Masa makowa – właściwości, skład i wykorzystanie masy makowej

Masa makowa to dodatek do wielu wypieków: rogalików, bułeczek drożdżowych, klusek z makiem, makowca czy innych ciast, ale przede wszystkim do wigilijnej kutii. Masa makowa to nie tylko mak, ale cała masa zdrowych dodatków, jak miód, suszone owoce czy różnego rodzaju orzechy. Co powinniśmy wiedzieć o masie makowej? Jak samodzielnie przygotować ten słodki dodatek?



Masa makowa to dodatek do wielu wypieków: rogalików, bułeczek drożdżowych, klusek z makiem, makowca czy innych ciast, fot. shutterstockMasa makowa to dodatek do wielu wypieków: rogalików, bułeczek drożdżowych, klusek z makiem, makowca czy innych ciast, fot. shutterstock
  1. Masa makowa – co to takiego?
  2. Właściwości zdrowotne masy makowej
  3. Przepis na domową masę makową
  4. Czy warto stosować masę makową?

Masa makowa – co to takiego?

Dania z dodatkiem maku są ważnym elementem polskiej tradycji, głównie tej świątecznej. Z tymi malutkimi ziarenkami wiąże się głęboka symbolika – wierzymy, że makowe przysmaki na wigilijnym stole mają zapewnić domownikom dostatek i spokój na nadchodzący rok, natomiast ich brak może przyciągnąć nieszczęście. Dlatego tak chętnie gospodynie domowe w całym kraju ochoczo przygotowują wypieki na bazie masy makowej. Najpopularniejszą potrawą na wigilijnym stole z tymi małymi ziarenkami jest kutia, ale poza nią obowiązkowo musi się tam znajdować makowiec.

Istnieje jeden uniwersalny przepis na masę makową, ale tak naprawdę możemy dodać do niej to, na co aktualnie mamy ochotę. Jednak do przygotowania tradycyjnej kutii czy makowca, potrzebujemy masy składającej się z gotowanego maku, miodu, bakalii (np. rodzynek, migdałów, suszonych śliwek, orzechów włoskich, suszonych moreli) i innych dodatków, np. ekstraktu migdałowego, likieru pomarańczowego albo rumu. Chociaż w smaku jest przepyszna, niestety jest także kaloryczna – głównie za sprawą orzechów i suszonych owoców.

Najlepszym rozwiązaniem jest własnoręczne przygotowanie masy makowej, z naturalnych i świeżych składników. Te gotowe i kupne masy zawierają szereg szkodliwych substancji, konserwantów i sztucznych dodatków, które jedynie szkodzą naszemu organizmowi. Co prawda kupno gotowej masy jest to wygodniejsze i oszczędza dużo czasu, ale ma negatywny wpływ na zdrowie. Samodzielnie przygotowana masa makowa z bakaliami nie jest trudna w wykonaniu, a smakuje rewelacyjnie.
Na podstawie: https://simplyhomecooked.com/poppy-seed-filling/

Właściwości zdrowotne masy makowej

Masa makowa zawiera różne składniki, ale tak naprawdę jej skład zależy tylko od nas samych i naszego upodobania smakowego. Jednak najpopularniejszymi bakaliami przeważnie znajdującymi się w masie makowej są rodzynki sułtańskie, suszone morele, suszone śliwki, orzechy włoskie, migdały (bez skórki) i kandyzowana skórka pomarańczy. Wszystkie z nich bez wątpienia zawierają wiele cennych substancji odżywczych.

Rodzynki, czyli suszone winogrona są skarbnicą błonnika (działa pozytywnie na układ trawienny, ułatwia trawienie i wypróżnianie), żelaza, potasu (odpowiedzialny jest za utrzymanie odpowiedniego napięcia elektrycznego na błonach komórkowych), cynku (określa strukturę niektórych białek, obniża poziom cholesterolu, ma wpływ na przyswajalność niektórych witamin, dba o prawidłowe funkcjonowanie narządów rozrodczych). W rodzynkach znajdziemy także witaminy, takiej jak witaminę C (podnosi odporność organizmu i jest źródłem antyoksydantów), witaminę E i witaminy z grupy B.

Migdały przede wszystkim zawierają błonnik, ale także mangan, miedź, magnez (decyduje o prawidłowej pracy układu odpornościowego i nerwowo-mięśniowego, bierze udział w budowie kości i zębów, a także zmniejsza ryzyko rozwoju nadciśnienia tętniczego) oraz witaminę E i ryboflawinę, czyli witaminę B2. Suszone morele są bogate w silny utleniacz - beta-karoten (wspomaga odporność, ma zbawienny wpływ na cerę trądzikową), witaminę A (niezbędna w procesie widzenia, wzmacnia układ odpornościowy, poprawia wygląd skóry), B, C, E oraz żelazo, wapń, fosfor (niezbędny do prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego), potas i bor (wpływa na pamięć i funkcje intelektualne, poprawia koncentrację ruchową i umysłową oraz usprawnia szybkość reakcji).

Natomiast suszone śliwki to znakomite źródło podobnych witamin: witamina A, C, E, B6 i K, ale także wapnia (stanowi podstawę tkanki łącznej, kości i zębów; uczestniczy także w krzepnięciu krwi, regulacji niektórych hormonów), żelaza, manganu, miedzi (chroni przed osteoporozą, zwiększa odporność organizmu, wpływa na dobrą pracę mózgu, a nawet hamuje rozwój bakterii), potas i błonnik.

Ponad 60 procent masy orzechów włoskich to wielonasycone kwasy tłuszczowe omega – 3 i omega - 6. Orzechy włoskie to także witaminy B6, B1, B2, B3, B5 i kwas foliowy oraz cynk, fosfor, magnez, mangan, miedź czy wapń. Skórka pomarańczowa zawiera nawet 10 razy więcej witaminy C niż sok z tego owocu! To także znakomite źródło ponad 60 rodzajów flawonoidów roślinnych, zadaniem których jest neutralizacja szkodliwego działania wolnych rodników tlenowych.
Nie byłoby masy makowej bez podstawowego składnika – maku. Jest to bogate źródło witamin z grupy B: B1, B2, PP, B5, B6, B9 (kwasu foliowego) i witaminy E oraz niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania organizmu pierwiastków, takich jak: wapń, magnez, cynk, fosfor, żelazo, miedź, potas, mangan i selen oraz przede wszystkim błonnika pokarmowego. Dzięki obecności tych wszystkich elementów znacznie poprawia się wygląd naszych włosów, paznokci i skóry, podnosi się poziom odporności organizmu, a nasz wzrok działa zdecydowanie lepiej. Co więcej mak zapobiega zaparciom (przez co redukuje ryzyko zachorowania na raka dolnych odcinków układu pokarmowego) i reguluję pracę jelit, wspomaga układ nerwowy, a więc zapobiega stanom depresyjnym, wspomaga walkę ze stresem oraz zapobiega nadmiernemu gromadzeniu się wody w organizmie.
Najlepszym rozwiązaniem jest własnoręczne przygotowanie masy makowej, z naturalnych i świeżych składników, fot. shutterstock

Przepis na domową masę makową

Składniki:
  • 500 g maku (4 szklanki)
  • 100 g masła
  • 1 szklanka miodu
  • 200 g rodzynek królewskich lub sułtańskich
  • 100 g orzechów włoskich
  • 50 g migdałów bez skórek
  • 100 g suszonych moreli
  • 100 g suszonych śliwek
  • 100 g skórki pomarańczowej (smażonej w cukrze)
  • sok z 1 cytryny lub limonki
  • skórka starta z 1 pomarańczy
  • 1,5 łyżki ekstraktu migdałowego
  • po 2 łyżki: likieru pomarańczowego; brandy, rumu

Przygotowanie:
Mak wsypujemy do dużego garnka, zalewamy gorącą wodą (kilka centymetrów ponad poziom maku) i zagotowujemy przez około 30 minut, od czasu do czasu mieszając. Następnie odcedzamy na sicie i mielimy dwukrotnie w maszynce do mięsa przez najmniejsze sitko (tzw. makowe). Rodzynki królewskie kroimy na połówki (sułtańskie powinno się wcześniej namoczyć w gorącej drodze przez 10 minut). Orzechy i migdały siekamy, a morele i śliwki kroimy w kosteczkę. Wszystko razem mieszamy ze smażoną w cukrze skórką pomarańczową. Roztapiamy masło z miodem i delikatnie podgrzewamy. Dodajemy mieszankę orzechów oraz bakalii, porządnie mieszamy i ponownie podgrzewamy przez około 1-2 minuty, ciągle mieszając. Przekładamy do naczynia z makiem i dodajemy aromaty: sok z cytryny (lub limonki), skórkę startą z pomarańczy, ekstrakt migdałowy, likier pomarańczowy, brandy i rum. Dokładnie mieszamy. Powstała masę przechowujemy w lodówce, ale przed jej wykorzystaniem studzimy do temperatury pokojowej.

Czy warto stosować masę makową?

Poza tym, że masa makowa jest bardzo pyszna i zdrowa, trzeba mieć na uwadze, że także jest ona kalorycznym produktem, dlatego też powinniśmy się nią zajadać z rozwagą. Jeśli od czasu do czasu możemy sobie pozwolić na zjedzenie drożdżówki z masą makową na śniadanie. Jednak powinniśmy zachować powściągliwość nawet jeśli jesteśmy wielkimi fanami maku i produktów na jego bazie. Oczywiście rozwaga nie obowiązuje w Wigilię - w końcu tradycja nakazuje zjeść makowiec i kutię, by zapewnić sobie szczęście i pomyślność w nadchodzącym roku. Oczywiście powinniśmy unikać gotowej masy makowej w puszcze dostępnej w każdym sklepie. Taki produkt zawiera wiele sztucznych substancji oraz konserwantów, które maja negatywny wpływ na nasze zdrowie.
Klaudia Kwiatkowska

Bibliografia

  1. “https://simplyhomecooked.com/poppy-seed-filling/”; data dostępu: 2020-03-12
  2. “https://natashaskitchen.com/how-to-make-poppy-seed-filling/”; data dostępu: 2020-03-12
  3. “https://www.bonappetit.com/recipe/poppy-seed-filling”; data dostępu: 2020-03-12
  4. “https://toriavey.com/toris-kitchen/hamantaschen-poppy-seed-mohn-filling/”; data dostępu: 2020-03-12
  5. “https://www.thespruceeats.com/eastern-european-poppy-seed-recipes-1136699”; data dostępu: 2020-03-12
Ocena (5.0) Oceń:
Pasaż zakupowy