owocami, orzechami, warzywami, a czasem i mięsem (owady, padlina). W domowej hodowli podstawą diety powinna być specjalnie dobrana mieszanka nasion, która gwarantuje odpowiedni poziom białka (12-24%) oraz tłuszczu (3-6%). Nieco więcej białka podaje się młodym i ciężarnym samiczkom.

W misce chomika zawsze powinno znajdować się trochę nasion. Dodatkowo dzienny jadłospis warto uzupełniać o świeże pokarmy roślinne, zwłaszcza liście, trawy, kawałki owoców i warzyw. Niewskazane są jednak cebula, kapusta, por, szpinak, surowe ziemniaki, kukurydza, cytrusy, awokado, a także żołędzie. Wielu ekspertów poleca natomiast podsypywanie od czasu do czasu do klatki nasion słonecznika lub dyni. Możesz też zaserwować swojemu pupilowi resztki z obiadu – gotowany makaron, ryż czy chleb to cenne przysmaki, o ile nie są mocno posolone. Od czasu do czasu wskazane jest podawanie kawałka kurczaka lub ryby, a w miarę możliwości dietę można również wzbogacić o dostępne w sklepach zoologicznych larwy czy koniki polne.

Na koniec warto podkreślić kluczową dla chomika konieczność stałego dostępu do świeżej, niezmineralizowanej wody!
Tabela przedstawiająca najważniejsze fakty o chomikach; opracowanie własne

Jakie zabawki dla chomika?


Mały gryzoń większość swojego czasu spędza w klatce i warto mu to „więzienie” uatrakcyjnić. Podstawowe wyposażenie to domek, który zwykle pełni rolę toalety, piaskownica wypełniona piaskiem służąca czyszczeniu futerka oraz kołowrotek, w którym chomik będzie mógł się wybiegać. Ten ostatni powinien być plastikowy, bez szczebelków, i odpowiednio duży. Poza tym w sklepach zoologicznych znajdziemy dedykowane chomikom tunele, hamaki, mostki, a nawet ścianki wspinaczkowe. Wszystkie one urozmaicą życie pupilowi, a kto ma dryg do majsterkowania czy stolarki może niektóre zabawki wykonać samodzielnie. Generalnie chodzi o to, żeby zwierzątko miało jak najwięcej bodźców do gimnastyki.

Najczęstsze choroby chomików


Niestety, chomiki czasem dotykają choroby, które przy braku leczenia mogą skrócić ich życie. Za szczególnie niebezpieczną uważa się chorobę mokrego ogona o pochodzeniu bakteryjnym, która często towarzyszy sytuacjom stresowym. Jej głównym objawem jest silna biegunka, a jedynym skutecznym lekiem są przepisane przez weterynarza antybiotyki. Drobne gryzonie dość często cierpią również na infekcje dróg moczowych, które mogą być spowodowane nieprawidłową dietą bądź nadmiernym chłodem. Leczy się je również antybiotykami, podobnie jak choroby oczu objawiające się mrużeniem i ropieniem.

Chomik zapaść może również na nużycę, czyli pasożytniczą chorobą wywołana nużeńcem. Objawia się ona łysymi plackami najpierw na głowie, a potem na reszcie ciała. Jeśli zapalona wydaje się skóra na pyszczku i wokół narządów płciowych, to z kolei może być oznaką grzybicy. Obie infekcje wymagają wizyty u weterynarza i podania stosownych leków.

Uwaga: Z punktu widzenia profilaktyki chorób chomików kluczowe jest regularne sprzątanie klatki, brak styczności zwierzątka z wodą oraz unikanie kontaktu w gryzoniem, jeśli jesteś przeziębiony.
Chomik w klatce – z zabawkami, jedzeniem i piciem. Źródło: shutterstock

Czy chomik jest odpowiedni dla dzieci?


Chomiki bardzo niesłusznie poleca się często jako idealne „pierwsze” zwierzątka. Uważane przez rodziców za przyjemnie niewymagające, niestety zbyt często giną lub doznają urazów w rączkach nieostrożnych małych dzieci. Stąd też chomika można kupić dziecku w wieku od 10 lat, które nie tylko jest w stanie przejąć obowiązki karmienia i sprzątania, ale ma już odpowiednio dużo wyczucia.

Chomiki potrafią wspaniale zaprzyjaźnić się z człowiekiem i w wielu domach biegają na wolności bądź tulą się w objęciach członków rodziny. Naiwnością jest jednak myślenie, że dadzą się nauczyć sztuczek czy posłuszeństwa. Pamiętajmy też, że są to stworzenia aktywne przede wszystkim nocą, a przez dzień uwielbiają pochrapywać. Nie powinno się więc trzymać ich w sypialni czy dziecięcym pokoju, bowiem po zmroku mogą zachowywać się dość hałaśliwie.
Ogólnie rzecz biorąc chomik nie jest zwierzątkiem kłopotliwym, a zarazem zapewnia pewną dozę sympatycznych interakcji. Ceni sobie jednak swoją samotność i niezależność i nie powinien być nigdy traktowany jako obiekt do tresury!
Ekologia.pl (Agata Pavlinec)

Bibliografia

1. „ Wild Hamster: The Intriguing Story Behind The Household Pet” MATTHEW L. MILLER, https://blog.nature.org/science/2020/01/29/wild-hamster-the-intriguing-story-behind-the-household-pet/, 2/06/2022
2. “Keeping Hamsters as Pets: Care Information” Adrienne Kruzer, https://www.thesprucepets.com/hamsters-overview-1238973, 2/06/2022
3. “Hamsters” RSPCA, https://www.rspca.org.uk/adviceandwelfare/pets/rodents/hamsters, 2/06/2022
4. “What You Need to Know Before Considering a ‘Pet’ Hamster” PETA, https://www.peta.org/living/animal-companions/pet-hamster-facts/, 2/06/2022
5. “Getting a Pet Hamster” WebMD, https://pets.webmd.com/getting-a-pet-hamster, 2/06/2022

Ocena (3.4) Oceń: