Yuzu owoc – właściwości, witaminy i wartości odżywcze yuzu

Chociaż ten niepozorny owoc swoim wyglądem przypomina cytrynę, yuzu to tak naprawdę skrzyżowanie kilku cytrusów: mandarynki, cytryny, limonki i grejpfruta. W związku z tym, że yuzu jest połączeniem tych wszystkich owoców, to również przejął ich właściwości zdrowotne. Yuzu, to przede wszystkim potężna dawka witaminy C, ale także wiele innych korzystnych związków, które mają dobroczynny wpływ na nasz organizm. Co trzeba wiedzieć o tym azjatyckim cytrusie?



Yuzu wygląda jak miniaturowy grejpfrut w pomarszczonej skórce, fot. shutterstockYuzu wygląda jak miniaturowy grejpfrut w pomarszczonej skórce, fot. shutterstock
  1. Yuzu – co takiego?
  2. Jak wykorzystać yuzu w kuchni i kosmetyce?
  3. Czy yuzu jest dla każdego?
  4. Czy warto stosować yuzu?

Yuzu – co takiego?

Yuzu swoim wyglądem przypomina cytrynę, chociaż można je opisać jako połączenie mandarynki, limonki, cytryny i grejpfruta. Oryginalnie pochodzi z Chin i Tybetu, gdzie znane jest i wykorzystywane od ponad 1200 lat. W Japonii i Korei (yuja) zostało rozpowszechnione w okresie panowania dynastii Tang  (618r. - 907r.). Aktualnie powszechnie uprawiane jest w całej Azji Wschodniej, a w ostatnich latach robi furorę w Stanach Zjednoczonych. Stopniowo również Europejczycy zaczynają doceniać zalety yuzu.

Drzewo yuzu jest stosunkowo niskie - osiąga ok. 180 cm i pokryte jest wieloma kolcami. Owoc yuzu wygląda jak miniaturowy grejpfrut w pomarszczonej skórce, zazwyczaj o żółtym lub zielonym kolorze – w zależności od stopnia dojrzałości. Osiąga wielkość pomiędzy 5,5 cm a 7,5 cm. Świeży owoc powinien być twardy i jędrny, a skórka pomarszczona i pozbawiona ciemnych przebarwień. Jego smak jest kwaśny, a zapach wyrazisty i orzeźwiający. Liście yuzu są bardzo aromatyczne i dają piękny zapach, zaś kwiaty wykorzystuje się w produkcji perfum.
Opracowanie własne
{"dzial":"2.00","title":Yuzu - witaminy i wartości odżywcze"}
Yuzu to cytrus o dużych walorach odżywczych. W porównaniu z cytryną dostarcza trzy razy więcej witaminy C, która nie tylko zwiększa odporność organizmu, ale także chroni go przed wszelkimi infekcjami. Jest również silnym przeciwutleniaczem neutralizującym szkodliwą aktywność wolnych rodników, które przyspieszają procesy starzenia, a także zwiększają ryzyko chorób układu krążenia czy nowotworów. Co więcej, witamina C poprawia przyswajalność żelaza, obniża stężenie glukozy we krwi, reguluje ciśnienie tętnicze, wspomaga układ krążenia, a nawet wspomaga zwalczanie nastrojów depresyjnych.

Smak i aromat owocu są zasługą wysokiego stężenia olejków eterycznych wykazujących pozytywny wpływ na nasze zdrowie. Zapachowe związki skutecznie niwelują szkodliwe drobnoustroje, m.in. bakterie odpowiedzialne za zakażenia dróg oddechowych, układu pokarmowego czy skóry.

Yuzu jest też skarbnicą potasu oraz wapnia. Oba pierwiastki są niezwykle ważnymi makroelementami, które pełnią ważne funkcje w naszym organizmie. Potas bierze udział w procesach syntezy, czyli budowy aminokwasów i białek. Jest też niezbędny w cyklach, w których nasze komórki produkują energię. Co więcej, potas wspomaga wydzielanie insuliny, reguluje ciśnienie krwi oraz bierze udział w regulacji pracy serca i innych mięśni. Ponadto, pomaga zachować równowagę kwasowo-zasadową, dzięki czemu utrzymuje homeostazę całego organizmu. Natomiast wapń jest ważnym składnikiem budulcowym kości i zębów. Pierwiastek ten pełni również niezwykle ważną rolę w funkcjonowaniu wielu ludzkich układów wewnętrznych. Wpływa na przewodnictwo bodźców nerwowych, a także kurczliwość mięśni. Aktywizuje część enzymów i reguluje wydzielanie oraz uwalnianie hormonów do krwiobiegu. Jest potrzebny do prawidłowej pracy układu naczyniowego oraz mięśnia sercowego. Bierze również udział w krzepnięciu krwi.

Ten egzotyczny owoc dostarcza naszemu organizmowi także duże ilości kwasów organicznych, zwłaszcza jabłkowego i cytrynowego, które m.in. podkręcają trawienie. Zawarte w yuzu flawonoidy wpływają na poprawę krążenia żylnego i uszczelniają naczynia krwionośnych, a także znacząco wzmacniają odporność.
Oryginalnie yuzu pochodzi z Chin i Tybetu, fot. shutterstock

Jak wykorzystać yuzu w kuchni i kosmetyce?

Owoc yuzu to bardzo kwaśny owoc, dlatego też rzadko spożywany jest w całości. Za to sok i skórka są powszechnie stosowane jako przyprawy i elementy ozdobne wszelkich deserów i wypieków. Z samych owoców yuzu można zrobić marmoladę oraz dodać do herbaty, a także użyć je do wypieków. Starta skórka doskonale komponuje się z makaronami i daniami z owoców morza, nadaje również egzotycznej nutki różnym sosom.

Yuzu wykorzystywany jest także w przemyśle kosmetycznym. Kwiaty yuzu używane są w produkcji perfum. Owoce yuzu stosuje się do rozgrzewającej kąpieli zwanej yuzuyu lub yuzuburo. Polega ona na tym, że owoce pocięte na połówki lub umieszczone w woreczku z materiału, wrzuca się do wanny wypełnionej gorącą wodą. Zwyczaj ten pochodzi z XVIII wieku. Natomiast olejek eteryczny z yuzu jest znakomitym dodatkiem do kąpieli lub balsamu do ciała.

Znalezienie pełnowartościowych owoców yuzu może być trudne, zazwyczaj można je kupić w specjalistycznych sklepach z artykułami japońskimi oraz sklepach internetowych. Dostępne są również w postaci liofilizowanej oraz jako ocet, pasta, sok lub proszek.
Ptysie kawowe z nadzieniem yuzu

Składniki:
Składniki na ciasto ptysiowe:
Składniki na sos angielski:
Składniki na bitą śmietanę:
Przygotowanie:
Wodę i masło zagotowujemy w rondelku, a następnie dodajemy mąkę. Podgrzewamy na małym ogniu i dodajemy szczyptę soli. Zdejmujemy masę z ognia i pojedynczo dodajemy jajka, od czasu do czasu mieszając aż do uzyskania gładkiej konsystencji. Ciasto wkładamy do rękawa cukierniczego i wyciskamy ptysie na blaszce do pieczenia. Pieczemy je przez 15-20 minut w piekarniku rozgrzanym do temperatury 180 stopni C. Mleko gotujemy z posiekanymi ziarnami kawy. W misce umieszczamy 8 jajek, dodajemy cukier i intensywnie ubijamy przez 4 minuty do uzyskania puszystej masy. Dodajemy mąkę kukurydzianą, mieszamy, a następnie dodajemy gorące mleko. Przekładamy całość do rondla i gotujemy na wolnym ogniu przez kolejne 3-4 minuty. Wlewamy całość do miski przez sitko, aby otrzymać jednolity krem. Studzimy i wkładamy do lodówki. Płynny krem ubijamy z sokiem z yuzu. W razie potrzeby dodajemy łyżkę cukru. Ponownie wstawiamy krem do lodówki. Gdy ptysie będą gotowe, przebijamy ich podstawy rączką łyżeczki, aby napełnić je sosem kawowym za pomocą rękawa cukierniczego. Ptysie ozdabiamy bitą śmietaną, a na sam koniec posypujemy je zmieloną kawą.


Przepis na orzeźwiający sorbet z gruszki, gujawy i yuzu

Składniki:

Przygotowanie:
Gruszki obieramy ze skórki, usuwamy gniazda nasienne i tniemy na mniejsze kawałki. Wkładamy do zamrażarki. Zamrożone kawałki gruszki wkładamy do miksera (albo blendera), dodajemy pulpę z gujawy, sok z yuzu i miksujemy wszystkie składniki do uzyskania jednolitej masy. Na koniec dekorujemy świeżymi malinami i listkami bazylii. 
Z owoców yuzu można zrobić marmoladę, a sok dodać do herbaty, fot. shutterstock

Czy yuzu jest dla każdego?

Chociaż rzadko się to zdarza, to yuzu może uczulać. Powinniśmy je unikać również wtedy, kiedy mamy alergię na pozostałe cytrusy. Objawami reakcji alergicznej mogą być: mrowienie i świąd warg, języka i gardła oraz zaczerwienienie i obrzęk. Także skórka owoców cytrusowych może wywołać objawy zapalenia skóry (pieczenie, swędzenie, suchą lub łuszczącą się skórę). W związku ze swoimi właściwościami przeciwzakrzepowymi, yuzu może wchodzić w interakcję z niektórymi lekami rozrzedzającymi krew jak np. kumadyna. Dlatego też w trakcie stosowania leków lepiej jest zrezygnować z tymczasowego spożywania tego owocu.

Czy warto stosować yuzu?

Jeśli nie mamy alergii na owoce cytrusowe, jak najbardziej powinniśmy sięgnąć po ten egzotyczny owoc. Chociaż nie jest łatwo je dostać, to jeśli uda nam się je znaleźć w sklepie, nie wahajmy się je kupić. Yuzu dostarcza trzy razy więcej witaminy C niż pozostałe cytrusy, a także wiele innych cennych składników odżywczych niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania naszego organizmu. To także powiew azjatyckiej egzotyki w kuchni i urozmaicenie naszego codziennego jadłospisu.
Ekologia.pl (Klaudia Kwiatkowska)

Bibliografia

  1. “https://www.finedininglovers.com/article/yuzu-citrus-z-26-things-know”; data dostępu: 2020-01-02
  2. “https://www.nippon.com/en/views/b06004/soaking-and-seasoning-the-aromatic-pleasures-of-yuzu.html”; data dostępu: 2020-01-02
  3. “https://draxe.com/nutrition/yuzu-fruit/”; data dostępu: 2020-01-02
  4. “https://toyokeizai.net/articles/-/157324”; data dostępu: 2020-01-02
  5. “https://www.organicfacts.net/yuzu.html”; data dostępu: 2020-01-02
Ocena (5.0) Oceń: